Icma.az
close
up
RU
Yaşadığımız müddətcə işıq yayırıq: elm adamlarından şok kəşf

Yaşadığımız müddətcə işıq yayırıq: elm adamlarından şok kəşf

Icma.az, Lent az portalına istinadən məlumatı açıqlayır.

Canlı varlıqların hüceyrələri tək-tək fotonlar yayır və bu işıqlanma ölümdən sonra yox olur. Kalqari Universitetinin və Kanadanın Milli Tədqiqat Şurasının alimləri nümayiş etdiriblər ki, canlı varlıqlar son dərəcə zəif işıq impulsları yayır və bu işıqlanma ölümdən sonra yox olur. Siçanlar və bitkilər üzərində aparılan təcrübələr biofoton şüalanması kimi tanınan bu hadisənin mövcudluğunu sübut edib.

Lent.az xəbər verir ki, “Həyatın işıqlanması” ideyası qeyri-adi səslənsə də, fizika alimi Vahid Salarinin rəhbərlik etdiyi tədqiqat qrupu canlı heyvan və bitki hüceyrələrinin yaydığı ultrazəif fotonları qeydə alıb. Ölüm baş verdikdən sonra, hətta bədən temperaturu süni şəkildə canlı orqanizm səviyyəsində saxlanılsa belə, bu işığın intensivliyi kəskin şəkildə azalırdı. Ölçmələr üçün elektron çoxaldıcılı yüksək həssas kameralardan istifadə olunub.

Dörd siçan tam qaranlıq kameraya yerləşdirilib: əvvəlcə bir saat ərzində şüalanma qeydə alınıb, sonra heyvanlar yuxuya verilib və çəkiliş daha bir saat davam etdirilib. Canlı siçanlarda UPE ultrazəif foton şüalanması ölümündən sonrakı vəziyyətlə müqayisədə xeyli daha aktiv olub. Oxşar nəticələr Arabidopsis thaliana və Heptapleurum arboricola bitkiləri üzərində aparılan təcrübələrdə də əldə olunub. Yarpaqlar qəsdən zədələndikdə və ya kimyəvi maddələrlə işlənildikdə həmin nahiyələrdə işıqlanma güclənib. Bu fakt aktiv oksigen formalarının rolunu göstərir: hüceyrə stresi biofotonların yaranmasına səbəb ola bilər.

Alimlərin fikrincə, bu cür fotonlar hüceyrədaxili reaksiyalar zamanı, məsələn, hidrogen peroksidin yağlar və zülallarla qarşılıqlı təsiri nəticəsində, onların elektronlarında dəyişikliklər baş verdikdə əmələ gələ bilər. Şüalanma insan gözü üçün görünməz dərəcədə zəif olsa da, xüsusi avadanlıqla onu qeydə almaq mümkündür.

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:205
embedMənbə:https://lent.az
archiveBu xəbər 17 Yanvar 2026 14:31 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Zəfər Gününə həsr olunan fləş mob Video

08 Noyabr 2026 13:20see661

Rostropoviçlərin ev muzeyində anım tədbiri “Dostluğun və musiqinin harmoniyası”

07 Noyabr 2026 14:15see335

Röya bu gün açıq havada konsert verəcək Foto

07 Noyabr 2026 13:04see326

Təbrizdəki Baş Konsulluğumuzda Zəfər Gününə həsr olunmuş tədbir...

07 Noyabr 2026 19:14see326

Mədəniyyət ictimaiyyətinin nümayəndələri Zəfər Günü münasibətilə Prezident İlham Əliyevi təbrik ediblər

07 Noyabr 2026 18:05see319

Azərbaycanda investisiya xərcləri ikiqat artırılır: 5,3 milyard manat hara xərclənəcək?

07 Noyabr 2026 20:47see295

Üç nəslin musiqi varisliyi: Bakıda “Müəllim və tələbələr” proqramı təqdim olunub (Foto)

07 Noyabr 2026 16:35see287

Xruşşovka ların sökülməsinə hazırlıq gedir?

07 Noyabr 2026 18:40see283

Plastik qabların tərkibindəki maddənin körpələrin çəkisini azaltdığı aşkarlanıb

07 Noyabr 2026 18:23see279

Onların çoxu günə dua ilə başlayırdılar...

07 Noyabr 2026 20:52see258

Blez Paskal: 39 illik ömrə sığmayan dahinin axtarışları

07 Noyabr 2026 16:17see257

İllər sonra yenidən görüşdülər (Foto)

07 Noyabr 2026 21:22see256

Uşaqlıq xatirələri həyatımıza yön verir

07 Noyabr 2026 14:10see249

Foreign Affairs: Çin özünü çıxılmaz vəziyyətə salır...

07 Noyabr 2026 20:05see247

Türkiyəli məşhur müğənni Bakıya gəlir

08 Noyabr 2026 01:01see240

Aİ 92 və dizel bahalaşacaq?

08 Noyabr 2026 01:45see237

Tarixi Zəfərin yol açdığı möhtəşəm Qayıdış

07 Noyabr 2026 13:35see220

Mustafa Ceceli də Bakıya gəlir konsert verəcək...

08 Noyabr 2026 05:05see218

Azərbaycanlı müğənni qabırğasının qığırdağını burnuna köçürtdü (Video)

08 Noyabr 2026 10:24see211

“Qodzilla” ABŞ kinoteatrlarında 31 milyon dollar gəlir əldə edib

08 Noyabr 2026 03:43see200
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri