Icma.az
close
up
RU
Yaşadığımız müddətcə işıq yayırıq: elm adamlarından şok kəşf

Yaşadığımız müddətcə işıq yayırıq: elm adamlarından şok kəşf

Icma.az, Lent az portalına istinadən məlumatı açıqlayır.

Canlı varlıqların hüceyrələri tək-tək fotonlar yayır və bu işıqlanma ölümdən sonra yox olur. Kalqari Universitetinin və Kanadanın Milli Tədqiqat Şurasının alimləri nümayiş etdiriblər ki, canlı varlıqlar son dərəcə zəif işıq impulsları yayır və bu işıqlanma ölümdən sonra yox olur. Siçanlar və bitkilər üzərində aparılan təcrübələr biofoton şüalanması kimi tanınan bu hadisənin mövcudluğunu sübut edib.

Lent.az xəbər verir ki, “Həyatın işıqlanması” ideyası qeyri-adi səslənsə də, fizika alimi Vahid Salarinin rəhbərlik etdiyi tədqiqat qrupu canlı heyvan və bitki hüceyrələrinin yaydığı ultrazəif fotonları qeydə alıb. Ölüm baş verdikdən sonra, hətta bədən temperaturu süni şəkildə canlı orqanizm səviyyəsində saxlanılsa belə, bu işığın intensivliyi kəskin şəkildə azalırdı. Ölçmələr üçün elektron çoxaldıcılı yüksək həssas kameralardan istifadə olunub.

Dörd siçan tam qaranlıq kameraya yerləşdirilib: əvvəlcə bir saat ərzində şüalanma qeydə alınıb, sonra heyvanlar yuxuya verilib və çəkiliş daha bir saat davam etdirilib. Canlı siçanlarda UPE ultrazəif foton şüalanması ölümündən sonrakı vəziyyətlə müqayisədə xeyli daha aktiv olub. Oxşar nəticələr Arabidopsis thaliana və Heptapleurum arboricola bitkiləri üzərində aparılan təcrübələrdə də əldə olunub. Yarpaqlar qəsdən zədələndikdə və ya kimyəvi maddələrlə işlənildikdə həmin nahiyələrdə işıqlanma güclənib. Bu fakt aktiv oksigen formalarının rolunu göstərir: hüceyrə stresi biofotonların yaranmasına səbəb ola bilər.

Alimlərin fikrincə, bu cür fotonlar hüceyrədaxili reaksiyalar zamanı, məsələn, hidrogen peroksidin yağlar və zülallarla qarşılıqlı təsiri nəticəsində, onların elektronlarında dəyişikliklər baş verdikdə əmələ gələ bilər. Şüalanma insan gözü üçün görünməz dərəcədə zəif olsa da, xüsusi avadanlıqla onu qeydə almaq mümkündür.

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:168
embedMənbə:https://lent.az
archiveBu xəbər 17 Yanvar 2026 14:31 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Bank tətbiqlərində texniki problemlər: Müştəriləri nə narazı salır?

04 Noyabr 2026 14:45see493

Neftçala rayonunda “Uşaqların zərərli vərdişlərdən qorunması” layihəsi çərçivəsində maarifləndirici tədbirlər keçirilib

03 Noyabr 2026 18:54see398

“28 May” metrosunda texniki problem QR kodlar işləmir

03 Noyabr 2026 18:37see356

Baş Katib: Azərbaycanın əsas üstünlüyü müxtəlif mədəniyyətləri bir masa ətrafında birləşdirmək bacarığıdır

03 Noyabr 2026 17:45see309

Ruslar benzin üçün növbəyə qayıdacaqlar...

03 Noyabr 2026 19:25see275

Bakıda avtomobillərin qiyməti ucuzlaşacaq? VACİB AÇIQLAMA

03 Noyabr 2026 20:20see268

Bundan sonra subay adam qalmayacaq Elçiliyi ChatGPT edir

03 Noyabr 2026 20:02see256

İsrailin kruiz gəmisində bomba təhlükəsi YOXLAMA APARILDI

03 Noyabr 2026 23:49see248

Bu gün Naxçıvanda 18 kənd işıqsız qalacaq

04 Noyabr 2026 00:25see240

Binance dən yeddi milyard dolların necə oğurlandığı açıqlandı

04 Noyabr 2026 00:15see231

Səhiyyə Nazirliyində böyük kadr dəyişikliyi:Üç müavin gedir, biri qalır…

04 Noyabr 2026 08:28see226

Yeni nazir onları yola salacaq Səhiyyədə BÖYÜK DƏYİŞİKLİK

04 Noyabr 2026 10:27see221

Şuşa qəhrəmanlığın rəmzi

05 Noyabr 2026 12:13see219

“Qərbi Azərbaycanın tarixi abidələri məktəblilərin gözü ilə” layihə müsabiqəsi keçirilir

04 Noyabr 2026 23:35see217

Bunları hər kəs bilməlidir!

04 Noyabr 2026 13:30see213

“Dahilik və dəlilik geni”: rəssamlar və elm adamları arasında fərq tapılıb...

04 Noyabr 2026 19:27see211

Estoniya Azərbaycanla energetika və təhsil sahələrində əməkdaşlığı genişləndirmək niyyətindədir

04 Noyabr 2026 20:27see203

Oynaq ağrılarında yeni yanaşma: Kollagen VİDEO

04 Noyabr 2026 17:05see199

Rauf Dadaşovun anım günüdür

04 Noyabr 2026 14:48see184

Ürək sağlamlığı diqqət mərkəzində: Səhiyyə Nazirliyindən Suqovuşan və Tərtərdə ikigünlük tibbi aksiya

04 Noyabr 2026 14:24see183
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri