Tramp Ərdoğana güvənir, onu sevir və Ankaraya doğru istiqamət götürəcək ABŞın Ankaradakı sabiq səfiri

"Tramp və Ərdoğan sübut edib ki, onlar praqmatik olmağı və milli maraqları şəxsi ixtilaflardan üstün tutmağı bacarır..."

Amerikalı ekspertlər Tramp dönəmində ABŞ-Türkiyə münasibətlərinin inkişaf perspektivlərinə nikbin yanaşır.

Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə Türkiyənin "Dünya" nəşri yazıb.

Ekspertlərin fikrincə, bu ölkələri Ukrayna üzrə səmərəli əməkdaşlıq gözləyir. Tramp sülh danışıqlarının aparılmasında Türkiyəyə dəstək verə bilər.

ABŞ-ın Ankaradakı sabiq səfiri, Suriya üzrə xüsusi nümayəndəsi və Vilson Mərkəzinin Yaxın Şərq proqramının rəhbəri Ceyms Ceffri vurğulayıb ki, Trampın ikinci prezidentlik müddətində ikitərəfli münasibətlərin gələcəyi ilə bağlı çox nikbindir.

Diplomat qeyd edib ki, son bir neçə ildə bu münasibətlər həm də Suriyada irəliyə gedib, hərçənd, tərəflər arasında tam razılıq deyil, ümumi anlaşma mövcuddur. 

"Düşünürəm ki, Tramp Ərdoğana güvənir"

Ceffri xatırladıb ki, Tramp 2018-ci ildə Amerika qoşunlarını Suriyadan çıxarmaq istəyib. Bu zaman hadisələrin belə inkişaf edəcəyi təqdirdə yaranan boşluq Suriya, İran və İŞİD-lə doldurula bilər. Bu məsələnin üzərində işləməyin mümkün ola biləcəyini qeyd edərək, Ceffri əlavə edib: "Bu, məni narahat edən sahədir". 

Rusiya-Ukrayna münaqişəsinə son qoyulması və sülhün bərqərar edilməsi üzrə səylərə diqqət çəkərək, Ceffri bəyan edib ki, Tramp iki ölkə arasında son zamanlar səmərəli əməkdaşlığı nəzərə alaraq Türkiyəyə danışıqlar aparılmasında dəstək verə bilər. "Türkiyə ukraynlılar və rusları bir araya gətirən aparıcı ölkəyə çevrilib", - o, qeyd edib.

Ceffri deyib: "Düşünürəm ki, Tramp Ərdoğana güvənir, onu sevir və ehtimal ki, Ankaraya istiqamət götürəcək".

Türkiyəyə qarşı "Amerikanın düşmənlərinə sanksiyalar yolu ilə müqavimət haqqında" (CAATSA) qanun çərçivəsində sanksiyaların aradan qaldırılmasından öncə texniki maneələr mövcuddur, Ceffri hesab edir. Buna baxmayaraq, o, irəliyə doğru yolu görür və, onun sözlərinə görə, Tramp bu istiqamətdə irəliləməyə cəhd göstərəcək.

ABŞ-ın terrorçu YPG təşkilatı ilə münasibətləri

ABŞ-ın Dəməşqdəki sabiq səfiri Robert Ford güman edir ki, Suriya Türkiyə-Amerika münasibətlərinə müsbət təsir göstərə biləcək amildir.

"Mən Tramp administrasiyasının Amerika qoşunlarının Suriyanın şərqində saxlayacağına və Xalq Özünümüdafiə Dəstələrinin (YPG) rəhbərliyi altında "Suriya Demokratik Qüvvələri" ilə münasibətlər saxlayacağına çox təəccüb edəcəyəm".

Ford xəbərdarlıq edib ki, respublikaçıların bir hissəsi Amerika hərbi qulluqçularının İrana müqavimət göstərilməsi üçün Suriyada mövcudluğunu dəstəkləyir. Bu məsələyə real yanaşanlar isə ABŞ-ın hərbi təsirinin azalmasına müsbət yanaşır. 

Ford həmçinin Ukrayna münaqişəsi ilə bağlı danışıqların irəliyə aparılmasında daha faydalı Amerika-Türkiyə ünsiyyətini gözləyir.

Fordun fikrincə, Tramp administrasiyası erkən mərhələlərdə İsrail baş naziri Binyamin Netanyahuya təzyiq göstərməyəcək. "Qəzzada müharibə israillilər buna son qoyulmasına hazır olduqdan sonra bitəcək", - o, əlavə edib.

"Türkiyə bu məsələdə öz rolunu oynayacaq"

Qudzon İnstitutunun baş elmi əməkdaşı Lyuk Koffi qeyd edib ki, Amerikanın hər yeni administrasiyası müttəfiqlərlə münasibətlərə yenidən yüklənmə imkanı yaradır. 

"Bu, ikitərəfli münasibətlər üçün imkanlar verəcək. Çünki həm prezident Tramp, həm də prezident Ərdoğan sübut edib ki, onlar praqmatik olmağı və milli maraqları hər-hansı şəxsi ixtilaflardan üstün tutmağı bacarır", - ekspert deyib.

"Düşünürəm ki, YPG terrorçu təşkilatla münasibətlərə son qoymağın və NATO üzrə müttəfiqimiz olan Türkiyə ilə münasibətlərin bərpa edilməsinin zamanı yetişib", - Koffi buna əmindir. 

"Türkiyə həm Ukrayna, həm də Rusiyanın etibar etdiyi yeganə olkədir", - Koffi əlavə edib və deyib: "Əgər prezident Tramp Ukrayna ilə Rusiya arasında hər-hansı saziş əldə etmək istəyirsə, Türkiyə burada öz rolunu oynamalı olacaq".

Türkiyə ilə ABŞ arasında F-35 qırıcıları ilə bağlı mübahisədən danışarkən Koffi qeyd edib ki, bu problemin dərhal həllini gözləmir və bu məsələyə baxılmazdan öncə müdafiə sənayesinin digər sahələrində etimadın möhkəmləndirilməsi  tədbirləri görülə bilər.