Robotlar sürətdə insanları keçdi Bəs real işdə necə?

Çində humanoid robotların iştirakı ilə keçirilən beşgünlük Dünya Humanoid Robot Oyunları başlayıb. Yarışlarda robotların yalnız idman qabiliyyətləri deyil, həm də real iş mühitində dəqiqlik və müstəqil fəaliyyət imkanları sınaqdan keçirilir.

Qaynarinfo xəbər verir ki, Pekində keçirilən yarışlar insan idman növləri əsasında hazırlanmış müsabiqələrlə yanaşı, robotların fabrik, restoran, ofis və fövqəladə vəziyyətləri imitasiya edən şəraitdə bacarıqlarını yoxlayan tapşırıqları da əhatə edir.

Çin dövlət mediasında geniş təbliğ olunan oyunlarda ümumilikdə 51 yarış keçirilir. Onlardan 30-u idman, 21-i isə müxtəlif iş ssenarilərinə əsaslanan müsabiqələrdir. “Huawei” şirkətinin məlumatına görə, yarışların 40 faizindən çoxunda robotların tamamilə avtonom fəaliyyət göstərməsi tələb olunur.

Robotlar Useyn Boltun rekordunu keçiblər

Yarışların ilk günündə iki robot 100 metr məsafəni Useyn Boltun 9,58 saniyəlik dünya rekordundan daha sürətli qət edib. Bu, 2025-ci illə müqayisədə ciddi irəliləyişdir. Həmin il qalib robot məsafəni 20 saniyədən çox müddətə qət etmişdi.

Lakin sürəti azaltmaq robotlar üçün problem olaraq qalıb. Maşınlar finiş xəttindən bir neçə metr sonra təşkilatçıların yerləşdirdiyi qalın döşəyə çırpılıblar.

Eyni modeldən olan başqa bir humanoid robot 400 metr məsafəni 39,7 saniyəyə qət edib. Bu nəticə Cənubi afrikalı Veyde van Nikerkin 43,03 saniyəlik dünya rekordundan da sürətlidir.

Robototexnika investoru və yarışın izləyicisi Sü Çyaoşenq bildirib ki, builki yarışların intensivliyi ötən illə müqayisədə daha yüksəkdir. Onun sözlərinə görə, bu, robotların batareyalarının idarə olunması və istiliyin yayılması sistemlərinə ciddi tələblər qoyur.

“Bu, Çinin sənaye sektorunun inkişafı üçün böyük əhəmiyyət daşıyır”, deyə Sü Çyaoşenq deyib.

Robotlar kəndirçəkmə və ağır atletika yarışlarında da iştirak edəcək. Tay Çi və iştirakçıların oxabənzər çubuqları darboğazlı vazaya atdığı ənənəvi Çin oyunu olan touhu da proqramda yer alıb.

Əsas sınaq kiçik qüsurlardır

Yarışların daha əhəmiyyətli hissəsi robotların fiziki dünyanın gözlənilməz və xırda problemlərinin öhdəsindən necə gələcəyini göstərən tapşırıqlar olacaq.

Məsələn, kabelin qeyri-adi bucaq altında yerləşdirilməsi, obyektin əlçatmaz məsafədə olması, bağlamanın yerindən tərpənməsi və ya robotun hərəkət zamanı səhvə yol verməsi kimi vəziyyətlər sınaqdan keçiriləcək.

Bu tapşırıqlar robotların obyektləri müəyyənləşdirmək, əllərini və bədənlərini dəqiq mövqeləndirmək, lazımi qüvvəni tətbiq etmək və insan müdaxiləsi olmadan səhvlərdən sonra fəaliyyətini bərpa etmək qabiliyyətini yoxlayır.

“Lumos Robotics” şirkətinin baş direktoru Yu Çao bildirib ki, oyunlar robotların aparat təminatının təkmilləşdirilməsinə və sənayenin nümayiş etdirilməsinə kömək edə bilər. Lakin onun fikrincə, bu texnologiyanın uzunmüddətli dəyəri real problemlərin həllindən asılı olacaq.

“Yalnız real iş ssenarilərində işləyə bildiyi zaman bunun həqiqi dəyəri yaranır. Sadəcə qaçmaq və tullanmaq səmərəliliyi artırmır”, deyə Yu Çao deyib.

Robotların yarışacağı digər tapşırıqlar arasında elektromobillərin enerji doldurulması, restoranlarda iş, fövqəladə hadisələrin idarə edilməsi və əl çevikliyinin yoxlanılması var. Sənaye montajı və materialların yüklənməsi üzrə müsabiqələr də keçiriləcək.

Kabel qoşma tapşırığı robotların görmə qabiliyyətini, mexaniki uyğunlaşdırma və qüvvəyə nəzarət imkanlarını sınaqdan keçirəcək.

Pekində yerləşən “Galbot” robototexnika startapı isə avtonom humanoid robotlar arasında tennis oyunu təşkil edəcəyini açıqlayıb. Robotların tək və cüt oyunlarda topu izləməsi, servis etməsi və zərbələri qaytarması tələb olunacaq.

“Zeroth” robototexnika şirkətinin marketinq direktoru Hua Ronq hesab edir ki, texnologiyanın əsas sınağı nümayişlər başa çatdıqdan sonra başlayacaq.

“Mübarizə məhsul satıldıqdan sonra onun həqiqətən istifadəçilərin problemlərini həll edib-etməyəcəyindən gedəcək”, deyə Hua Ronq bildirib.

Aydın