Kainatın ilk molekulları yenidən quruldu

Tədqiqatçılar ilk dəfə olaraq kainatın ilk molekullarını yenidən qurdular və ilkin kainatdakı şərtləri simulyasiya etdilər.

Gununsesi.info xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, Elm adamlarının ulduzların mənşəyi ilə bağlı mövcud anlayışı yeni tapıntılara görə alt-üst olub.

“Astronomy and Astrophysics” jurnalında dərc olunan tədqiqatlar ilkin kainatda Günəşin kimyasının yenidən qiymətləndirilməsini tələb edir.

13,8 milyard il əvvəl Böyük Partlayışdan dərhal sonra kainat son dərəcə yüksək temperatura çatdı. Bir neçə saniyədən sonra temperatur ilk elementlər olan hidrogen və heliumun əmələ gəlməsi üçün kifayət qədər aşağı düşdü. Yüz minlərlə il sonra kainat kifayət qədər soyumuşdu ki, bu elementlərin atomları müxtəlif konfiqurasiyalarda elektronlarla birləşərək molekullar əmələ gətirsinlər. Tədqiqatçıların fikrincə, əmələ gələn ilk molekul helium hidrid ionu olub. Bu ion bu gün kainatda ən bol molekul olan molekulyar hidrogenin əmələ gəlməsi üçün vacibdir.

Həm helium hidrid ionları, həm də molekulyar hidrogen milyonlarla il sonra ilk ulduzların inkişafı üçün kritik əhəmiyyətə malik idi. Bir protostarda atomlar və molekullar bir-biri ilə toqquşmalı və birləşmə prosesi – ulduzların öz enerjilərini yaratdıqları proses üçün istilik buraxmalıdırlar. Bu proses 10.000 dərəcə Selsi altında səmərəsizdir. Bununla belə, helium hidrid ionları hətta aşağı temperaturda belə bu prosesi sürətləndirməkdə son dərəcə təsirli olur və bu, onları erkən kainatda ulduzların yaranmasında əsas amil halına gətirir. Alimlər bu ionların miqdarının erkən astrogenezin sürətinə və səmərəliliyinə əhəmiyyətli dərəcədə təsir göstərə biləcəyini söylədi.

Gununsesi.info