Tanrının yaratdığı gözəllikdən imtina... Bədənin estetik korreksiyası sağlamlıq üçün təhlükəlidir Video

Təxminən eramızdan əvvəl 20-ci ildə Romalı memar Vitruvi ilk dəfə insan gözəlliyinin standartlarını riyazi olaraq tərtib etdi. 2020-ci illərdə Vitruvian Adamı nəhayət standart olmaqdan çıxdı, amma onu nəsə əvəz etdi.Gözəllik standartı nədir?Mükəmməlliyə necə nail olmaq olar?

Romalı memar Markus Pollio Vitruvius "Memarlıq haqqında on kitab" traktatında idealı öz nöqteyi-nəzərindən təkcə binaların deyil, həm də insanların nisbətlərini - qolların, ayaqların və barmaqların uzunluğundan tutmuş üz cizgilərinə qədər təsvir edib. Belə ki, mütənasib üzün üçdə biri alın olmalıdır - saç düzümündən qaşlara qədər və üçüncüsü - çənə, burun ucundan çənənin ucuna qədər.

Leonardo da Vinçi riyaziyyatçı Luka Paçolinin “İlahi nisbət haqqında” traktatına illüstrasiya olaraq özünün “Vitruvi Adamı”nı çəkəcəkdi. Leonardo Vitruviusun vəsiyyət etdiyi nisbətləri pozacaq, lakin cəbrlə harmoniyanı yoxlamaq təcrübəsi əsrlər boyu bizimlə qalacaqdı.

Plastik cərrahlar xəstənin üzünü təhlil edərkən, müəyyən qanunlara, gözəllik standartlarına və riyazi düsturlara əsaslanır. Ancaq bunların hamısı real həyatda tətbiq olunmur. Məsələn, belə bir düstur var ki, gözlər arasındakı məsafə göz yarığına bərabər, alın isə üzün orta və aşağı üçdə biri ilə mütənasib olmalıdır. Amma bu prinsipə yalnız incəsənət məktəbində, hətta onda da yalnız birinci kursda əməl edilməlidir. Real həyatda heç bir mütəxəssis belə şablonlarla işləmir.

Artıq uzun illərdir ki, insanlar fotoşopla çəkilmiş kimi görünən məxmər dəriləri ilə koreyalılara və yaponlara həsəd aparır və eyni şeyi etmək istəyirlər. Riyazi düzgünlüyə əsaslanan Roma gözəllik prinsipləri keçmişə çevrilir, lakin onları daha qədim və mürəkkəb olanlar - yunan prinsipləri əvəz edir.

Parthenonun tikintisi zamanı da memar və heykəltəraş Phidias inandırıcı şəkildə sübut etdi ki, ideal mənzərə həmişə bir az illüziyadır. Məbədin sütunları bucaq altında qurulmuş, divarların xətti əyilmiş, döşəmə qeyri-bərabərdir, hətta heykəllərin nisbətləri pozulmuşdur. Və bütün bunlar xüsusi olaraq insanın görmə qabiliyyətini aldatmaq və görünən ideala nail olmaq üçün edilir. Müasir makiyaj əsasən belə üsullara əsaslanır. Bu gün istənilən makiyaj uğurlu foto və ya videoya uyğunlaşdırılmalıdır.

Əvvəllər hamı fotolarda cazibədar görünmək istəyirdisə, indi videolarda özlərini gözəl görmək istəyirlər. Bu da o deməkdir ki, yaxşı bucaqdan gözəl bir şəkil yaratmaq kifayət deyil, üz canlı və mobil olmalıdır.

Əvvəllər insanlar üzü daha dar və kəsikli, dodaqları dolğun, gözləri böyütmək, qaş və kirpikləri aydınlaşdırmaq istəyirdilərsə, bu gün ümumiyyətlə filtrsiz maskalara üstünlük edənlər daha çoxdur.

Belə çıxır ki, bugünkü ideala can atmaq təbiiliyə can atmaqdır. Amma reallıq budur ki, dəriyə düzgün qulluq etmədən təbiiliyə meyl etmək tamamilə mümkün deyil. Söz yox ki, son iki ildə özünə və bədəninə diqqət yetirmək əksər insanlar üçün ön plana çıxıb. Və yenə gözəllik Qədim Yunanıstanda olduğu kimi, sağlamlıqdan ayrılmazdır.

Bütün dövrlərdə, hətta ən çətin anlarda belə insanlar öz xarici görünüşünə görə narahat olublar. Müəyyən dövrlərdə insanlar dəb və gözəllik naminə ölürdülər, özünə qulluq etmək isə insanın sağlamlığı və həyatı üçün təhlükəli idi. Estetik korreksiya sağlamlığa faydalı deyil, üstəlik, bəziləri təhlükəli və tamamilə yersizdir.

İradə Cəlil, Bizimyol.info