Icma.az
close
up
RU
İqlim paradoksu: Meşə yanğınları bu dəfə xeyirli çıxdı

İqlim paradoksu: Meşə yanğınları bu dəfə xeyirli çıxdı

Cebheinfo portalından verilən məlumata əsasən, Icma.az bildirir.

İllərdir elm adamları planeti əhatə edən iqlim böhranından danışırlar. 

İqlim dəyişikliyi bütün dünyada meşə yanğınlarının intensivliyini artırıb. Bu kütləvi yanğınlar sağlamlığa, ətraf mühitə, infrastruktura və iqtisadiyyata təsir edən bir sıra problemlər yaradır. 

“Cebheinfo.az” xəbər verir ki, yeni bir araşdırma təəccüblü bir paradoksu da üzə çıxarıb.

Belə ki, yeni araşdırmada elm adamları 2005-2015-ci illər arasında dünyada hava keyfiyyəti məlumatlarını təhlil edib və atmosferin müəyyən şərtlərə necə cavab verəcəyini anlamaq üçün ətraflı iqlim modellərindən yararlanıblar.Komanda hər birinin hava şəraitinə necə təsir etdiyini müəyyən etmək üçün meşə yanğını tüstüsünün təsirlərini və istehsal etdikləri istiliyi ayırıb. Bu, onlara istiliyin havanın təmizlənməsində oynadığı təəccüblü rolu görməyə imkan verib.

Nəticələr göstərib ki, ABŞ-nin qərbində meşə yanğınları nəticəsində yüksələn istilik atmosferin yuxarı qatında sürətlə hərəkət edən cərəyanların dar zolağı olan reaktiv axınında dalğaları həyəcanlandıran yuxarı axınlar yaradır.

Bu dalğalar Atlantik okeanından nəm gətirən şərq küləklərini cəlb edən qərbdən gələn sərin, nəmli havanın adi axınını zəiflədir. Bu, şərq sahilində yağışların artmasına gətirib çıxarır ki, bu da çirklənməni effektiv şəkildə yuyur. Tədqiqatın müəllifləri qeyd edirlər ki, bu faydalı təsirin kəşfi vacibdir, çünki əksər iqlim modelləri istiliyi deyil, yalnız tüstü hesab edir. Nəticədə, bu nöqsan meşə yanğınlarının mənfi təsirlərinin əhəmiyyətli dərəcədə yüksək qiymətləndirilməsinə gətirib çıxarır.

Alimlər, həmçinin qeyd edirlər ki, yanğın istiliyinin PM2.5 çirklənməsinə təsirinə məhəl qoymamaq ölümə səbəb ola bilər.  Bu, xüsusilə ABŞ-nin sıx məskunlaşma olan şərq sahili regionunda 1200 əlavə vaxtından əvvəl ölüm və 3,3 milyard dollar iqtisadi itkiyə səbəb olub.

“Meşə yanğınları təhlükəli olsa da, bütün təsirləri ətraflı başa düşmək vacibdir. Gələcək iqlim və vəhşi təbiət risklərinin qiymətləndirilməsinə istilik təsirlərini daxil etməklə elm adamları siyasətçilərə və yanğın idarəçilərinə daha yaxşı, daha dəqiq hava keyfiyyəti və sağlamlığa təsir qiymətləndirmələrini təmin edə biləcəklər”,-deyə komanda üzvləri bildiriblər.

Xəzər
“Cebheinfo.az”

 

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:147
embedMənbə:https://cebheinfo.az
archiveBu xəbər 16 Sentyabr 2025 11:12 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see290

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see285

Futbol turniri valideynlərin davranışına görə dayandırıldı

16 Noyabr 2026 01:15see248

İtaliyadan Ukraynaya yeni hərbi dəstək: İki peykin radar məlumatları veriləcək

15 Noyabr 2026 22:01see234

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see232

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see231

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see230

“Boranı” restoranı ilə bağlı iddia: Tək gəldiyi üçün müştəriyə girişə icazə verilmədi

15 Noyabr 2026 21:02see229

Braziliya futbolunun əfsanəsi 11 il sonra futbola qayıtdı...

16 Noyabr 2026 00:05see221

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see219

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see215

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see212

Gündə 50 qramdan çox təmiz etanol içmək demensiya riskini 29 faiz artırır

15 Noyabr 2026 20:52see204

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see195

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see195

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see191

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see191

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see186

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see185

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see179
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri