Icma.az
close
up
RU
İqlim paradoksu: Meşə yanğınları bu dəfə xeyirli çıxdı

İqlim paradoksu: Meşə yanğınları bu dəfə xeyirli çıxdı

Cebheinfo portalından verilən məlumata əsasən, Icma.az bildirir.

İllərdir elm adamları planeti əhatə edən iqlim böhranından danışırlar. 

İqlim dəyişikliyi bütün dünyada meşə yanğınlarının intensivliyini artırıb. Bu kütləvi yanğınlar sağlamlığa, ətraf mühitə, infrastruktura və iqtisadiyyata təsir edən bir sıra problemlər yaradır. 

“Cebheinfo.az” xəbər verir ki, yeni bir araşdırma təəccüblü bir paradoksu da üzə çıxarıb.

Belə ki, yeni araşdırmada elm adamları 2005-2015-ci illər arasında dünyada hava keyfiyyəti məlumatlarını təhlil edib və atmosferin müəyyən şərtlərə necə cavab verəcəyini anlamaq üçün ətraflı iqlim modellərindən yararlanıblar.Komanda hər birinin hava şəraitinə necə təsir etdiyini müəyyən etmək üçün meşə yanğını tüstüsünün təsirlərini və istehsal etdikləri istiliyi ayırıb. Bu, onlara istiliyin havanın təmizlənməsində oynadığı təəccüblü rolu görməyə imkan verib.

Nəticələr göstərib ki, ABŞ-nin qərbində meşə yanğınları nəticəsində yüksələn istilik atmosferin yuxarı qatında sürətlə hərəkət edən cərəyanların dar zolağı olan reaktiv axınında dalğaları həyəcanlandıran yuxarı axınlar yaradır.

Bu dalğalar Atlantik okeanından nəm gətirən şərq küləklərini cəlb edən qərbdən gələn sərin, nəmli havanın adi axınını zəiflədir. Bu, şərq sahilində yağışların artmasına gətirib çıxarır ki, bu da çirklənməni effektiv şəkildə yuyur. Tədqiqatın müəllifləri qeyd edirlər ki, bu faydalı təsirin kəşfi vacibdir, çünki əksər iqlim modelləri istiliyi deyil, yalnız tüstü hesab edir. Nəticədə, bu nöqsan meşə yanğınlarının mənfi təsirlərinin əhəmiyyətli dərəcədə yüksək qiymətləndirilməsinə gətirib çıxarır.

Alimlər, həmçinin qeyd edirlər ki, yanğın istiliyinin PM2.5 çirklənməsinə təsirinə məhəl qoymamaq ölümə səbəb ola bilər.  Bu, xüsusilə ABŞ-nin sıx məskunlaşma olan şərq sahili regionunda 1200 əlavə vaxtından əvvəl ölüm və 3,3 milyard dollar iqtisadi itkiyə səbəb olub.

“Meşə yanğınları təhlükəli olsa da, bütün təsirləri ətraflı başa düşmək vacibdir. Gələcək iqlim və vəhşi təbiət risklərinin qiymətləndirilməsinə istilik təsirlərini daxil etməklə elm adamları siyasətçilərə və yanğın idarəçilərinə daha yaxşı, daha dəqiq hava keyfiyyəti və sağlamlığa təsir qiymətləndirmələrini təmin edə biləcəklər”,-deyə komanda üzvləri bildiriblər.

Xəzər
“Cebheinfo.az”

 

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:157
embedMənbə:https://cebheinfo.az
archiveBu xəbər 16 Sentyabr 2025 11:12 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Azərbaycanla tərəfdaşlıq yeni inkişaf perspektivləri açır

21 Noyabr 2026 20:18see380

Parisdə bugünkü etirazlara 21 mindən çox şəxs qatılıb

21 Noyabr 2026 21:24see251

Dünya iqtisadiyyatı təhlükə qarşısındadır KİV

22 Noyabr 2026 07:02see245

Azərbaycanda regional tədris mərkəzinin yaradılması Dünya Bankı ilə müzakirə edilib

21 Noyabr 2026 15:42see244

BOKT nin rəhbərliyinə təyinat olub

21 Noyabr 2026 14:31see242

Ekspert: Dövlət idarəçiliyinin rəqəmsallaşdırılması Azərbaycan iqtisadiyyatının rəqabət qabiliyyətini artırır

21 Noyabr 2026 17:24see241

Fermer ucuz satır, alıcı baha alır: Qiymət fərqi harada yaranır?

21 Noyabr 2026 14:38see239

Qızıl gələn il ucuzlaşacaq

21 Noyabr 2026 16:40see236

Mehriban Əliyeva və qızlarından Vyetnam mədəniyyətinə zərif ehtiram Foto

21 Noyabr 2026 15:21see235

La Liqa: Derbidə “sülh”

22 Noyabr 2026 00:06see234

Samvel Karapetyan: “Paşinyan müalicə olunmalıdır”

21 Noyabr 2026 17:14see228

Sumqayıtda gənc oğlan qətlə yetirilib

22 Noyabr 2026 04:55see220

SEPAH ABŞ nin hərbi bazalarını hədəf aldı

22 Noyabr 2026 00:43see217

Allah uzaq tutsun, amma müharibə bizim işimizdir Hakan Fidan

22 Noyabr 2026 02:18see217

İbrahim Kalın HƏMAS nümayəndə heyəti ilə Qəzzada atəşkəsi müzakirə etdi

22 Noyabr 2026 00:03see216

Türkiyə Super Liqası: “Qalatasaray” evdə sevindi

22 Noyabr 2026 00:13see216

2026 cı ilin sonunda almaq üçün ən sərfəli iPhone modelləri

21 Noyabr 2026 21:07see215

İran Bəhreyndə sənaye müəssisəsinə zərbə endirdi

22 Noyabr 2026 00:23see215

Ötən gün götürülən narkotik vasitələrin həcmi açıqlandı

21 Noyabr 2026 16:00see215

Milton qasırğası ABŞ də yaşayan azərbaycanlıların evlərini də vurdu

22 Noyabr 2026 07:05see211
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri