Pentaqon “Tomahavk“ların Ukraynaya verilməsinə razılıq verib son söz Trampındır

"Prezidentin qərarı həm savaş meydanına, həm də qlobal diplomatiyaya təsir göstərəcək..."

CNN-in məlumatına və ABŞ ilə Avropa mənbələrinin açıqlamalarına görə, Pentaqon Ukraynaya "Tomahavk" tipli qanadlı raketlərin verilməsinə müsbət rəy bildirib. Hərbçilər hesab edir ki, müəyyən sayda raketin ötürülməsi ABŞ-ın müdafiə qabiliyyətinə ciddi təsir göstərməyəcək. Lakin son qərarı vermək səlahiyyəti Birləşmiş Ştatların prezidenti Donald Trampda qalır.

Vladimir Zelenski sentyabrın sonlarında həmin raketləri xahiş edib, seçilən variantlardan biri budur ki, ABŞ əvvəlcə silahı NATO ölkələrinə satsın, onlar isə bu ehtiyatlardan Ukraynaya köçürsünlər. Bu məsələ barədə həm Vaşinqtonda, həm də Avropada müzakirələr aparılır.

Hərbi-texniki və əməliyyat çətinlikləri

Pentaqon və bəzi rəsmi şəxslər vurğulayır ki, "Tomahavk"lar adətən gəmidən və sualtı qayıqlardan buraxılan dəniz bazalı platformalara uyğun hazırlanıb, halbuki Ukraynanın hərbi-dəniz qüvvələri bu anda bu cür əməliyyatları geniş şəkildə həyata keçirməyə yetərincə güclü deyil.

Buna görə də bir sıra həllər müzakirə olunur: ABŞ-ın mövcud olan məhdud sayda quru lansir sistemlərini ötürməsi, yoxsa ukraynalı mühəndislərin kampaniyaları kimi alternativ texniki həllərin tapılması. Jurnalistlərin sözlərinə görə, Ukrayna əvvəllər Britaniyanın "Storm Shadow" raketlərini sovet tipli təyyarələrə inteqrasiya etməklə alternativlər yaratmağa nail olub, oxşar yaradıcı yanaşma burada da mümkün hesab olunur.

Həmçinin təlim və koordinasiya sualları qalıb: Ukraynalı mütəxəssislər "Tomahavk"ların istifadəsinə necə öyrədiləcək, nəzarət və hədəf seçimi necə həyata keçiriləcək və risklərin qarşısı necə alınacaq - bütün bunlar Pentaqon və müttəfiqlərin gündəmindədir.

Siyasi rıçaq və eskalasiya riski

Mütəxəssislər "Tomahavk"ların verilməsini həm taktiki, həm də diplomatlığa aid alət kimi qiymətləndirir. Bir tərəfdən, uzunmənzilli qanadlı raketlər Ukraynanaya strateji hədəflərə daha dəqiq və uzaqdan zərbə vurmaq imkanı verə bilər, digər tərəfdən isə belə qərar Kreml tərəfindən "eskalasiya" kimi qəbul oluna və Moskva ilə münasibətlərdə gərginliyi artırmağa səbəb ola bilər, bu barədə Vladimir Putin artıq xəbərdarlıq edib.

CNN-in mənbələrinin bildirdiyinə görə, Donald Tramp əvvəlcə bu vasitəni nəzərdən keçirib, sonra isə qismən mövqeyini dəyişərək Vaşinqtonun dərhal ötürməməsinə qərar verib, bəzi mənbələr bu dönüşün onun Putinlə telefon söhbəti ilə əlaqəli olduğunu qeyd edir. Lakin eyni zamanda mənbələr iddia edir ki, raketlər tamamilə gündəmdən çıxarılmayıb və Trampın əmri ilə onların sürətli tədarükü üçün planlar mövcuddur.

Nəticə etibarilə, "Tomahavk" məsələsi artıq yalnız hərbi məsələ deyil - bu, diplomatik müzakirə, texniki hazırlıq və siyasi qərar vermənin kəsişməsində duran kompleks bir problemə çevrilib. Son sözü prezident söyləyəcək, onun qərarı isə həm savaş meydanına, həm də qlobal diplomatiyaya təsir göstərəcək.

Moderator.az