Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Dişlər yaddaş kartımızdır?

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

Azerbaijan’s macro economy 2025 2026 and future prospects

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

Şəkəri necə mənimsəyirik və bu ömrümüzə necə təsir edir?

Şəkəri necə mənimsəyirik və bu ömrümüzə necə təsir edir?

Icma.az bildirir, Baku.ws portalına istinadən.

Elmi mühitdə yeni bir hipotez ortaya çıxıb. Diabet ümumiyyətlə xəstəlik yox, yaşlı insanların maddələr mübadiləsinin xüsusiyyətidir. Adətən diabetdən əvvəl insulinrezistentlik baş verir. Yəni hüceyrələrin insulinə həssaslığını itirməsi.

Bəs insulinrezistentliyi qocalma faktoru hesab etmək olarmı? Bu vəziyyətə təsir etməklə ömrü uzatmaq mümkündürmü?

BAKU.WS mövzu ilə bağlı həkimlərin gəldiyi son qənaəti təqdim edir:

İnsulinrezistentlik epidemiyası

İnsulinrezistentlik - hüceyrələrin insulina cavab verməməsi vəziyyətidir. Nəticədə qanda insulin səviyyəsi yüksəlir. Bu, II tip diabetin başlanğıc mərhələsi sayılır və son illər insulinrezistent insanların sayı artır.

Araşdırmalara görə, dünyada böyüklərin 26%-ində insulinrezistentlik var və göstəricinin artacağı ehtimal edilir.

Endokrinoloq Natalya Tanygina izah edir ki, bu zaman orqanizm insulina qarşı həssaslığını itirir və mədəaltı vəzi daha çox insulin istehsal etməyə məcbur olur. Artıq insulin yağ toxumasının formalaşmasını gücləndirir. Nəticədə piylənmə, qaraciyər yağlanması, yüksək xolesterin, damar zəifləməsi və təzyiq yüksəlməsi baş verir - bunlar isə ömrü qısalda bilər.

İnsulinrezistentliyin iki əsas səbəbi var:

Tez mənimsənilən karbohidratların çox qəbulu,

Az hərəkətlilik.

Xüsusilə şəkər, ağ un, düyü unu məhsulları və şirin içkilər təhlükəlidir. Hərəkətsiz həyat isə əzələləri zəiflədir və insulin həssaslığını azaldır.

Diabet = sürətlənmiş qocalma?

İnsulinrezistentlik və II tip diabet damarların qocalmasını, sinir zədələnməsini və yenilənmə qabiliyyətinin zəifləməsini sürətləndirir. Araşdırmalar göstərir ki, insulinrezistentlik nə qədər tez inkişaf edirsə, ömür bir o qədər qısa olur.

Gerontoloq Olqa Tkaçevanın sözlərinə görə, diabet ömrü orta hesabla 10-15 il qısaldır. Yüksək şəkər və insulin hüceyrə səviyyəsində oksidləşmə stresi, mitoxondrial pozuntular, iltihab və telomerlərin qısalması kimi prosesləri aktivləşdirir.

Diabet beynə, ürəyə, əzələlərə, qaraciyərə və böyrəklərə ziyan vurur.

Məsələn, diabetli insanlarda yaddaşın zəifləməsi 68% daha sürətli gedir.

İnsulinrezistentlik yalnız yaşlılara məxsusdur?

Endokrinoloq Yuliya Atamanova və geriatriya üzrə ekspert Andrey İlnitski bildirir ki, insulinrezistentlik yaşlılar arasında daha çox olsa da, bu, yalnız yaşla bağlı xəstəlik deyil.

Bu vəziyyət "qocalmanın proksi-xəstəliyi" sayılır - yəni qocalmanın hüceyrə səviyyəsindəki dəyişiklikləri daha tez baş verir. Əzələ kütləsinin azalması (sarkopeniya) yaşlılarda insulinrezistentliyə səbəb olur.

Lakin əzələ az, yağ çox olan gənclərdə də insulinrezistentlik inkişaf edə bilər.

İnsulinrezistentliyi vaxtında dayandırmaq həyat uzada bilər

Həkimlər razılaşır ki, insulinrezistentlik diabet deyil - onu aradan qaldırmaqla diabetin yaranmasının qarşısını almaq mümkündür. Üstəlik, normal insulin səviyyəsi uzunömürlülüyün açarıdır.

Araşdırmalar göstərir ki, insulin siqnallarının azalması bir çox canlılarda ömrü uzadır. İnsanlarda isə yüksək insulin səviyyəsi yaşla bağlı xəstəliklərin riskini artırır.

Hansı analizləri vermək lazımdır?

Bir çox insan insulinrezistent olduğunu anlamaya bilər. Əsas əlamətlər:

Qarın nahiyəsində piylənmə,

Karbohidratlara güclü istək (şirniyyat, çips, fastfud),

Karbohidratlı yeməkdən sonra halsızlıq və yuxululuq,

Dieta ilə çəki azalmasının dayanması.

Diaqnostika üçün:

qanda qlükoza,

qlikozlaşdırılmış hemoglobin (HbA1c),

bəzi hallarda qlükoza tolerantlıq testi tələb olunur.

İnsulinrezistentliyi müəyyən edən xüsusi indeks var - norması 2,7-dən aşağıdır. Ancaq mütəxəssislər vurğulayır: indeksin düzgün hesablanması və müalicə seçimləri yalnız həkim-endokrinoloq tərəfindən aparılmalıdır.

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:228
embedMənbə:https://baku.ws
archiveBu xəbər 14 Noyabr 2025 14:17 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see421

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see346

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see320

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see317

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see297

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see293

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see291

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see274

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see272

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see264

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see246

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see230

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see227

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see210

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see208

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see194

Azerbaijan’s macro economy 2025 2026 and future prospects

17 Noyabr 2026 13:48see192

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see186

Braziliya millisindən darmadağın: Vinisius het trik etdi

18 Noyabr 2026 00:46see185

Bossların bossu” vəfat etdi Pablo Eskobarla əməkdaşlıq edib

18 Noyabr 2026 01:52see181
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri