Telefon kamerası vasitəsilə kimisə izləyə bilərsinizmi?

Müasir dövrdə smartfonlar demək olar ki, hər zaman yanımızda olur: cibimizdə gəzdiririk, masaya qoyuruq, hətta yataq otağına və hamama belə aparırıq. Buna görə də bir çox insanı telefon kamerası vasitəsilə izlənmə ehtimalı narahat edir.

Lent.az xəbər verir ki, internetdə tez-tez tətbiqlərin və ya hakerlərin kameranı və mikrofonu gizli şəkildə aktivləşdirdiyi barədə məlumatlara rast gəlinir. Lakin mütəxəssislər bildirir ki, bu halların çoxu şişirdilmiş və ya yanlış anlaşılmadır. Müasir Android və iPhone sistemləri bir neçə təhlükəsizlik səviyyəsi ilə qorunur. Buna baxmayaraq, zərərli tətbiqlər quraşdırıldıqda risk tamamilə istisna edilmir.

Tətbiqlər kameraya necə giriş əldə edir?

Müasir telefonlarda kameraya giriş icazələr vasitəsilə idarə olunur. Tətbiq ilk dəfə kameradan istifadə etmək istədikdə sistem istifadəçidən icazə istəyir. Problem ondadır ki, bir çox insan düşünmədən “icazə ver” düyməsini basır. Bu zaman tətbiq bəzi hallarda istifadəçi gözləmədiyi anda da kameradan istifadə edə bilər.

Şübhə yaradan əlamətlər

Əksər smartfonlarda kamera və ya mikrofon aktiv olduqda bunu göstərən indikator olur. Adətən bu, ekranın küncündə kiçik yaşıl və ya narıncı nöqtə şəklində görünür. Əgər bu işarə siz kameradan istifadə etmədiyiniz halda yanırsa, bunu yoxlamaq lazımdır. Digər diqqət edilməli əlamətlər:

kamera indikatorunun tez-tez aktivləşməsi

telefonun səbəbsiz sürətlə boşalması

cihazın istifadə olunmadan belə qızması

Bu əlamətlər birbaşa izlənmə demək olmasa da, yoxlama aparmaq üçün səbəbdir.

Əsas risk: zərərli tətbiqlər

Ən real risk zərərli proqramların quraşdırılması ilə bağlıdır. Belə tətbiqlər çox vaxt faydalı proqram kimi təqdim olunur — məsələn, foto redaktor və ya optimizasiya tətbiqi kimi. Bu proqramlar icazə əldə etdikdən sonra müxtəlif məlumatları toplaya bilər. Teorik olaraq kameraya da çıxış mümkündür, lakin praktikada daha çox kontaktlar, mesajlar və ya məkan məlumatları hədəf alınır.

Kameraya giriş necə yoxlanılır?

Bunu yoxlamaq üçün telefonun ayarlarına daxil olmaq kifayətdir. Orada “icazələr” bölməsində hansı tətbiqlərin kameraya və mikrofona çıxışı olduğunu görmək mümkündür. Əgər siyahıda kameraya ehtiyacı olmayan tətbiq varsa, bu icazəni deaktiv etmək tövsiyə olunur. Xüsusilə tətbiq naməlum mənbədən yüklənibsə və ya artıq istifadə olunmursa.

Riskləri necə azaltmaq olar?

Mütəxəssislər aşağıdakı qaydalara əməl etməyi tövsiyə edir:

tətbiqləri yalnız etibarlı mənbələrdən yükləmək

icazələri mütəmadi yoxlamaq

istifadə olunmayan proqramları silmək

Bəzi istifadəçilər əlavə təhlükəsizlik üçün kameranı örtən xüsusi stikerlərdən də istifadə edir. Ümumilikdə telefon kamerası vasitəsilə izlənmə halları internetdə deyildiyi qədər geniş yayılmayıb. Lakin ayarları yoxlamaq və tətbiqlərə nəzarət etmək kameranın yalnız sizin istədiyiniz zaman işlədiyinə əmin olmağa kömək edir.