Insan dözümlülüyünün həddi aşkar edilib...

...Metabolik tavan bədənin davamlı olaraq yandıra biləcəyi ən yüksək kalori miqdarıdır. Əvvəllər alimlər insanların metabolik sürətini qısa müddətə 10 dəfə aşa biləcəyini düşünürdülər, lakin bu, yalnız qısa, intensiv dövrlərdə baş verirdi.

SİA xəbər verir ki, SciTechDaily-yə görə, bundan sonra bədən yenidən yavaşlamağa başlayır.

...Hər bir canlının metabolik tavanı var, amma bu nədir və onu nə məhdudlaşdırır - sual budur.

Bunu Massaçusets Liberal İncəsənət Kollecinin aparıcı müəllifi Endryu Best deyir.

Bu suala cavab vermək üçün bir qrup tədqiqatçı 14 ultramarafon qaçışçısı, velosipedçi və triatlonçunu əhatə edən bir təcrübə aparıb.

Onların məlumatları yarışlar və məşqlər zamanı diqqətlə qeyd edilib.

Enerji xərcləri idmançılar tərəfindən içilən su, deuterium və oksigen-18 ilə zənginləşdirilərək ölçülüb.

Bu molekullar idmançılar tərəfindən xaric edilən karbon qazının miqdarını və yandırılan kalorilərin sayını hesablamaq üçün onların sidiklərində izlənilib.

Təcrübənin nəticələri göstərib ki, çoxgünlük yarışlar zamanı idmançılar bazal metabolik sürətlərindən 6-7 dəfə, gündə təxminən 7000-8000 kalori yandırdılar.

Lakin, alimlər daha uzun müddət - 30 və 52 həftə ərzində kalori sərfiyyatını hesabladıqda, kalori yandırma sürəti proqnozlaşdırılan maksimuma qayıtdı.

Məlumatlar göstərir ki, orta hesabla xərcləmə bazal metabolik sürətdən 2,4 dəfə yüksək olub.

Beləliklə, ən dözümlü idmançılar metabolik tavana çata bilərlər, lakin bunu aşmaq çox çətindir.

Tədqiqatın müəllifi əlavə edir ki, “...Əgər bu həddi qısa müddətə aşsanız, bu normaldır. Daha sonra çata bilərsiniz. Lakin uzunmüddətli perspektivdə bu dözülməzdir, çünki bədəniniz öz toxumalarını parçalamağa başlayacaq və siz kiçiləcəksiniz”.

Tədqiqat həmçinin insan bədəninin bu cür həddindən artıq stresslə necə mübarizə apardığını nümayiş etdirdi.

İdmançılar məşq zamanı çox enerji sərf etdikdə, şüursuz olaraq enerji sərfiyyatını digər məqsədlər üçün azaldır. ...Beyniniz nə qədər hərəkət etmək və nə qədər yatmaq istədiyinizə çox güclü təsir göstərir. Görünür, bütün bu yorğunluq kalori qənaətinə kömək edir.

Bunu da alim bildirib.

Əli Babayev