Kainatın ən uzaq “ölü” qalaktikası tapıldı

...James Webb teleskopundan istifadə edilən araşdırma bəzi qalaktikaların ulduz əmələ gəlməsini gözlənildiyindən xeyli tez dayandırdığını müəyyən edib.

SİA-nın məlumatına görə, Cenevrə Universitetindən olan beynəlxalq astronomlar qrupu bu günə qədər məlum olan ən uzaq “ölü” qalaktikanı kəşf edib – o, Böyük Partlayışdan cəmi 700 milyon il sonra ulduzların əmələ gəlməsini dayandırıb.

Əvvəllər alimlər hesab edirdilər ki, erkən Kainatda ulduzları aktiv şəkildə əmələ gətirən gənc qalaktikalar üstünlük təşkil edir.

Bununla belə, Webb teleskopundan əldə edilən yeni məlumatlar bizi bu nəzəriyyəni yenidən nəzərdən keçirməyə məcbur edir.

RUBIES proqramı çərçivəsində tədqiqatçılar yüzlərlə qalaktikanı tədqiq edərək, 7,29 qırmızı sürüşmə ilə unikal obyekt aşkar ediblər.

Bu o deməkdir ki, o, artıq aktiv böyümə mərhələsini keçib və ulduz əmələ gəlməsini təəccüblü şəkildə erkən dayandırıb. İlkin kainatdakı tipik qalaktika ətrafdan qaz toplayır və onu ulduzlara çevirir və bu da onun böyüməsinə kömək edir. Lakin zaman keçdikcə bu proses naməlum amillərə görə dayanır – astronomlar bunu ulduz əmələ gəlməsinin “sönməsi” adlandırırlar.
Müasir Kainatda qalaktikaların təxminən yarısı artıq bu mərhələni keçib və artıq yeni ulduzlar əmələ gətirmir. RUBIES-UDS-QG-z7-nin kəşfi qalaktikaların formalaşması ilə bağlı mövcud nəzəriyyələrə meydan oxuyur. Modelləşdirmə göstərib ki, obyekt ulduzların əmələ gəlməsini dayandırmazdan əvvəl 10 milyard günəş kütləsi qazana bilib ki, bu da mövcud modellərin proqnozlaşdırdığından xeyli sürətlidir.

Nazlı Almuradova