Türk dövlətləri iqtisadi suverenliyini gücləndirir ŞƏRH

"Türk Dövlətləri Təşkilatına (TDT) üzv ölkələrin hökumət başçılarının və vitse-prezidentlərinin Bakı görüşü regionun geosiyasi arxitekturasında “Türk faktoru”nun artıq sadəcə mədəni-mənəvi deyil, həm də strateji güc mərkəzi kimi institusionallaşdığını sübut edir".

Bu sözləri SİA-ya açıqlamasında politoloq Tural İsmayılov deyib.

Onun sözlərinə görə, bu toplantı Azərbaycanın xarici siyasətində mühüm yer tutan “Türk dünyası ailəsi” konsepsiyasının praktik müstəviyə keçidinin növbəti mərhələsidir. Bakının ev sahibliyi etdiyi bu platforma, xüsusilə Orta Dəhliz (Middle Corridor) layihəsinin reallaşması istiqamətində mühüm qərarların qəbul edildiyi mərkəz rolunu oynayır. Qlobal təchizat zəncirində yaranan qeyri-sabitlik fonunda Türk dövlətlərinin vahid nəqliyyat və logistika şəbəkəsi yaratmaq əzmi həm Şərq-Qərb ticarətinin təhlükəsizliyini təmin edir, həm də bu dövlətlərin iqtisadi suverenliyini gücləndirir.

Siyasi baxımdan yanaşdıqda, bu formatın Bakıda bir araya gəlməsi Azərbaycanın Türk dövlətləri arasında “birləşdirici halqa” statusunu möhkəmləndirir. Zəngəzur dəhlizinin açılması və Xəzər dənizi üzərindən kommunikasiyaların şaxələndirilməsi müzakirələrin mərkəzində dayanır ki, bu da regionun tranzit potensialını ikiqat artıran faktorlardandır. Eyni zamanda, görüşün gündəliyində yer alan rəqəmsal iqtisadiyyat, enerji təhlükəsizliyi və ticarət maneələrinin aradan qaldırılması kimi məsələlər TDT-nin Avropa İttifaqı modelinə bənzər dərin inteqrasiya hədəfinə sadiqliyini göstərir. Bu proses artıq “yumşaq güc”dən çıxaraq real iqtisadi və siyasi “sərt güc”ə çevrilmə istiqamətində inkişaf edir.

TDT-nin bu səviyyəli toplantıları həm də xarici güc mərkəzlərinə verilən kollektiv mesaj kimi qiymətləndirilə bilər. Mərkəzi Asiyadan Qafqaza və Türkiyəyə qədər uzanan bu coğrafiyanın vahid iradə ilə hərəkət etməsi regionda kənar diktələrin qarşısını alan ciddi bir qalxan funksiyası daşıyır. Bakı bəyanatları və əldə olunan razılaşmalar Türk dövlətlərinin XXI əsri “Türk əsri”nə çevirmək üçün ortaq resurslardan – həm enerji, həm də insan kapitalından – maksimum istifadə etmək niyyətində olduğunu təsdiqləyir. Bu görüş Avrasiyanın mərkəzində yeni və sarsılmaz iqtisadi-siyasi blokun formalaşmasının hüquqi və strateji bazasını ortaya qoyur".