Icma.az
close
up
RU
Yaşadığımız müddətcə işıq yayırıq: elm adamlarından şok kəşf

Yaşadığımız müddətcə işıq yayırıq: elm adamlarından şok kəşf

Icma.az, Lent az portalına istinadən məlumatı açıqlayır.

Canlı varlıqların hüceyrələri tək-tək fotonlar yayır və bu işıqlanma ölümdən sonra yox olur. Kalqari Universitetinin və Kanadanın Milli Tədqiqat Şurasının alimləri nümayiş etdiriblər ki, canlı varlıqlar son dərəcə zəif işıq impulsları yayır və bu işıqlanma ölümdən sonra yox olur. Siçanlar və bitkilər üzərində aparılan təcrübələr biofoton şüalanması kimi tanınan bu hadisənin mövcudluğunu sübut edib.

Lent.az xəbər verir ki, “Həyatın işıqlanması” ideyası qeyri-adi səslənsə də, fizika alimi Vahid Salarinin rəhbərlik etdiyi tədqiqat qrupu canlı heyvan və bitki hüceyrələrinin yaydığı ultrazəif fotonları qeydə alıb. Ölüm baş verdikdən sonra, hətta bədən temperaturu süni şəkildə canlı orqanizm səviyyəsində saxlanılsa belə, bu işığın intensivliyi kəskin şəkildə azalırdı. Ölçmələr üçün elektron çoxaldıcılı yüksək həssas kameralardan istifadə olunub.

Dörd siçan tam qaranlıq kameraya yerləşdirilib: əvvəlcə bir saat ərzində şüalanma qeydə alınıb, sonra heyvanlar yuxuya verilib və çəkiliş daha bir saat davam etdirilib. Canlı siçanlarda UPE ultrazəif foton şüalanması ölümündən sonrakı vəziyyətlə müqayisədə xeyli daha aktiv olub. Oxşar nəticələr Arabidopsis thaliana və Heptapleurum arboricola bitkiləri üzərində aparılan təcrübələrdə də əldə olunub. Yarpaqlar qəsdən zədələndikdə və ya kimyəvi maddələrlə işlənildikdə həmin nahiyələrdə işıqlanma güclənib. Bu fakt aktiv oksigen formalarının rolunu göstərir: hüceyrə stresi biofotonların yaranmasına səbəb ola bilər.

Alimlərin fikrincə, bu cür fotonlar hüceyrədaxili reaksiyalar zamanı, məsələn, hidrogen peroksidin yağlar və zülallarla qarşılıqlı təsiri nəticəsində, onların elektronlarında dəyişikliklər baş verdikdə əmələ gələ bilər. Şüalanma insan gözü üçün görünməz dərəcədə zəif olsa da, xüsusi avadanlıqla onu qeydə almaq mümkündür.

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:225
embedMənbə:https://lent.az
archiveBu xəbər 17 Yanvar 2026 14:31 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Ərdoğanın Azərbaycana səfəri müttəfiqliyin geostrateji əhəmiyyətini bir daha nümayiş etdirdi

09 Noyabr 2026 19:51see360

Siyahıda hamı var, Arda Gülər yoxdur

10 Noyabr 2026 03:04see352

Eşref Tek də yeni aktyor

10 Noyabr 2026 04:28see321

ABŞ də demokratlar hərəkətə keçir: Stiven Miller araşdırılmalıdır

10 Noyabr 2026 00:41see313

Saatlarla oturanların diqqətinə

10 Noyabr 2026 04:05see312

Röya Ayxanın adından bilet tələsi: Amsterdamda saxta konsert qalmaqalı

09 Noyabr 2026 21:55see297

Səhər yeməyində bu qidanı yeyin Səbəb

10 Noyabr 2026 02:07see281

Tanınmış aktyor 10 il 6 ay həbs cəzasına məhkum edildi

10 Noyabr 2026 02:53see280

Faydalı hesab etdiyimiz 8 məhsulda gizli şəkər aşkarlandı

09 Noyabr 2026 22:58see262

​Binəqədidə sakinlər internetsiz qaldı X günü yaxınlaşıb bəlkə... (VİDEO)

10 Noyabr 2026 22:07see251

İtirilmiş dişlər yenidən çıxa bilər İnqilabi kəşf

09 Noyabr 2026 22:45see246

Birinci xanım Hacıqabuldan paylaşım etdi: “Qələbə Tağı FOTO/VİDEO

09 Noyabr 2026 19:52see246

Çalhanoğlu gələcəyi ilə bağlı danışdı: “Hamı sakit olsun!

10 Noyabr 2026 00:59see245

Həkim: Törəmə böyüdükcə bərk qidaların mədəyə keçməsi çətinləşir

10 Noyabr 2026 11:44see236

Dmitri Sitkovetski Bakıda Şostakoviçdən və ailəsinin musiqi sülaləsindən danışıb şəhərlə xüsusi bağlılıq (Foto)

10 Noyabr 2026 09:18see224

Xərçəng müalicəyə ona görə davamlı olur ki... TAPINTI

10 Noyabr 2026 10:30see219

COP31 in ikinci günü enerji və infrastruktura həsr olunub

10 Noyabr 2026 11:23see207

COP21 COP30 prezidentləri COP31 ə dəstək olaraq birgə bəyanat qəbul ediblər

10 Noyabr 2026 15:01see193

“Forbes”: Pol Makkartni dünyanın üçüncü milyarder musiqiçisi olub

10 Noyabr 2026 06:24see188

Xərçəngin müalicəsində yeni ümid Türkiyəli alimlərdən mühüm kəşf

10 Noyabr 2026 16:15see184
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri