Icma.az
close
up
RU
Tromb, insult, ürək tutmaları niyə insanlar qəfil ölür?

Tromb, insult, ürək tutmaları niyə insanlar qəfil ölür?

Icma.az bildirir, Medicina portalına istinadən.



Niyə insanlar gözlənilmədən ölür və bunun qarşısını almaq üçün nə etməlidirlər?

Medicina.az xəbər verir ki, Fomin Klinikası şəbəkəsinin ümumi praktikantı Nina Litvinova bu barədə maraqlı açıqlama verib.

Hər il 250.000-ə qədər vətəndaş qəfil ürək dayanmasından ölür.

Qəfil ölüm sindromu ən çox 50 yaşdan kiçik insanlarda diaqnoz qoyulur və kişilərdə qadınlara nisbətən iki dəfə çox rast gəlinir və ən çox ürək-damar problemləri ilə əlaqələndirilir. Əsas səbəblərə ardıcıllıqla baxaq.

1. Ürək döyünməyi dayandırır - vəssalam.

Ən çox yayılmış səbəb ürək dayanmasıdır. Və bu, mütləq yaşlılara təsir etmir. Bunun baş verə biləcəyi bir neçə ssenari var:

Miokard infarktı. Koronar arteriyadakı tıxanma ürəyi oksigendən məhrum edir. Zədələnmə genişdirsə, ölüm dərhal baş verir.


Ağır ürək aritmiyası. Müəyyən xəstəliklər nəticəsində ürək normalda olduğu kimi qan vurmaq əvəzinə, sınmış mühərrik kimi titrəməyə başlaya bilər. Bu, tez bir zamanda faciəvi şəkildə başa çatır.


Kardiomiopatiya. Bəzən ya təbii olaraq (və ya xəstəlikdən sonra) insanın ürəyi formasını dəyişir: uzanır və ya qalınlaşır. Bu dəyişikliklər asimptomatik ola bilər, lakin ürək qeyri-adi bir yükə məruz qalırsa, sadəcə öhdəsindən gələ bilmir.

2. Qan Laxtaları – tromblar

Tromboz qəfil ölümün ikinci əsas səbəbidir. Ağciyər emboliyası (AEM) qan damarında (ən çox ayaq damarlarında) laxta əmələ gəldikdə və qan dövranı vasitəsilə ağciyərlərə keçərək normal qan axınını maneə törətdikdə baş verir.

Ağciyər damar zədələnməsi ağır olarsa, ölüm dərhal baş verir.


3. İnsult

Beyinə qan dövranı qəfil pozularsa (məsələn, qan damarının yırtılması səbəbindən), insan huşunu itirə və heç vaxt özünə gələ bilməz.

Beyində qan damarlarının yırtılması travma, beynin qan damarlarının strukturundakı genetik anomaliyalar və qan təzyiqindəki dalğalanmalarla əlaqələndirilə bilər.

4. Tənəffüs problemləri

Tənəffüs tutulması da qəfil və gözlənilməz ola bilər. Bəzən insan allergik reaksiya (anafilaktik şok) və ya, məsələn, obstruktiv yuxu apnoesi (yuxu zamanı nəfəs alma 10 saniyədən çox dayandıqda) səbəbindən boğulma riski daşıyır.

Hətta özünüzü sağlam hiss etsəniz belə, tibbi müayinələrdən keçmək vacibdir. Qəfil ölümün qarşısını almaq üçün aşağıdakıları etməlisiniz:

Ürəyinizi ildə 1 dəfə yoxlatdırın

40 yaşdan başlayaraq hər il və 40 yaşına qədər EKQ müayinəsindən keçin (EKQ-də aritmiya və ya digər dəyişikliklər varsa, kardioloqa müraciət edin).

Sinə ağrısı və ya nəfəs darlığı varsa, ilkin tibbi yardım həkiminə müraciət edin.

Həkiminiz ilə qan təzyiqinizi izləyin.

Qan laxtalanmasının qarşısını alın

Risk altındasınızsa (artıq çəki, varikoz damarları, oturaq həyat tərzi), trombozun qarşısının alınmasını həkiminizlə müzakirə edin.

Uzun müddət oturmaq (məsələn, kompüterdə işləyərkən və ya təyyarədə olarkən) tromboz riskini artırır.

Qlükoza və ümumi xolesterolunuzu izləyin.

Qanda qlükoza testi 40 yaşdan sonra hər 3 ildən bir və 40 yaşdan əvvəl hər 3-5 ildən bir tövsiyə olunur.

Nəfəsinizi izləyin.

Divarlar titrəyəcək qədər yüksək səslə xoruldayırsınızsa, yuxu apnoesini yoxlamalısınız. Evdə edilə bilən polisomnoqrafiya xoruldama diaqnozu üçün müasir bir üsuldur.

Allergiyaya meyllisinizsə, həmişə antihistaminlər və hormonal dərmanlar gəzdirin (anafilaktik şok riski varsa).

Ani ölüm əksər hallarda qəza deyil, nəzarət edilə bilən və nəzarət edilməli olan proseslərin nəticəsidir.

Aygün Musayeva


Ən son xəbərləri və yenilikləri almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:162
embedMənbə:https://www.medicina.az
archiveBu xəbər 02 Aprel 2026 12:37 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

MRT, KT, PET CT: Xərçəngi dəqiq hansı müayinə aşkarlayır?

18 Noyabr 2026 18:31see321

Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş mini futbol turnirinə yekun vurulub

19 Noyabr 2026 01:55see306

Kosmosdakı musiqimiz: Çahargah Ahəngi “Voyager”ə necə yazılıb? │ VİDEO

19 Noyabr 2026 00:18see293

Məşq zamanı huşunu itirən “Bavariya”nın baş məşqçisi geri qayıdır

19 Noyabr 2026 02:01see287

SOCAR: İşçilərin səriştəliliklərinin qiymətləndirilməsi istehsal prosesinin tərkib hissəsidir

19 Noyabr 2026 02:14see286

Cəmi 1 saata 3 növ xərçəngi aşkar edən metod

18 Noyabr 2026 19:49see273

Hansı qan analizi Alsheymeri 10 il öncədən xəbər verir?

18 Noyabr 2026 16:56see255

Azərbaycanda qızıl 15 faizə qədər ucuzlaşa bilər

18 Noyabr 2026 21:21see252

Tarixi körpüdən strateji tərəfdaşlığa: Azərbaycan və Vyetnamı iqtisadi uğura aparan ortaq yollar

18 Noyabr 2026 21:07see249

Bakının 27 istiqamətində tıxac VAR Foto

18 Noyabr 2026 19:16see245

Könül Xasıyevanı pub da görəndə dəhşətə gəldim” Məşhur bloqer VİDEO

18 Noyabr 2026 17:22see243

Altı vəkil Kollegiyadan xaric olunub, 27 si cərimələnib

18 Noyabr 2026 20:00see240

Bu qədər “xiyar” bir arada Yeni dünya rekordu+Fotolar

19 Noyabr 2026 00:23see236

Slovakiyalı basketbolçu: “Məncə, Bakıda bizim azarkeşlərimiz daha çox idi”

19 Noyabr 2026 01:24see229

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see228

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see227

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see214

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see203

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see201

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see187
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri