Sabaha açılan qapılar...

Müasir dövlət kimi inkişaf edən Azərbaycan indiki dövrdə yaranan yeni qlobal çağırışları və ölkəmizin reallıqlarını nəzərə almaqla innovativ inkişafı özünün prioritetlərindən biri kimi müəyyənləşdirib. Hazırda müəyyənləşdirilən strateji kursa uyğun olaraq ölkəmizdə müvafiq bazanın yaradılması istiqamətində fəal iş aparılır və təşviqedici tədbirlər həyata keçirilir.

Elm və Təhsil Nazirliyinin Yüksək Texnologiyalar Parkında  “SABAH.city” innovasiya şəhərciyinin yaradılması bu istiqamətdə atılan mühüm addımlardan biridir. Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev sentyabrın 14-də “SABAH.city” innovasiya şəhərciyinin birinci mərhələsinin açılışında iştirak edib və Özünün dəyəli tövsiyələrini verib.

Azərbaycanın süni intellekt gündəliyinin gözəl nümunəsi

Çox doğru olaraq innovativ inkişaf, o cümlədən də süni intellekt dünyanın bu gündən başlayan gələcəyi kimi səciyyələndirilir. Hazırda bu sahədə ciddi rəqabət müşahidə edilir. Artıq süni intellekt həyatın, demək olar ki, bütün sahələrinə nüfuz edib. Bu sahədə gecikmiş qərarlar vermək rəqabətdə və inkişafda geri qalmaq deməkdir. Beynəlxalq birliyə sıx inteqrasiya edən Azərbaycan da özünün süni intellekt gündəliyini müəyyənləşdirib. Ölkənin geniş potensiala və yeniliklərə açıq olan kadr ehtiyatına malik olması bu gündəliyin irəli aparılması və hədəflərə çatılması üçün əsas amillər qismində çıxış edir.

“SABAH.city” Azərbaycanın kifayət qədər geniş əhatə dairəsinə malik olan süni intellekt gündəliyinin gözəl nümunəsidir. Layihə ümumilikdə 20 hektarda icra olunacaq. Birinci mərhələ 5 hektardan çox ərazini və ümumilikdə 20 min kvadratmetr tikili sahəni əhatə edir. Burada tikinti işlərinə ötən ilin oktyabrında başlanılıb və bir-biri ilə əlaqələndirilmiş 4 korpusdan ibarət kompleks inşa olunub. Şəhərcikdə 5 restoran, market və tədbirlər zalı, həmçinin açıq idman infrastrukturu - basketbol, futbol meydançaları və 2 padel kortu yaradılıb, açıq havada istirahət zonaları, piyada və velosiped zolaqları, parklanma sahələri təşkil edilib.

Şəhərcikdə Bakı Dövlət Universitetinin, Azərbaycan Texniki Universitetinin, Azərbaycan Dövlət Neft və Sənaye Universitetinin mühəndislik, informasiya texnologiyaları, tətbiqi elmlər istiqamətlərində təhsil alan 1500-dən çox tələbəsinin tədrisə və praktiki fəaliyyətə cəlb edilməsi nəzərdə tutulur. Şəhərciyin tam fəaliyyətə başlaması ilə isə gündəlik ziyarətçi sayının təxminən 3 min nəfər olacağı gözlənilir.

“SABAH.city” innovasiya şəhərciyində Bakı Dövlət Universiteti, Azərbaycan Texniki Universiteti və Azərbaycan Dövlət Neft və Sənaye Universiteti tərəfindən yaradılan ümumilikdə 13 tədris və tədqiqat laboratoriyası var. Laboratoriyalarda süni intellekt, robototexnika, kompüter elmləri, kibertəhlükəsizlik, biotexnologiya, nanobiologiya, nanofizika, kimya, telekommunikasiya və digər prioritet elmi-texnoloji istiqamətlər üzrə tədqiqat və tətbiqi fəaliyyətlərin həyata keçirilməsi nəzərdə tutulur.

Burada, eyni zamanda, 12 startapın yer aldığı “kovorkinq” (insanların və şirkətlərin işləməsi üçün nəzərdə tutulmuş ortaq iş məkanı) zonası, yerli və beynəlxalq texnologiya şirkətləri, korporativ tədqiqat və inkişaf mərkəzləri, həmçinin innovasiya ekosisteminin digər iştirakçıları üçün 22 ofis sahəsi var.

Layihənin birinci mərhələsinə 3 ali təhsil müəssisəsi ilə yanaşı, 8 texnologiya və innovasiyayönümlü şirkət, 12 startap olmaqla ümumilikdə 23 əsas ekosistem iştirakçısı cəlb edilib.

İndiyədək 50 süni intellekt həlli təqdim olunub

Müstəqil Azərbaycan dünyada həmçinin özünün intellektual brendləri ilə tanınır. “ASAN xidmət” də bu sırada yer alır. Hazırda ölkəmizdə müxtəlif xidmətlərin vətəndaşlara bir arada təqdim olunduğu “ASAN xidmət” şəbəkəsinin fəaliyyətindən məmnunluq səviyyəsi 100 faizə yaxındır. Eyni zamanda, bu model əsasında dünyanın ayrı-ayrı ölkələrində vətəndaşlara dövlət xidmətləri strukturu qurulub.

Respublikamızda qazanılan təcrübə nəzərə alınmaqla “ASAN xidmət” modeli daha da inkişaf etdirilir. “SABAH.city” də ASAN Süni İntellekt Mərkəzinin (ASAN AI Hub) yaradılması da bunun təsdiqidir.

ASAN Süni İntellekt Mərkəzi Azərbaycanda süni intellekt sahəsində innovativ təşəbbüsləri dəstəkləmək, tədqiqatçıları, dövlət qurumlarını, özəl sektoru və fərdi istifadəçiləri vahid rəqəmsal platformada (www.asanhub.ai) bir araya gətirmək, açıq innovasiya modelini təşviq etməklə dövlət, biznes və təhsil müəssisələri arasında əməkdaşlığın gücləndirilməsi məqsədilə yaradılıb. Bu günədək ümumilikdə 50 süni intellekt həlli təqdim olunub. ASAN Süni İntellekt Mərkəzi ölkədə fəaliyyət göstərən 8 universitet, Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası, bir sıra nüfuzlu xarici universitetlər (Sinxua Universiteti (Çin), Oksford Universiteti (Birləşmiş Krallıq) və Boğaziçi Universiteti (Türkiyə), eyni zamanda, digər beynəlxalq nüfuzlu tərəfdaşlarla əməkdaşlıq əlaqələri qurub. “ASAN xidmət”in “INNOLAND” İnkubasiya və Akselerasiya Mərkəzindən bu günədək 150 startap yararlanıb, 4 startap xarici investorlar tərəfindən satın alınıb.

“Süni İntellekt Assistent” platforması “ASAN xidmət”in müxtəlif fəaliyyət istiqamətləri barədə məlumatı sürətli, sadə və adi söhbət formatında əldə etmək, təhlil və proqnozlaşdırmaq imkanı yaradır.

Mübariz FEYİZLİ