Tarixi sərəncamın mahiyyəti ŞƏRH

Tarix sadəcə keçmişdə baş verən hadisələr silsiləsi deyil, həm də xalqın öz gələcəyini qurmaq üçün aldığı ibrət dərsidir. Azərbaycan xalqının tarixində ən ağrılı, lakin unudulmaması gərəkən səhifələrdən biri 1918-ci ilin Mart hadisələridir. Bu faciənin 100-cü ildönümü ərəfəsində, 2018-ci ildə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev tərəfindən imzalanmış xüsusi Sərəncam, həm keçmişimizə ehtiram, həm də gələcəyimizə işıq salan bir sənəd oldu.1918-ci ilin mart-aprel aylarında Bakı, Şamaxı, Quba, Göyçay, Kürdəmir, Lənkəran və Salyanda on minlərlə azərbaycanlı sadəcə milli mənsubiyyətinə görə qətlə yetirildi. Uzun illər sovet rejiminin təzyiqi altında bu həqiqətlər gizlədildi, xalqımıza öz dərdini çəkməyə belə icazə verilmədi.

Lakin müstəqillik qazanıldıqdan sonra ümummilli lider Heydər Əliyev 1998-ci ildə ilk dəfə bu hadisələrə siyasi qiymət verdi. 2018-ci ildə imzalanan "1918-ci il azərbaycanlıların soyqırımının 100 illiyi haqqında" Sərəncam isə bu siyasətin məntiqi davamı idi. 100 illik zaman kəsiyi imkan verdi ki, biz artıq dünyaya daha gur səslə, daha çox sübutla və daha mütəşəkkil şəkildə həqiqətləri çatdıraq.

Bu sənəd sadəcə anım tədbirlərinin keçirilməsi üçün deyil, həm də strateji bir yol xəritəsi idi. Sərəncamın mahiyyətini bir neçə əsas bənddə toplamaq olar:

Tarixi Ədalətin Bərpası: Sərəncam vurğulayırdı ki, erməni-bolşevik dəstələrinin məqsədi azərbaycanlıları öz doğma torpaqlarından silmək və "Böyük Ermənistan" xülyasını reallaşdırmaq idi.

Beynəlxalq Maarifləndirmə: Azərbaycan həqiqətlərinin dünya dövlətlərinə və parlamentlərinə çatdırılması əsas vəzifə kimi qoyuldu. Məqsəd, bu cinayətin beynəlxalq hüquq müstəvisində "Soyqırım" kimi tanınmasına nail olmaq idi.

Milli Birliyin Gücləndirilməsi: Bu faciənin xatırlanması xalqın öz kökünə bağlanması və milli birliyin nə qədər vacib olduğunun dərk edilməsi üçün bir vasitədir.

Qubada aşkar olunan kütləvi məzarlıq üzərində qurulan kompleks, bu Sərəncamın ruhuna uyğun olaraq beynəlxalq ziyarət mərkəzinə çevrildi. Hər il minlərlə xarici turist buranı ziyarət edərək erməni vəhşiliyinin canlı şahidi olur.

31 Mart Soyqırımının 100 illiyi ilə bağlı Sərəncam bizə bir şeyi aydın göstərdi: Yaddaşını itirən xalq məhvə məhkumdur. Biz bu gün bu faciəni intiqam hissi ilə deyil, bir daha təkrarlanmasın deyə xatırlayırıq.

Sərəncamın icrası nəticəsində Azərbaycan dövləti sübut etdi ki, o, öz vətəndaşının həm bu gününü, həm də keçmişinin şərəfini qorumağa qadirdir. Bu gün 31 mart hadisələri bir çox ölkələrin regional qurumları tərəfindən tanınırsa, bu, məhz həmin uzaqgörən Sərəncamın və aparılan ardıcıl siyasətin bəhrəsidir.

100-cü il yubileyi ilə bağlı görülən işlər sadəcə bir kampaniya deyildi. Bu, Azərbaycanın haqq səsinin dünyaya çatdırılması üçün açılan bir pəncərə idi. Bizim borcumuz isə bu pəncərədən görünən həqiqətləri gələcək nəsillərə ötürməkdir.

Nicat Ələkbərov

YAP Şahbuz rayon təşkilatının sədr müavini