Icma.az
close
up
RU
İranı əslində o idarə edir Görünməz general və ya yeni boz kardinal

İranı əslində o idarə edir Görünməz general və ya yeni boz kardinal

Icma.az, Modern.az saytına istinadən bildirir.

İran İslam Respublikasının daxili siyasi strukturu haqqında yeni iddialar gündəmə gəlib. Bu iddiaların ən mübahisəlisi isə İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun (SEPAH) hazırkı komandanı Əhməd Vahidinin faktiki olaraq ölkəni idarə etməsi fikridir.

İran siyasi sistemi formal olaraq ali rəhbər, prezident və parlamentdən ibarət olsa da, real güc mərkəzi məhz SEPAH-dır.
SEPAH ordu, kəşfiyyat, iqtisadi imperiya, xarici əməliyyat strukturlarını eyni mərkəzdə birləşdirən hərbi-siyasi təşkilatdır.

Son müharibə və regional qarşıdurmalar fonunda SEPAH-ın rolu daha da artıb. Bəzi mənbələr bu prosesi “hərbiləşmiş idarəetmə modeli” kimi təsvir edir.

Analitiklər deyirlər ki, ABŞ-İsrail kolaisiyasının fevralın 28-də başlatdığı müharibə nəticəsində İranın dini rəhbərliyi faktiki olaraq məhv edilib və onun yerini SEPAH-ın timsalında hərbi rəhbərlik tutub.

SEPAH komandanı Əhməd Vahidi hazırda İranda vəzifədə olan şəxslər sırasında ən nüfuzlu fiqur sayılır. İddialara görə, məhz o və onun adamları Ekspertlər Şurasına Muctəba Xameneinin yeni ali lider seçilməsi üçün təzyiq göstəriblər.
Modern.az-ın məlumatına görə, Əhməd Vahidi uzun illərdir İranın təhlükəsizlik və hərbi sistemində yüksək vəzifələr tutur.

General-mayor Əhməd Vahidi müharibə başlayandan sonra SEPAH-a rəhbərlik edən üçüncü komandandır. Ondan əvvəlki iki komandan – generallar Hüseyn Salami və Məhəmməd Pakpur ABŞ-İsrail hücumu nəticəsində öldürülüb.
“The İndependent Persian” qəzeti də yazır ki, Əhməd Vahidi hazırkı müharibə şəraitində faktiki olaraq İran hakimiyyətində ən güclü fiqurlardan birinə çevrilib.

Ayətullah Əli Xamenei və bir sıra yüksək rütbəli hərbi rəhbərlərin öldürülməsi, həmçinin yeni ali rəhbər Müctəba Xameneinin ağır yaralanması fonunda ölkədə ciddi hakimiyyət boşluğu yaranıb. Bu boşluq şəraiti SEPAH komandanı Əhməd Vahidini əsas qərarverici fiqura çevirib.
Buna baxmayaraq, general Vahidi son müharibə dövründə heç vaxt ictimaiyyət qarşısında görünməyib. Onun fəaliyyəti ilə bağlı demək olar ki, heç bir vizual görüntü və məlumat yoxdur və yalnız bir dəfə rəsmi mesaj yayıb. Bu vəziyyət onun real gücü ilə görünən mövqeyi arasında ziddiyyət yaradır.
Vahidi SEPAH-ın ilk üzvlərindən biri olub, uzun illər təhlükəsizlik və kəşfiyyat sahəsində çalışıb və xüsusilə Qüds Qüvvələrinə rəhbərlik etdiyi dövrdə İranın regiondakı təsirini formalaşdıran əsas şəxslərdən biri sayılır.
Əhməd Vahidi 27 iyun 1958-ci ildə İranın Şiraz şəhərində anadan olub. Əsl ad və soyadı Əhməd Şah Çeraqidir.
Elektronika üzrə bakalavr və sənaye mühəndisliyi üzrə magistr dərəcəsinə malikdir. İmam Sadiq Universitetindən strateji tədqiqatlar üzrə doktorluq dərəcəsi alıb.

