ING: Xarici ehtiyatların güclənməsi Azərbaycanın valyuta məzənnəsinin sabitliyini dəstəkləyir

Niderlandın ən böyük bank qrupu olan "ING Group"un gözləntilərinə görə, Azərbaycan Mərkəzi Bankı (AMB) fevralın 4-də keçiriləcək iclasının nəticələrinə əsasən uçot dərəcəsini dəyişməyərək 6,75 % səviyyəsində saxlayacaq.

Moderator.az-ın ING-yə istinadən xəbər verir ki, Azərbaycanda pul-kredit siyasətinin yumşaldılması üçün müəyyən ilkin şərtlər formalaşsa da, fiskal və xarici risklərin qalması fonunda tənzimləyici qurumun ehtiyatlı, gözləmə mövqeyi tutacağı ehtimal olunur.

ING-in icmalında qeyd olunur ki, Azərbaycanın xarici buferləri artmaqda davam edir ki, bu da manatın 1,70 AZN/USD səviyyəsində sabit məzənnəsinin həssaslığını azaldır.

"Ölkənin ticarət profisiti daralmaqdadır və 2025-ci ilin yekununda 1 milyard ABŞ dollarından aşağı düşəcəyi gözlənilir. Neft qiymətləri üzrə daha yumşaq proqnozlar isə 2026-cı ildə cari əməliyyatlar balansının mənfiyə keçməsi riskini artırır. Bununla belə, manatın sabit məzənnəsinə təzyiq ehtimalı nəzərəçarpacaq dərəcədə azalıb", - icmalda qeyd olunub.

ING analitiklərinin fikrincə, əsas amillərdən biri konsolidə edilmiş büdcə balansının gözləntiləri üstələməsi olub: ötən ilin yekunlarına görə profisit ÜDM-in 2,6 %-i təşkil edib. Bu, Azərbaycan Dövlət Neft Fondunun (ARDNF) və Mərkəzi Bankın likvid aktivlərinin təxminən ÜDM-in 110 %-i səviyyəsinə qədər artmasına imkan verib və zərurət yarandığı halda məzənnənin qorunması üçün hökumətə ciddi dayanıqlıq ehtiyatı yaradıb.

İcmalda həmçinin vurğulanır ki, region ölkələrinin üzən məzənnəli valyutalarının möhkəmlənməsi də əlavə sabitləşdirici amil olub. Xüsusilə Qazaxıstan tengesi və Özbəkistan somunun möhkəmlənməsi fonunda sabit manat daha az "sıradan çıxan" görünür ki, bu da məzənnəyə nisbi təzyiqləri zəiflədir.

Eyni zamanda, ING analitiklərinin fikrincə, makroiqtisadi göstəricilər daha çox yumşaq ("dovish") xarakter daşıyır. Belə ki, 2025-ci ildə iqtisadi artım gözləntilərdən aşağı - 1,4 %, inflyasiya illik ifadədə 5,2-5,3 %-ə qədər yavaşlayır, bank sistemində valyuta depozitlərinin payı isə azalır. Bütün bunlar orta müddətdə faiz dərəcəsinin endirilməsi lehinə arqumentləri gücləndirir.

Bununla belə, ING ehtiyatlı yanaşmanın vacibliyini də vurğulayır. "Neft-qaz gəlirləri nəzərə alınmadan konsolidə edilmiş fiskal balans ötən il xərclərin artması fonunda ÜDM-in 11 %-i səviyyəsinə qədər enib, xarici ticarət balansı isə idxalın ixracdan daha sürətli artması səbəbindən zəifləyib", - icmalda qeyd olunub.

Analitiklərin fikrincə, bu tendensiyalar yaxın perspektivdə mövcud pul-kredit mövqeyinin saxlanılmasını əsaslandırır və mümkün yumşaldılma yalnız inflyasiyanın dayanıqlı şəkildə zəifləməsi və büdcə intizamının möhkəmlənməsi şəraitində mümkün ola bilər.