Valideynlərə XƏBƏRDARLIQ: Uşaqlar arasında şəkər xəstələri artır Bu yanlışları etməyin...

Uşaqlar arasında şəkərli diabet, artıq çəki və digər sağlamlıq problemlərinin artması müasir dövrün narahatedici tendensiyalarındandır. Bu hallar əsasən qeyri-sağlam qidalanma,  fiziki aktivliyin az olması və genetik meyllərlə əlaqələndirilir. Eyni zamanda, texnologiyanın geniş yayılması uşaqların hərəkətsiz həyat tərzini təşviq edərək bu problemləri daha da dərinləşdirir. Bu məsələlərə diqqət yetirmək sağlam gələcək üçün vacibdir.

Sitat.info -ya açıqlamasında bu problemlərdən danışan dietoloq Lalə Yaqubova bildirib ki, uşaqlarda bu cür sağlamlıq problemlərinin müxtəlif səbəbi var: "Birincisi, bəzilərinin uşaqlıq dönəmi pandemiya dövrünə  düşdü və onların çox hərəkətsiz qaldı, sosiallaşa bilmədi. İkinci məsələ məktəblərdə dərslərin ağırlığı ilə bağlıdır. Uşaqların idman  getməyib, sadəcə hazırlıqlara getməsi  səbəblərə aiddir. Daha bir səbəb oxuduqları məktəblərdə  dietoloji mərkəz, ya da dietoloq nəzarəti altında işləyən yeməkxanaların olmamasıdır. Uşaqlar məktəb bufetlərində sağlam qidalardan deyil, daha çox kabrohidratlı, enerjisi yüksək olan qidalardan istifadə edirlər. Bütün bunlar ən böyük səbəblərdir”.

L. Yaqubova vurğayıb ki, valideynlərdəki yanlış məlumatlar da uşaqlarda şəkərə meylliliyi və artıq çəkini tətikləyir: "Məsələn, hesab edirlər ki, uşaqlar çoxlu yeməlidirlər, çoxlu şirin çay beyni işlədir. Valideynlərin də, nənə-babaların da şəkərli suların beyni inkişaf etdirdiyi, uşağa enerji verdiyi barədə olan məlumatlar yanlışdır. Bəli, qlükoza beyni qidalandırır. Amma əgər uşaq saf şəkər almazsa, beyni işləməyəcək? Bu yanlış məlumatdır. Biz beynin qlükozunu bəsit deyil, kompleks karbohidratlarla qarşılamalıyıq. Yəni bəsit olanlara  qənd, şəkər tozu, mürəbbə, şirniyyat, un məmulatları və digərləri aiddir. Kompleks karbohidratlara quru paxlalılar, quru noxud, lobya, tərəvəzlər, meyvələr(qabıqlı), bulqur, qarabaşaq, yulaf kimi taxıl məhsulları, qatıq- pendir, süd daxildir. Bəsit olanların yerinə biz bol-bol tərəvəz, meyvə(qabıqlı formada) istifadə etməliyik. Uşaqları meyvə suları içməyə deyil, meyvənin özünü yeməyə təşviq etməliyik. Hazır qutuda olan meyvə sularının  tərkibinə yüksək dozada şəkər qatıldığı üçün, bu eyni zamanda həm şirinçay, həm də şirniyyat, şokoladlı qidaların yanında ara öyün kimi sıx-sıx istifadəsi, uşaqların daha tez acmasına səbəb olur".

L.Yaqubova vurğulayıb ki, uşaqlar yüksək enerjili bəsit karbohidrat istifadə elədikləri üçün təkrar acırlar və yenə eyni proses təkrarlandığı üçün günün sonunda yüksək dozalı şəkər qəbul etmiş olurlar: "Bu da onların bədənində piy olaraq depolanır. Həm də bağırsaq mikrobiotalarına təsir etdiyi üçün bu uşaqlarda qəbizlik, iştahsızlıq yaradır. Buna görə onlara sup, ət, toyuq, salatı yedizdirmək olmur. Minrobiota pozğunluğu elə iştah pozğunluğu da yaradır “.

Aytac Baxış,

Sitat.info