Qocalmanı sürətləndirən dörd vərdiş XƏBƏRDARLIQ

Mütəxəssislər xəbərdarlıq edir ki, hətta adi oturaq həyat tərzi belə insanın ömründən bir neçə ili ala bilər.

Lent.az xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, gündəlik həyatda zərərsiz görünən bir çox vərdiş əslində orqanizmdə qocalma prosesini sürətləndirə bilər. Sağlamlığı və enerjini daha uzun müddət qorumaq üçün həyat tərzinə diqqət yetirmək və bəzi vərdişləri dəyişmək vacibdir.

Hərəkətsiz həyat tərzi

Bir çox insan günün böyük hissəsini oturaq vəziyyətdə keçirir - kompüter qarşısında, avtomobildə və ya divanda. Lakin bu vərdişin orqanizm üçün uzunmüddətli mənfi təsirləri ola bilər.

Araşdırmaya görə, insan gün ərzində 10–11 saatdan çox oturursa və ya 5–6 saatdan artıq ekran qarşısında qalırsa, ürək-damar xəstəlikləri riski ciddi şəkildə artır. Maraqlıdır ki, bu risk hətta müntəzəm idman edən insanlarda belə müşahidə olunur.

Zaman keçdikcə hərəkətsizlik əzələlərin vəziyyətini və hüceyrələrin “enerji stansiyaları” hesab olunan mitoxondrilərin fəaliyyətini zəiflədir. Halbuki əzələ kütləsi sağlam və aktiv qocalmanın əsas şərtlərindən biridir.

Bundan əlavə, maddələr mübadiləsi yavaşlayır, qan dövranı zəifləyir və hormonal balans pozulur.

Yuxusuzluq

Xroniki yuxu çatışmazlığı ümumi ölüm riskinin təxminən 15 faiz artması ilə əlaqələndirilir. Əgər insan davamlı olaraq gündə 6–7 saatdan az yatırsa, onda ürək-damar xəstəlikləri, piylənmə, 2-ci tip diabet, depressiya və idrak pozuntularının yaranma ehtimalı yüksəlir.

Zəif yuxu zamanla orqanizmin bioloji qocalmasını sürətləndirir. Bunun əsas səbəbi iltihabi proseslərin və oksidləşdirici stressin artmasıdır. Bu amillər hüceyrələrin vaxtından əvvəl köhnəlməsinə səbəb olur.

Xroniki stress

Qısa müddətli stress həyatın normal hissəsidir. Amma davamlı gərginlik və istirahət imkanının olmaması sağlamlığa ciddi zərbə vurur.

Uzunmüddətli stress kortizol hormonunun yüksək səviyyədə qalmasına səbəb olur. Bu isə əzələ kütləsinin azalması, insulin müqavimətinin yaranması, immun sisteminin zəifləməsi və dərinin daha tez qocalması ilə nəticələnir.

Stress həmçinin çox vaxt başqa zərərli vərdişlərə də yol açır - həddindən artıq yemək, yuxu pozuntuları və fiziki aktivlikdən uzaqlaşmaq kimi. Uzun müddətdə isə bu vəziyyət ürək-damar xəstəlikləri, depressiya və beyin fəaliyyətinin zəifləməsi riskini artırır.

Ultra emal olunmuş qidaların həddindən artıq istifadəsi

Adi emal olunmuş qidalarla ultra emal olunmuş məhsulları qarışdırmamaq vacibdir. Ultra emal olunmuş məhsullar adətən rafinə edilmiş komponentlərdən hazırlanır və onların tərkibində çoxlu şəkər, yağ, dad artırıcıları və konservantlar olur. Eyni zamanda belə qidalarda təbii və faydalı maddələr çox az olur.

Bu cür qidalar orqanizmin ürək, beyin və immun sistemi üçün lazım olan faydalı maddələri əvəz edir. Onların tez-tez istifadəsi ürək xəstəlikləri, artıq çəki, yüksək təzyiq, qaraciyərin piylənməsi və idrak qabiliyyətinin zəifləməsi ilə əlaqələndirilir.