İranın İsrail və ABŞ ilə kompromisi qısa müddət üçün keçərlidir, yeni münaqişənin yaranması mümkündür

İranın İsrail və ABŞ ilə razılaşması mümkün olsa da, uzunmüddətli və davamlı bir həllin tapılması üçün yetərli şərait mövcud deyil.

Bizimyol.info xəbər verir ki, bu fikri mətbuata Lanzhou Universitetinin Beynəlxalq Münasibətlər və Siyasət İnstitutunun direktoru, Çju Yunbyao bildirib.

"Qısa və orta müddətdə İranın İsrail və ABŞ ilə yeni bir kompromis əldə etmə ehtimalı olduqca yüksəkdir. Lakin uzun müddətdə bu ziddiyyətlər köklü şəkildə həll olunmayacaq, yeni münaqişələrin yaranması mümkündür",- deyə o qeyd edib.

Ekspertin fikrincə, yaxın gələcəkdə Tehran münaqişənin təkrarlanan şiddətini önləmək üçün aktiv şəkildə çalışacaq, çünki onun "manevr etmək üçün çox az sahəsi var" və "mübarizə aparmaq üçün kifayət qədər imkanı yoxdur". "İranın qarşıdurmağa möhkəm iradəsi olduğunu demək olmaz. Buna görə də onun əsas strategiyası ABŞ ilə razılaşma əldə etmək üzərində cəmlənib," - deyə institutun rəhbəri əlavə edib.

Çju Yunbyao İranın ABŞ ilə münaqişəsini həll etmək prosesinin avtomatik olaraq İsraili də əhatə edəcəyini bildirib və Tehran üçün bu qarşılıqlı fəaliyyətin artıq planlaşdırılmış bir strategiya olduğunu vurğulayıb.

İnstitut rəhbəri İranı, hər iki tərəfi maneə ilə əhatə olunmuş bir atla müqayisə edib. "O, yalnız irəliləməlidir, çünki başqa bir istiqamət yoxdur, geri dönmək imkanı da yoxdur," - deyə o açıqlayıb.

Ekspertin qeyd etdiyi kimi, əvvəlki İsrail hücumlarından görünür ki, İran cavab zərbəsi vurmaq qabiliyyətinə malikdir. Eyni zamanda ABŞ "uzunmüddətli müharibəyə istəmir," - deyə o əlavə edib. "Amerikalıların mövqeyi israillilərinkindən fərqlənir, çünki İsrailin hələ də risk etməyə meyli var. İsrail, İranın da qarşı tədbirlər görmək qabiliyyətini hiss edir. Buna görə də hər üç tərəfin razılaşma tapmaq istəyi var və bu istiqamətdə baza artıq qoyulub", - deyə Çju Yunbyao bildirib.

Ekspertin fikrincə, nə İranın nüvə məsələsi, nə də İsrail tərəfindən təhlükə olaraq qəbul edilməsi qısa və ya orta müddətdə həll oluna bilər. "Hətta tərəflər bir kompromis taparsa belə, gələcəkdə yenə də münaqişələr yarana bilər və gözlənilməz hadisələr baş verə bilər. Bunun baş verməsi istisna edilə bilməz," - deyə o qeyd edib.

13 iyun gecəsi İsrail İran əleyhinə hərbi əməliyyata başlayıb, buna cavab olaraq qarşı tərəf addımlar atıb. ABŞ 9 gün sonra münaqişəyə qoşulub və İranın üç nüvə obyektinə zərbələr endirib. Bundan sonra Tehran, Yaxın Şərqdəki ən böyük ABŞ hava bazası olan Əl-Udeydə Qətərdə raket zərbəsi endirib. 24 iyun tarixində tərəflər atəşi tamamilə dayandırmağa qərar veriblər. İran tərəfi 1000-dən çox insan itirib, 5000-dən çox şəxs yaralanıb.

Qadir, Bizimyol.info