Icma.az
close
up
RU
Menu

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

Neoqladiatorçuluq

Neoqladiatorçuluq

Icma.az xəbər verir, Qaynarinfo saytına əsaslanaraq.

Noyabrın 15-dən dünya mediasının gündəmini məşhur boksçu Mayk Taysonla blogger Cek Paul arasında baş tutan döyüş zəbt edib. 

Texas ştatının AT&T stadionunda keçirilən yarışı rekord sayda tamaşaçı - 72.300 nəfər izləyib. Cəmi 16 dəqiqə çəkən bu yarış AT&T stadionuna 18 milyon dollardan çox gəlir gətirib. 

Biletlərin qiyməti 78 - 2000 dollar arasında dəyişib.  

Yarışı canlı yayımlayan "Netflix” platforması həmin gün izləmə rekordu qırıb. Belə ki dünya üzrə təxminən 65 milyon ailə bu döyüşü canlı yayımda izləyib. Nəzərə alaq ki, bu rəqəm sadəcə, həmin günün statistikasıdır. İnternet platformalarında Tayson-Paul duelinin kadrlarını əks etdirən görüntülərin izlənmə sayı getdikcə artır. 

Bütün bunlar məsələnin sadə və üzdə olan tərəfidir. Məsələnin ciddi tərəfi kapitalizm sisteminin insanı əmtəələşdirməsi, idman və mərc oyunlarına yatırılan fantastik məbləğlər, çirkli pulların yuyulması kimi söhbətlərdir. Məni isə daha çox olayın sosial-əxlaqi mahiyyəti maraqlandırır. 

Əlbəttə, bu yarışı xüsusi olaraq izləmədim, feyzbukda qarşıma çıxan xırda epizodlarını gördüm. Açığı, bu cür səhnələr təsəvvürümdə quldarlıq dövrünün mənzərəsini, qladiator döyüşlərini canlandırır. Müasir dövrdə böyük pulların oynadığı və oynatdığı bu neo-qladiator yarışları insanın əsrlərlə cilalanan mədəniyyətini bir anda darmadağın edərək, onun vəhşi xislətini üzə çıxarır, daxili kodunda gizlənən heyvani zorbalığı az qala üstün mənəvi keyfiyyət kimi milyonların önündə fəxrlə sərgiləyir.  

Beynəlxalq qanunvericilikdə qadağan edilməsinə  baxmayaraq, hələ də dünyanın bir çox ölkələrində qaydasız döyüşlər təşkil edilir, bəzən bu ölüm-dirim savaşında həyatını itirənlər də olur.   

Bəs, yüz minlərlə insan nədən öz növünün nümayəndələrini dalaşdırmağa bu qədər həvəslidir? Biri-birinin qanına susayan iki nəfərin savaşına baxmağa adamları hansı hiss və ya istəklər məcbur edir?  

Psixoanalizə görə belə qəddar tamaşalar insanın bioloji mahiyyətində gizlənmiş yırtıcı instinktləri qidalandırır. Yəni, insanın əxlaqi, mənəvi mahiyyəti onun bioloji duyğuları ilə müqayisədə zəif inkişaf edibsə, o, təbii olaraq, fiziki gücünü işə salır, öz şəxsiyyətini şiddət və  zorakılıq yolu ilə təsdiqləməyə çalışır. Belə demək mümkünsə, mənəvi kamilliyə çatmayan Homo Sapiens nümayəndəsi öz bioloji tələbatları, heyvani instinktləri ilə yaşamağa daha çox üstünlük verir və hər addımda bu instinktlərini "yemləməyə” çalışır. Lakin onun şəxsiyyətinin sosial-əxlaqi tərəfi boşdur. Bu halda o, öz  mənəvi aclığını doyurmaq üçün əcdadlardan qalma genetik yaddaşının ibtidai əyləncələrini işə salmalı olur. İt boğuşdurmaq, xoruz döyüşdürmək, matador yarışları kimi qəddar və primitiv oyunlar məhz qəbilə dövrünün qalıqlarıdır. 

Ağır olsa da etiraf etməliyik ki, indiki neo-qladiator döyüşlərinin azarkeşləri cismən XXI əsrdə yaşasalar da ruhən quldarlıq quruluşunun daşıyıcılarıdır. 

Adama elə gəlir ki, moderator "öldürməyə icazə var!” elanını səsləndirsəydi, Tayson-Paul dueilini Ayfonla kameraya çəkən müasir qulların və quldarların əksəriyyəti baş barmağını dərhal aşağı çevirərdi. 

Şəxsi mülahizələrimə əsasən deyə bilərəm ki, döyüş yarışlarına aludəçiliyin başqa psixoloji izahı da var. İnsanlar gərgin matçı izləyərkən, özlərini oradakı oyunçuların yerində təsəvvür edirlər. Özünü rinqdə hiss edən azarkeş rəqibin zərbəsindən "yayınanda” sevinir, hansısa real düşmənini isə qarşı tərəfin yerinə qoyaraq onu ölümcül "döyür”. Minlərlə tamaşaçının önündə düşmənin qürurunu sındırmaq, onu rüsvayçı şəkildə məğlubiyyətə uğratmaq, özünü yenilməz hiss etmək bu insanların şüuraltının quyularına gömdükləri ən böyük arzulardır. Yoxsa külli miqdarda pul və zaman xərcləyərək iki nəfərin biri-birini əzişdirməsinə kənardan azarkeşlik etməyin başqa hansı izahı ola bilər ki? 

Bu mövzu favorit yazıçım Cek Londonun "Oyun” romanını yadıma saldı. Yazıçı gəncliyində populyar "Oakland Herald” qəzetində idman müxbiri işləyib. O, işi ilə əlaqədar, həm də həvəskar boksçu kimi qaydasız döyüşlərlə maraqlanıb. Bir dəfə yarışların birində C. Londonun dostu, 20 yaşlı boks ustası məğlub olur və öldürülür. Bu hadisə döyüşü izləyənlər sırasında olan gənc yazıçını dərindən sarsıdır. Sonralar o, həmin döyüşçünün həyatı və qaydasız döyüşlər barədə ingilis cəmiyyətinin bilmədiyi gerçəkləri əks etdirən psixoloji-tragedik "Oyun” romanını yazır. Roman Azərbaycan dilində ilk dəfə "Ağır əlcəklər” adı ilə nəşr olunub. 

Zənnimcə, Cek Londonun həmin əsərini oxuyan hər kəs bu yazıdakı fikirlərlə qismən də olsa razılaşacaq. 

Şəlalə Göytürk Niaqara

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBu mövzuda digər xəbərlər:
seeBaxış sayı:143
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 19 Noyabr 2024 12:43 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see294

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see283

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see274

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see271

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see248

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see245

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see236

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see232

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see227

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see224

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see224

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see215

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see206

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

19 Noyabr 2026 15:03see201

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

19 Noyabr 2026 13:48see200

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see182

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see180

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see179

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see177

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see177
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri