Icma.az
close
up
RU
Menu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Dişlər yaddaş kartımızdır?

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

Təəccüblü qadağalar: Astronavtların kosmosda əsla edə bilməyəcəyi 5 şey

Təəccüblü qadağalar: Astronavtların kosmosda əsla edə bilməyəcəyi 5 şey

Qaynarinfo saytından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

Yer səthindən 400 kilometr yüksəklikdə süzülmək azadlıq hissi yaratsa da, Beynəlxalq Kosmik Stansiya əslində dünyanın ən sərt qaydaları ilə idarə olunur. 

Qaynarinfo xəbər verir ki, alkoqol qadağasından əşyaların atılmasına qədər bir çox məhdudiyyət astronavtların həyatını qoruyur, eyni zamanda onları ciddi şəkildə çətinləşdirir.

Beynəlxalq Kosmik Stansiya kənardan baxıldıqda sonsuz bir macəra təsiri bağışlayır. Yer kürəsindən 400 kilometr yüksəklikdə olmaq və planeti şüşə arxasından izləmək bir çox insanın xəyallarını bəzəyir. Lakin bu yüksək texnologiyalı metal qurğunun daxilində həyat düşündüyümüz qədər sərbəst deyil. Əksinə, insanın yaşaya biləcəyi ən təhlükəli mühitlərdən birində yerləşdiyi üçün burada həyat hər saniyəsi əvvəlcədən planlaşdırılmış son dərəcə sərt qaydalarla tənzimlənir.

Yer üzündə tamamilə adi sayılan bir çox davranış çəkisizlik şəraitində ölümcül təhlükəyə çevrilə bilir. Kosmonavt və astronavtların kosmosda olarkən qətiyyən etməməli olduğu məqamlar bunlardır.

Alkoqol və ətirli şəxsi məhsullar qadağandır

Kosmosda uğurlu bir missiyadan sonra badə qaldırmaq cazibədar səslənsə də, Beynəlxalq Kosmik Stansiyada bir damcı belə alkoqol yoxdur. Bunun əsas səbəbi təhlükəsizlikdir. Çəkisizlik şəraitində alkoqolun yaratdığı koordinasiya pozuntusu həssas avadanlıqlara zərər verə və bütün ekipajı risk altına sala bilər. 

Digər səbəb isə stansiyanın suyun geri emalı sistemi ilə bağlıdır. Kosmosda içilən hər damcı su, hətta astronavtların nəfəsindən çıxan rütubət belə yenidən emal olunur. Alkoqol bu sistemə qarışdıqda filtrləri sıradan çıxara bilər. Buna görə tərkibində alkoqol olan ağız yaxalayıcıları və ya təraş losyonları da stansiyaya buraxılmır.

Hər bir əşya ciddi yoxlamadan keçir

Astronavtlar istədikləri oyuncağı və ya aləti yanlarında aparmaq azadlığına malik deyillər. Aparılacaq hər bir əşya buraxılışdan əvvəl təsdiqlənməlidir. Çünki Yer üzündə zərərsiz görünən bir qələm kosmosda böyük problem yarada bilər. Qələmdən sızan mürəkkəb və ya qopan kiçik bir yay havalandırma sistemini tıxaya və ya həssas elmi qurğuları çirkləndirə bilər. Bundan əlavə, bəzi plastik və yapışdırıcıların qapalı mühitdə yaydığı qazlar ekipajın sağlamlığına zərər verdiyi üçün bütün materiallar ayrıca test olunur.

Açıq alov və siqaret tamamilə qadağandır

Kosmosda alov Yer üzündəkindən tamamilə fərqli və proqnozlaşdırılması çətin formada yanır. Çəkisizlik səbəbindən alov yuxarı qalxmır, əksinə yanan obyektə yapışaraq mavi rəngli kürə şəklini alır. Stansiyadakı oksigenlə zəngin mühitlə birləşdikdə kiçik bir qığılcım belə bütün bazanı qısa müddətdə məhv edə bilər. 

Siqaret qadağası isə təkcə yanğın riski ilə bağlı deyil. Qapalı dövrədə daim dövr edən havada siqaret tüstüsü filtrləri tutur və təmizlənməsi mümkün olmayan hissəciklər buraxır. Buna görə stansiyada istifadə olunan parçalardan tutmuş yapışqanlı lentlərə qədər hər şey yanmayan materiallardan hazırlanır.

Şəxsi həyat və peşəkarlıq balansı

Beynəlxalq Kosmik Stansiyada cinsi fəaliyyət rəsmi olaraq qadağan edilib. Milyardlarla dollar dəyərində layihələri həyata keçirən peşəkarların diqqətinin yalnız iş və təhlükəsizlik üzərində cəmlənməsi tələb olunur. Praktik baxımdan isə çəkisizlik mühitində fiziki yaxınlıq, bədən mayeləri və gigiyena idarəçiliyi ciddi xaos yarada bilər. 

Bundan başqa, aylarla dar bir məkanda birgə yaşamalı olan kiçik ekipajlar arasında yarana biləcək emosional gərginliyin missiyanı riskə atmasından ehtiyat edilir.

Əşyaların atılması böyük risk daşıyır

Yer üzündə dostunuza qələm atmaq zərərsiz zarafat sayıla bilər, lakin kosmosda bu, qəza üçün zəmin yaradır. Atılan bir obyekt çəkisizlik səbəbindən sürətini itirmədən hərəkət etməyə davam edir və qarşısındakı həssas kabelə və ya ekrana dəyərək ciddi zərər verə bilər. Buna görə astronavtlar əşyaları bir-birinə ya birbaşa əl ilə ötürür, ya da rezin lentlər və yapışqanlı bərkidicilər vasitəsilə sabitləyirlər. Hətta itmiş kiçik bir vint belə stansiyanın hava axınını poza biləcək qədər təhlükəli hesab olunur.

Aydın

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:262
embedMənbə:https://qaynarinfo.az
archiveBu xəbər 11 Yanvar 2026 16:04 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see404

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see324

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see303

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see302

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see299

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see291

Xəzər dənizinin Azərbaycan sahillərinin dövlət idarəçiliyi

17 Noyabr 2026 23:52see280

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see277

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see273

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see259

® Vüqar Eyvazov “AmCham Azərbaycan”ın yeni yaradılmış Səhiyyə Komitəsinin sədri təyin edilib

18 Noyabr 2026 01:28see255

2027 ci ildən Bakıya köç daha da artacaq?

17 Noyabr 2026 23:20see251

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see237

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see232

Dişlər yaddaş kartımızdır?

17 Noyabr 2026 13:42see216

Faiq Qarayev beynəlxalq turnirdə iştirak edəcək Azərbaycanın voleybol millisinin üzvləri ilə görüşüb FOTO

17 Noyabr 2026 14:52see212

Yuxu ilə böyümə hormonu arasında yeni neyron əlaqəsi aşkar edilib

17 Noyabr 2026 12:44see195

Bu hərəkətlər davam edərsə.. SEPAH generalı Bəhreyn hökümətini HƏDƏLƏDİ

18 Noyabr 2026 02:03see185

45 min dollardan Walmart rəflərinə: Bir qadının qəhvə alternativi biznesi

17 Noyabr 2026 14:53see176

Diş əti qanaması hansı daxili xəstəliklərin əlamətidir?

17 Noyabr 2026 23:18see175
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri