Icma.az
close
up
RU
Məktəblərdə telefon qadağası: Məktəb istintaq orqanı deyil

Məktəblərdə telefon qadağası: Məktəb istintaq orqanı deyil

Bizimyol saytından alınan məlumata görə, Icma.az bildirir.

Məktəblərdə mobil və elektron cihazlardan istifadəyə dair yeni qaydalar şagirdlərin dərs zamanı diqqətinin yayınmasının qarşısını almaq və daha səmərəli tədris mühiti yaratmaq məqsədi daşıyır.

Qaydalara əsasən, mobil telefonlardan dərs müddətində istifadə edilməyəcək, yalnız müəllimin icazəsi ilə tədris məqsədləri üçün istifadə oluna biləcək.

Bu yanaşma məktəblərdə kiberbullinq, gizli çəkilişlər və şəxsi məlumatların qanunsuz yayılması kimi rəqəmsal risklərin azalmasına da xidmət edir.

Bu qaydaların tətbiq ediləcəyi ilə bağlı məlumatlar cəmiyyət tərəfindən birmənalı qarşılanmır. Belə hesab olunur ki, telefon qadağası məktəblərdə baş verən qanunsuzluqların ictimailəşməsinin qarşısını almaq üçün tətbiq edilir.

Gənc Alim, Doktorant və Magistrlər Cəmiyyətinin sədri, fəlsəfə doktoru İlqar Orucov Bizimyol.info xəbər portalına açıqlamasında bildirib ki, məktəblərdə smartfon qadağası və təhsil sənədlərinin rəqəmsallaşdırılması qlobal miqyasda gedən rəqəmsal transformasiyanın tərkib hissəsidir.

"Bu islahatlara birtərəfli deyil, həm tədris metodikası, həm hüquqi aspektlər, həm də kibertəhlükəsizlik prizmasından yanaşmaq daha doğru olar", – deyə ekspert bildirib.

Ekspert hesab edir ki, bu qərarın arxasında duran ən vacib motiv rəqəmsal detoks vasitəsilə koqnitiv funksiyaların bərpasıdır.

"Ümumiyyətlə, tədqiqatlar göstərir ki, smartfonların sinifdə olması, hətta söndürülmüş vəziyyətdə masanın üzərində və ya çantada saxlanılması belə, beynin diqqətini yayındırır. Şagird davamlı olaraq bildiriş gözləyir və bu da dərsin mənimsənilməsini 30–40 faiz aşağı salır. Bu, yalnız Azərbaycan mühiti üçün deyil, ümumilikdə beynəlxalq səviyyədə aparılmış tədqiqatların nəticəsidir", – deyə ekspert bildirib.

Onun fikrincə, telefonlar tənəffüslərdə də uşaqların canlı ünsiyyətini minimuma endirir, onların sosiallaşmasını zəiflədir. Eyni zamanda, gizli çəkilən foto və videolar həm şagirdlərin, həm də müəllimlərin kiberməkanda hədəfə çevrilməsinə şərait yaradır. Bu isə kiberbullinq riskini artırır.

İlqar Orucov məktəb mühitində baş verən qanunsuzluqların ifşası məsələsində vətəndaş cəmiyyətinin narahatlığını başa düşdüyünü bildirsə də, hesab edir ki, məktəb istintaq orqanı deyil. Müəllimin və ya şagirdin hüquqlarının pozulduğu anda emosional şəkildə çəkilən, sonradan kontekstdən çıxarılaraq sosial şəbəkələrdə yayılan foto və videolar çox vaxt obyektiv mənzərəni əks etdirmir və təhsil müəssisəsinin nüfuzuna əsassız zərər vurur.

Ekspert hesab edir ki, şəffaflıq fərdi telefonlarla deyil, dövlət tərəfindən quraşdırılmış, mərkəzləşdirilmiş və audit oluna bilən məktəbdaxili müşahidə kamera sistemləri ilə təmin edilməlidir.

"Ümumilikdə, məktəblərdə sərt cəza sistemlərinin, məsələn, böyük məbləğdə cərimələrin və ya məktəbdən xaric edilmənin birmənalı olaraq əleyhinəyəm. Bu, düzgün yanaşma deyil. Çünki belə tədbirlər şagirddə təhsilə qarşı aqressiya formalaşdıra bilər.

Optimal yanaşma bərpaedici ədalət prinsiplərinə əsaslanmalıdır. Tədris ilinin əvvəlində valideyn, şagird və məktəb rəhbərliyi arasında üçtərəfli davranış razılaşması imzalanmalıdır. Şagird qaydanı pozduqda cəzalandırıldığını deyil, öz imzaladığı öhdəliyi pozduğunu dərk etməlidir. Bu, onun məsuliyyət müqaviləsi rolunu oynayacaq", – deyə ekspert bildirib.

O vurğulayıb ki, prosesin hüquqi tənzimlənməsi də çox önəmlidir. Müəllimin şagirdin şəxsi əşyasını zorla əlindən almaq hüququ yoxdur. Standartlara uyğun olaraq şagird telefonu xüsusi izolyasiya edilmiş qutuya qoymalı və məktəb rəhbərliyinə təhvil verməlidir.

Təkrarlanan hallarda isə şagirdə cəza olaraq məktəbdənkənar ictimai işlər verilə bilər. Bu yanaşma rəqəmsal asılılığı faydalı fəaliyyətlə əvəz etməyə kömək edər.

İradə Cəlil, Bizimyol.info

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:154
embedMənbə:https://bizimyol.info
archiveBu xəbər 01 İyul 2026 14:05 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see322

Bakı avtobuslarında sərnişin bumu

14 Noyabr 2026 17:02see321

Gələn il qeyri dövlət müəssisələri büdcədən 130 mln. manata yaxın subsidiya alacaq

14 Noyabr 2026 18:04see314

Ədalət Partiyasında şairlə səmimi görüş

14 Noyabr 2026 17:43see304

STAR neft emalı zavodu dizel yanacağı istehsalını 4 % ə yaxın artırıb

14 Noyabr 2026 17:02see300

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see296

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see295

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see267

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see266

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see258

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see256

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see255

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

14 Noyabr 2026 17:10see253

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see247

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see244

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see242

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see241

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see205

Həftədə bir məşq fiziki formanı və sağlamlığı yaxşılaşdıra bilərmi?

14 Noyabr 2026 21:54see201

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see189
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri