Natiq Rəsulzadə: Ədəbiyyatçılar və dilçilər mümkün qədər xarici sözlərdən istifadəni minimuma endirməlidilər

Bakı, 21 noyabr, Günel Alıyeva, AZƏRTAC

Dilimiz çox zəngindir. Azərbaycan dilində demək olar ki, hər anlayışın, hər ifadənin, hər sinonimin qarşılığı var və onları işlətmək lazımdır. Azərbaycan dili də hər bir dil kimi canlı orqanizmdir. Hansı söz, hansı ifadə təbii şəkildə bu orqanizmə daxil olur, xalq tərəfindən qəbul edilirsə, həmin söz Azərbaycan dilində qalır.

Bu barədə AZƏRTAC-a açıqlamasında Xalq yazıçısı Natiq Rəsulzadə danışıb.

“Biz də öz tərəfimizdən çalışmalıyıq ki, Azərbaycan dili üçün zəruri olmayan, dilimizin ruhuna uyğun gəlməyən sözlər onun tərkibində qalmasın. Məsələn, çox işlənən bir ifadə var: “Mən sənə SMS göndərdim”. Halbuki bunun Azərbaycan dilində qarşılığı mövcuddur: “Mən sənə məlumat göndərdim”, “Mən sənə xəbər göndərdim”. Bəs niyə mütləq xaricdən gətirilən, əsasən də ingilis dilindən alınan söz və ifadələri işlətməliyik?” – deyə yazıçı bildirib.

Onun fikrincə, bu cür nümunələr kifayət qədər çoxdur. Küçədə gəzərkən, insanlar arasında olanda tez-tez dilimizə yad, dilin daxili qanunlarına uyğun gəlməyən sözlərin gündəlik danışıqda işləndiyinin şahidi oluruq. Təbii ki, bunun da qarşısını almaq lazımdır.

“Biz yazıçılar, dilçi alimlər, ədəbiyyatçılar bu prosesə biganə qalmamalı, onun qarşısını almağa çalışmalıyıq. Amma yenə də vurğulayıram: hər bir dil, o cümlədən bizim doğma Azərbaycan dilimiz – canlı orqanizmdir. Bəzən elə sözlər olur ki, dil onları qəbul edir və həmin sözlər dildə qalır. Çünki heç bir dil yalnız öz daxilin imkanları hesabına zənginləşmir. Məsələn, türk dilinə fikir verin: orada nə qədər alman, ingilis, fransız sözləri var. Amma bu sözlər artıq həmin dilin tərkibinə daxil olub və orada sabitləşib”, – deyə Natiq Rəsulzadə qeyd edib.

Onun sözlərinə görə, buna baxmayaraq, mümkün qədər yazıçılar, ədəbiyyatçılar, dilçilər xarici sözlərdən istifadə etməməyə çalışmalıdırlar. Eyni zamanda, insanlar da bu cür sözlərin işlədilməsindən çəkinməlidir.