O, israillilərə və amerikalılara qarşı hücumlar təşkil edən Qüds Qüvvələrinin keçmiş komandiri kimi məşhurlaşıb. Bu istiqamətdə ən ölümcül hücum 1994-cü ildə Buenos-Ayresdəki Yəhudi Mədəniyyət Mərkəzində baş verib. Bu hücum Holokostdan bəri yəhudilərin ən böyük kütləvi qətliamı olub. O zaman 85 nəfər həlak olmuş, 300-dən çox şəxs yaralanmışdı. Argentina kəşfiyyat orqanları və Mossad tərəfindən aparılan araşdırma nəticəsində məlum olmuşdu ki, əməliyyatın arxasında İran dayanır, hücumun təşkilatçısı isə general Əhməd Vahididir. Nəticədə, İnterpol Vahidini 2007-ci ildə axtarış siyahısına salıb.

14 noyabr 2022-ci ildə o, "İranda insan haqlarının ciddi şəkildə pozulmasına görə" bütün Avropa Birliyi ölkələrinin sanksiya siyahısına əlavə edilib.
Əhməd Vahidi Mahmud Əhmədinejadın prezidentliyi dövründə müdafiə naziri kimi fəaliyyət göstərərək İranın raket və hərbi proqramlarının inkişafında iştirak edib. Daha sonra isə İbrahim Rəisi hökumətində daxili işlər naziri olub və daxili təhlükəsizlik siyasətində mühüm rol oynayıb.

ABŞ-İsrail koalisiyası ilə müharibə nəticəsində bir çox yüksək rütbəli şəxslərin aradan götürülməsi və strukturların zəifləməsi Ə.Vahidinin mövqeyini daha da gücləndirib. Hətta bəzi qiymətləndirmələrə görə, onun təsiri parlamentin hazırkı sədri Məhəmməd Baqir Qalibaf kimi siyasi fiqurları da geridə qoyur.
Analitiklərin fikrincə, müharibə və təhlükəsizlik böhranı davam etdikcə, SEPAH dövlət idarəçiliyində daha dominant rol oynayır. Bu halda da Əhməd Vahidi qərarvermə prosesinə təsir edə, siyasi rəhbərliyi “kölgədən” yönləndirə bilir.


Bəs Əhməd Vahidi niyə üzdə görünmür?
“The İndependent Persian” qəzeti yazır ki, Vahidinin gizlənməsinin əsas səbəbi böyük ehtimalla təhlükəsizliklə bağlıdır. Çünki ABŞ-İsrail koalisiyası yüksək rütbəli SEPAH komandirlərinə qarşı hücumlar təşkil edərkən Vahidi də əsas hədəflərdən biri olub. Bu səbəbdən o, açıq görünmək əvəzinə kölgədən idarəetmə modelinə üstünlük verir.

Əhməd Vahidi hazırda İranın həm hərbi, həm də siyasi qərarvermə sistemində mərkəzi fiqur kimi təqdim olunsa da, onun tamamilə gizli fəaliyyət göstərməsi diqqət çəkir. Hətta atəşkəs əldə olunsa da, o, təhlükəsizliyini üstün tutaraq kölgədən idarəetməni davam etdirir…
Bəzi şərhlərdə Əli Laricani (İsrailin martın 17-də həyata keçirdiyi hücum nəticəsində öldürülüb) kimi nüfuzlu fiqurun yoxluğunda Əhməd Vahidi hazırkı "boz kardinal” və ya “de-fakto lider” kimi təqdim edilir.
A.Qorxmaz

Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:202
embedMənbə:https://modern.az
archiveBu xəbər 15 Aprel 2026 13:42 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünya onların görüşünə köklənib: Müharibələrə son qoyulacaq?

18 Noyabr 2026 13:51see355

Səhiyyədə gizli qalan vergi problemi gündəmə gəldi

18 Noyabr 2026 12:19see301

Söküntü başlamazdan əvvəl vətəndaşlar əmlaklarını qiymətləndirməlidir? Açıqlama

18 Noyabr 2026 14:55see274

Nənə tarladan 20 min qiyməti olan qızıl tapıb

18 Noyabr 2026 02:56see257

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see249

“Səhiyyə sahəsində vergi və sosial ödənişlərə yenidən baxılmalıdır”

18 Noyabr 2026 12:29see244

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see239

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see225

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see219

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see219

Vətən müharibəsinin xronikası: 16 oktyabrda Xocavəndin bir sıra kəndləri işğaldan azad edilib

18 Noyabr 2026 04:19see219

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see196

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see196

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see189

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see188

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see180

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see178

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see178

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see177

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see176
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri