Şoka salan faktlar

Və ya təbliğatın beyinlərə təsiri

Yazacaqlarım ABŞ-da təbliğatın təsirinin güclü olduğunu sübut edən çox maraqlı rəqəmlərdir - müxtəlif təbliğatın, o cümlədən rus təbliğatının. Belə ki, amerikalıların 40%-dən çoxu Rusiyanın hələ də müharibədə qalib gəldiyinə inanır, eyni zamanda yalnız 10%-dən bir qədər çoxu onun Ukraynanın bütün ərazisini ələ keçirməyə qadir olduğuna inanır. Bunu Ronald Reyqan İnstitutunun keçirdiyi sorğu sübut edir.

Eyni zamanda respondentlərin 41%-i hesab edir ki, Rusiya hazırda müharibədə qalib gəlir. Təəccüblü deyil ki, bu qavrayış Donald Tramp seçicilərinin 45%-i arasında daha çox müşahidə olunur. Ukraynanın qalib gəldiyini düşünənlər, demək olar ki, yarısı qədərdir - 24%. Bu məsələdə Kamala Harrisin seçiciləri (29%) Tramp seçicilərindən (21%) daha çox nikbinlik ifadə ediblər.

Digər 22% isə hesab edir ki, heç bir tərəfin üstünlüyü yoxdur. Eyni zamanda respondentlərin üçdə birindən çoxu (33%) Rusiyanın Ukrayna ərazisinin bir hissəsini ələ keçirəcəyini proqnozlaşdırır, yalnız 14% Rusiyanın bütün Ukraynanı ələ keçirəcəyinə inanır. Respondentlərin 26%-i müharibənin qeyri-müəyyən müddətə uzanacağına, yalnız 17%-i isə Ukraynanın Rusiyanı öz ərazisindən tamamilə sıxışdıracağına inanır.

Həmçinin respondentlərin əksəriyyəti (59%) hesab edir ki, Ukrayna öz ərazisinin bir hissəsini Rusiyaya verməli olsa belə, sülh danışıqları aparacaq. Bundan əlavə, respondentlərin böyük əksəriyyəti Ukraynadakı müharibənin daha geniş nəticələr doğuracağından ehtiyatlanır. Digər 78% müharibənin NATO ölkələrinə genişlənməsindən qorxur, 75% isə bunun digər avtoritar rejimləri demokratik qonşu ölkələri işğal etməyə sövq edə biləcəyindən narahatdır.

Həmçinin, ABŞ vətəndaşlarının dörddə üçündən çoxu (76%) Rusiyanın Ukraynaya nüvə hücumu edə biləcəyinə inanır ki, bu da 2021-ci ildən 10 faiz bəndi çoxdur. Beləliklə, Rusiya rəhbərliyinin vaxtaşırı müraciət etdiyi nüvə şantajının uğursuz olduğunu deyə bilmərik. Eyni zamanda, mən adi ABŞ vətəndaşları ilə şəxsi ünsiyyətdən danışıram, onların əksəriyyəti Rusiyanın Ukraynaya qarşı cinayət əməllərinin real nəticələrini bilmir.

Onların xəbəri yoxdur ki, Rusiya Ukrayna ərazisinin 20%-ə yaxınını işğal edib. Noyabrın 19-na olan məlumata görə, Ukrayna ərazisinin 66 932 kvadrat kilometri işğal altındadır. Amma hər gün rus işğalçılarının ölkənin daha çox ərazisini zəbt etməsi ilə bağlı mesajlar verilir. Amerikalı həmsöhbətlərimə daha aydın olmaq üçün qeyd etdim ki, Rusiya ordusu Ukraynanın Nyu-Cersi, Konnektikut, Delaver, Havay və Rod-Aylend ştatlarının cəmindən daha böyük ərazilərini işğal edib. Bu, onlar üçün şok məlumat idi.

Mən həm də onlara məlumat verdim ki, Rusiyanın Ukraynaya qarşı başlatdığı müharibədə, müxtəlif hesablamalara görə, 50-80 min nəfər ukraynalı hərbçi həlak olub. Yaralıların sayı yüz minlərlə ölçülür. Bu, ABŞ-ın Vyetnam müharibəsində 8 il ərzində itirdiyindən çoxdur. Rusiyanın ərazisinə görə dünyanın ən böyük ölkəsi olduğunu, Ukraynanın əhalisindən dörd dəfə çox olan 144 milyon əhalisi olduğunu xatırladan belə müqayisəli statistika da onları şoka saldı. Eyni zamanda Şimali Koreyadan, eləcə də digər ölkələrdən olan muzdlular Rusiya tərəfində döyüşür. Yəni, Rusiyanın Ukrayna torpaqlarının ələ keçirilməsinə Ukraynanın onları qorumaq üçün xərcləyəcəyindən qat-qat çox adam xərcləmək imkanı var.

Mən onlara Co Bayden və Donald Tramp arasında bu problemin həllinə yanaşmalardakı fərqi izah etdim. Bayden administrasiyasının lap əvvəldən siyasəti Ukraynanın uduzmasının qarşısını almaq, Rusiyanın isə qalib gəlməsinin qarşısını almaq idi. Bəli, düzdür. Buna "xaosun idarə edilməsi" deyilir. Ukraynaya kifayət qədər silah və maliyyə yardımı verildi ki, rusların irəliləməsini qısa müddətə saxlaya bilək. Artıq yox. Bayden administrasiyası bizim qələbəmizi istəsəydi, o zaman hələ 2022-ci ildə Ukraynaya çoxlu uzaqmənzilli raketlər, o cümlədən “Tomahawks” verərdi.

Yalnız Kamalə Harris seçkiləri uduzduqdan sonra hər kəs ABŞ-dan hərbi yardımın artdığını və Rusiyanın Ukraynaya raketlərin atıldığı ərazilərə raketlərinizin atılmasına icazənin olduğunu gördü.

Eyni zamanda, ABŞ Konqresi və Senatında Ukraynaya hərbi yardımın ayrılmasına dəfələrlə mane olan Respublikaçılar, yəni Tramp tərəfdarları olub. Niyə? Cavab sadədir - Tramp hesab edir ki, ABŞ dünyanın heç bir yerində müharibələrə pul və silah xərcləməməlidir. Buna görə də o, Ukraynaya hərbi və maliyyə dəstəyini dayandırmağa çağırıb və çağırır. Bu, Rusiyanın təkcə Ukraynanın deyil, bütün Avropanın zəifliyini hiss etməsinə səbəb ola bilər. Və Rusiyanın gələcəkdə digər Avropa ölkələrinə - Polşa, Litva, Latviya, Estoniyaya qarşı müharibəyə cəhd etməyəcəyinə zəmanət yoxdur.

Eyni zamanda, mən amerikalı həmsöhbətlərimə xüsusilə vurğuladım ki, Ukraynaya yardım xeyriyyəçilik deyil. 1994-cü ildə ABŞ, Böyük Britaniya və Rusiya birlikdə Ukrayna ilə Budapeşt Memorandumunu imzaladı. ABŞ tərəfdən onu Bill Klinton imzalayıb. Ukrayna o zaman nüvə silahına sahib idi. Və onun imtinasına cavab olaraq, bütün bu ölkələr Ukraynaya başqasının hücumu halında onu müdafiə etmək öhdəliyini öz üzərlərinə götürdülər.

Nəticədə, Ukrayna bu memorandumu imzalayan Rusiya tərəfindən hücuma məruz qaldı. ABŞ və Böyük Britaniya isə 30 il əvvəl bu cür öhdəlikləri götürdükləri üçün Ukraynaya kömək edir. Danışdığım onlarla amerikalıdan heç biri bütün bunları bilmirdi. Və bu, çox əlamətdar bir məqamdır. İnformasiya məkanında nəhəng işlərin görülməsinin nəhəng əhəmiyyətini sübut edən Azərbaycan bunu heç bir ölkənin başa düşmədiyi kimi anlayır. Axı biz özümüz dəfələrlə təəccüblə kəşf etmişik ki, ABŞ-da və bir çox Avropa ölkələrində Ermənistanın Azərbaycanla iki müharibə zamanı çoxlu sayda cinayət törətmiş, ərazimizin 20%-ni işğal etmiş ölkə olduğunu bilmirlər. Torpaqlarımızın işğalı illərində isə biz onlara həqiqəti deyəndə eşitdikləri reaksiya eyni idi - şok.