Qeyri sabit havalar kənd təsərrüfatına mənfi təsir göstərib? EKSPERTLƏRDƏN AÇIQLAMA FOTO

Paytaxtda bir neçə gündür küləkli hava müşahidə olunur. Bu cür hava şəraiti kənd təsərrüfatına, xüsusilə də əkin sahələrinə müəyyən təsirlər göstərə bilər. Güclü küləklər torpaqda quraqlıq yarada, tozlanmanı zəiflədə, məhsulun vaxtından əvvəl tökülməsinə və məhsuldarlığa mənfi təsir göstərə bilər.

Bəs küləkli hava əkin sahələri və məhsuldarlıq üçün təhlükəlidirmi?

Mövzu ilə bağlı meteoroloq Cavidan Əliyev Avtosfer.az-a açıqlamasında bildirib ki, külək, ümumiyyətlə, tozlanmaya kömək edir:

“Bu, böyük bir faktordur. Lakin güclü külək bir sıra fəsadlar törədir. Küləkli havanın mənfi təsiri torpaqdan qeyri-məhsuldar buxarlanma yaradaraq torpaq quraqlığına səbəb olur və atmosfer quraqlığı zamanı bitkinin zədələnməsini daha da gücləndirir.

Meyvə ağaclarına ziyan vurur. Budaqları və bəzən ağacları qırır. Güclü küləklər həşəratların və arıların uçmasına mane olur, nəticədə, tozlanma zəifləyir, həmçinin çiçəklər və meyvələr qoparaq tələf olur.

Küləyin digər neqativ təsiri isə alaq otlarının toxumlarını və ziyanvericiləri bir sahədən digər sahəyə daşıması ilə bağlıdır”.

Kənd təsərrüfatı eksperti Cəfər İbrahimlinin fikrincə, indiki real durumda məsələ budur ki, Azərbaycanda əsasən payızlıq əkin olan taxıl bitkiləridir və bunların ölkə ərazisinin 74 faizində artıq biçini başa çatıb:

“Sadəcə, az dağ ətəyi və dağlıq ərazilər qalıb deyə düşünürəm. Bu tipli davamlı hava şəraitinin bu ərazilərdəki böyük ərazilərin biçildiyi üçün ciddi bir təhlükə olduğunu düşünmürəm. Düzdür, küləkli hava və yağışlarla bir az taxıl bitkilərinə indi qalan ərazilərdə müəyyən qədər tökülməyə və məhsuldarlığın aşağı düşməsinə səbəb ola bilər ki, bu ərazilər regional proses olduğu üçün, ümumi ölkə miqyasında olmadığı üçün, ölkə ərazisində ciddi təsiri olmayacağını düşünürəm.

İkinci əsas məsələlərdən biri, bağçılıqla bağlı məsələdir, meyvə məsələsinə bağlı. Hazırda yenə də mövsüm olaraq əsas bu dövrdə yetişən meyvələrin böyük əksəriyyəti artıq ya yığımı başa çatıb, ya da başa çatmaq üzrədir. Dolayısıyla bunun da meyvəçiliyə çox böyük, bağçılığa mənfi təsiri olmaz”.

Ekspert əlavə olaraq qeyd edib ki, ancaq bundan sonrakı dövr üçün daha çox, əgər bölgə üzrə olaraq yenə də bu nisbətən daha gec yetişən ərazilərdə bu tipli yağışlı, küləkli hava fəsadı olubsa, onun da təsirinin bağçılıq üçün ümumi Respublika ərazisində ciddi olmayacağını düşünürəm:

“Hazırda bir sıra yazlıq əkinlər, əsasən pambıqdır, qarğıdalıdır və günəbaxan kimi bitkilər çox əkilir ölkə ərazisində. Bunun da hal-hazırkı şəraitdə yağıntının bu bitkilər üçün çox böyük müsbət tərəfi var.

Külək olsa belə, küləyin də, hətta bu bitkilərin hal-hazırkı dövrü, yəni yetişmə-vegetasiya dövrünün o nöqtəsindədir ki, küləyin bu tipli bitkilərə indi mənfi təsiri ola bilməz. Tam tərsinə, havaların yağıntılı və belə sərin keçməsi həmin bu yaz əkinləri üçün, daha yaxşı məhsuldarlıq üçün və bitkinin yetişmə dövrünə mövcud vəziyyət üçün daha müsbət təsir edəcəyini düşünürəm. İndi, ümumiyyətlə, ümumi yanaşmada vəziyyət belə görünür”.

Eltac Zülfüqaroğlu