Neftə tələbat daha iki il artmağa davam edəcək Qazaxıstan kvotanı ən çox pozan ölkədir

Neft İxrac edən Ölkələr Təşkilatı (OPEC) 2025 və 2026-cı illər üçün qlobal neft tələbatı ilə bağlı proqnozlarını dəyişməz saxlayıb. Təşkilatın yeni hesabatına görə, 2025-ci ildə gündəlik tələbat 1,3 milyon barel, 2026-cı ildə isə 1,28 milyon barel artacaq. Bu göstəricilər əvvəlki təxminlərlə üst-üstə düşür və yaxın illərdə neft bazarında sabit artım gözləntilərinin davam etdiyini göstərir.

OPEC-in təqdim etdiyi məlumatlara əsasən:

2024-cü ildə dünya üzrə gündəlik neft tələbatı 103,7 milyon barel,2025-ci ildə 105 milyon barel,2026-cı ildə isə 106,28 milyon barel səviyyəsində olacaq.

Bu isə göstərir ki, enerji keçidi çağırışlarına baxmayaraq, ən azı qarşıdakı iki il ərzində neftə olan ehtiyac artmaqda davam edəcək.

İqtisadi Əməkdaşlıq və İnkişaf Təşkilatına (OECD) üzv ölkələrdə 2024-cü ildə neft tələbatı gündəlik 20 min barel artaraq 100 min barel/gün olub. Qeyri-OECD ölkələrində isə tələbat 10 min barel azalaraq 1,19 milyon barel/gün təşkil edib. Bu rəqəmlər inkişaf etmiş ölkələrdə enerji tələbatının nisbətən sabit qaldığını, inkişaf etməkdə olan ölkələrdə isə müəyyən azalma olduğunu göstərir.

OPEC+ razılaşmasına daxil olan səkkiz ölkə 2025-ci ilin aprel ayında birgə hasilat planını gündəlik 475 min barel üstələyib. Ən ciddi pozuntuya Qazaxıstan yol verib – bu ölkə gündəlik kvotanı 413 min barel keçib. Bundan əlavə, İraq 72 min, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri isə 15 min barel artıq hasilat həyata keçirib.

Bu pozuntular OPEC+ daxilində intizam problemlərinin davam etdiyini və bazarın sabitliyinə risk yaratdığını göstərir.

Hesabatda qeyd olunur ki, OECD ölkələrində neft ehtiyatları 2024-cü ilin mart ayında 10,3 milyon barel artaraq 2,74 milyard barelə çatıb. Lakin bu göstərici ötən illə müqayisədə 27,2 milyon barel, son beş ilin orta göstəricisindən isə 69,5 milyon barel azdır.

Beləliklə, bazar həm tələbat artımı, həm də ehtiyatların hələ tam bərpa olunmaması kimi ikili reallıqla üz-üzədir.

Rasim Əliyev
“AzPoltika.info”