Vahid ölkə nümayəndəliyi

Dünya Bankı Azərbaycanla əməkdaşlığın yeni modelinə keçir

İqtisadiyyat naziri Mikayıl Cabbarovun Dünya Bankının (DB) Cənubi Qafqaz üzrə regional direktoru Roland Prays ilə görüşündə Azərbaycanla bank arasında əməkdaşlığın cari vəziyyəti, reallaşdırılan layihələr və yeni layihə təşəbbüsləri nəzərdən keçirilib. KOB-ların maliyyə resurslarına çıxış imkanlarının genişləndirilməsi, iqtisadi artımın və iqtisadiyyatın şaxələndirilməsinin yeni imkanlarının araşdırılması istiqamətində Dünya Bankı ilə əməkdaşlığın əhəmiyyəti vurğulanıb. Bu sahələrdə birgə təşəbbüslərin Azərbaycanda özəl sektorun inkişafına və dayanıqlı iqtisadi artımın dəstəklənməsinə töhfə verəcəyi qeyd olunub.

Dünya Bankı Qrupunun Azərbaycanda vahid ölkə nümayəndəliyi modelinə keçidi nəzərdə tutulur ki, bu, tərəfdaşlığın daha səmərəli və əlaqələndirilmiş şəkildə inkişafına imkan yaradacaq. Bankın missiyası KOB-ların maliyyələşdirilməsi imkanlarının artırılması, daxili və beynəlxalq bazarlara çıxışının gücləndirilməsi, İş yerləri və İqtisadi Artım üçün Maliyyə Əlçatanlığı (FINGROW) çərçivəsində rəqəmsal ödənişlərin təşviqi, maliyyə inklüzivliyinin dərinləşdirilməsi, kredit təminatı mexanizminin təkmilləşdirilməsi prosesinə və digər islahatlara institisional dəstək verməyə hazır olduğunu bəyan edib. 

Tərəfdaşlığın yeni mərhələsi - Ölkə Tərəfdaşlıq Çərçivəsi

Qeyd edək ki, Azərbaycan hökuməti Dünya Bankı ilə etibarlı və uzunmüddətli əməkdaşlıq strategiyası çərçivəsində qarşıdakı illərə dair yeni hədəfləri müəyyənləşdirib. DB ölkəmizin inkişaf prioritetlərinə uyğun olaraq Ölkə Tərəfdaşlıq Çərçivəsi hazırlanıb. Yeni çərçivə növbəti beş ildə Azərbaycan ilə DB arasında strateji münasibətlərin əsas istiqamətlərini müəyyən etməklə ölkəmizin daha yaşıl və inklüziv iqtisadiyyata keçidini dəstəkləməyi hədəfləyir. Azərbaycanın yeni inkişaf prioritetləri və çağırışlarını əks etdirən sənəd Dünya Bankı ilə ölkəmizin əməkdaşlığının yeni yol xəritəsi hesab edilir və uzunmüddətli strateji prioritetlərinə və regional və qlobal sınaqların fonunda qısa, orta və uzunmüddətli ehtiyaclara əsaslanır.

Sənədin əsas fundamental istiqamətləri neft və qaz gəlirlərindən asılılığın azaldılması və qeyri-neft mənbələrinin sütunları üzərində dayanıqlı iqtisadi artımların təmin edilməsi, şaxələndirilmiş gəlirlərin insan kapitalına yönəldilməsi və sosial rifahın yaxşılaşdırılması, fiziki infrastruktura və daha güclü institutlara investisiya yatırımlarının artımı yolu ilə ölkənin xarici şoklara dayanıqlığının gücləndirilməsindən ibarətdir. Ümumilikdə, ÖTÇ-nin əsas məqsədi və qayəsi idarəçilik, insan kapitalı və kommunikasiya bağlantılarının əlaqələndirilməsi və insanların ortaq rifahının təşviqindən ibarətdir.

Milli Prioritetlər sənədinə uyğun birgə hədəflər

DB ilə Azərbaycan arasında əməkdaşlığın gündəliyində iqlim dəyişikliklərinə qarşı mübarizə, “yaşıl iqtisadiyyat” və “yaşıl enerji” sahəsində yeni layihələrin icrası da dayanır. Dünya Bankı Qrupunun əsas maliyyə strukturlarından biri olan Beynəlxalq Maliyyə Korporasiyası arasında imzalanmış Azərbaycanda bərpaolunan enerji sahəsinin inkişafı məqsədi ilə dənizdə külək enerjisi resursundan istifadə üzrə əməkdaşlığa dair anlaşma memorandumu bu sahədə ilkin sərmayə proqramı hesab edilə bilər.

Bank “Azərbaycan 2030: sosial-iqtisadi inkişafa dair Milli Prioritetlər”in 5-ci istiqaməti olan “təmiz ətraf mühit və yaşıl artım ölkəsi” hədəfinin reallaşmasına töhfə verəcəyini bəyan edib. Ölkəmizdə səfərdə olan Dünya Bankının nümayəndə heyəti ilə bir müddət əvvəl keçirilən görüşdə COP29 və iqlim maliyyələşdirməsinə dair tərəfdaşlıq imkanları barədə də müzakirə aparılıb. Bankın Avropa və Mərkəzi Asiya regionu üzrə vitse-prezidenti Antonella Bassani qeyd edib ki, ölkəmizdə enerji keçidinin bərpa olunan enerji və enerji səmərəliliyi komponentlərinə Dünya Bankının dəstəyinin artırılması, COP29 tədbiri ilində Azərbaycanın yaşıl sektorlarına sərmayə qoyuluşları nəzərdən keçiriləcək və bankın donorluğu təmin olunacaq.

“Yaşıl iqtisadiyyat” quruculuğuna dəstək

DB Azərbaycanda 760 MVt gücündə Bankə və Biləsuvar günəş enerjisi layihələrinin enerji sisteminə qoşulması, günəş panelləri infrastrukturunun genişləndirilməsi, “yaşıl hidrogen” istehsalı və digər bərpa olunan sahələrə investisiyaların qoyuluşunda açıq olduğunu bəyan edib. Ümumilikdə, Dünya Bankı 2027-ci ilədək ölkəmizdə 8 külək və Günəş elektrik stansiyalarının qurulması və enerji sisteminə inteqrasiyası məqsədilə maliyyə dəstəyini göstərəcək. Həmçinin işğaldan azad olunmuş ərazilərdə bərpaolunan enerji mənbələrinə sərmayələrin yönəldilməsi, “ağıllı şəhər və ağıllı kənd” konsepsiyalarının tətbiqində “yaşıl texnologiyalar”ın və “yaşıl enerji zonası” layihələrinin icrasında da yaxından iştirak etmək marağını ifadə edib.

DB, həmçinin bərpaolunan enerjinin ixracında və regional “yaşıl enerji” dəhlizinin yaradılmasında da maliyyə təminatçısı olmaq niyyətini bəyan edib. “Xəzər-Qara dəniz-Avropa” yaşıl enerji dəhlizinin, növbəti illərdə dənizdə külək enerjisi potensialının artırılması üzrə əməkdaşlığın isə Azərbaycanın “yaşıl enerji”nin təchizatçısı olmaq niyyətini bəyan edib. Bankın TransXəzər “yaşıl enerji” dəhlizinin maliyyə təchizatçısı kimi donorluq imkanları da istisna deyil.

Beləliklə, Dünya Bankı ilə icra olunan yeni Ölkə Tərəfdaşlıq Çərçivəsi və digər layihə təşəbbüsləri Azərbaycanın iqtisadi dayanıqlılığının möhkəmləndirilməsinə, müxtəlif sahələrdə islahatların və maliyyə resurslarının səmərəli idarə edilməsinin təşviq edilməsinə və maliyyə inklüzivliyinin artırılmasına töhfə verəcək.

E.CƏFƏRLİ