Icma.az
close
up
RU
Menu

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

Yeni Suriya necə qurulacaq: İnkişaf, yoxsa məhv...

Yeni Suriya necə qurulacaq: İnkişaf, yoxsa məhv...

Icma.az, Olke.az portalına istinadən məlumatı açıqlayır.

Əsəd rejiminin devrilməsi ilə Suriya yeni və çox ağır bir mərhələyə qədəm qoyur. Yeni mərhələ Suriya dövlətçiliyinə və xalqına yeni uğurlu perspektivlərlə yanaşı, çox təhlükəli gələcək də vəd edir.

İndi hamını düşündürən yeni Suriyanın necə qurulması məsələsidir. 

Əsas regional oyunçular və Əsəd rejimini devirən müxalif güclər yeni Suriyanı qurmaq üçün ilkin mərhələ kimi bütün siyasi qüvvələrin, etnik, dini qrupların iştirakı ilə keçid hökumətinin formalaşdırılmasıdır. Baxmayaraq ki, bütün maraqlı tərəflər keçid hökumətinin belə bir formada qurulmasının tərəfdarı kimi çıxış etsə də, lakin keçid hökumətinin formalaşmasının tərkibi ilə fərqli baxışları sezilməkdədir. 

Çünki yeni Suriya Yaxın Şərqi dizayn etməyə cəhd edən güclər üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Həmin güclərin növbəti mərhələlərdə Yaxın Şərqin şəkilləndirilməsindəki rolu Suriyada maraqlarının nə dərəcədə təmin olunmasından asılı olacaq. Bu baxımdan da bölgədəki əsas aktorlar Suriyada maraqlarının təmin olunması üçün mübarizə aparacaq.

Suriyada mövqelərini itirən Rusiya və İranın yerində əsas oyunçu rolunda çıxış edənlər Türkiyə, ABŞ, İsrail, bir sıra Ərəb və Avropa ölkələri, onların Suriyada dəstəklədikləri qüvvələrdir.

Əsəd rejiminin qısa zamanda devrilməsində rolunda ən ciddi aktor rolunu isə Türkiyə oynadığından yeni Suriyanın şəkilləndirilməsində də əsas arbitr rolunda çıxış edən Ankaradır. Bütün oyunçular da Ankaranın son hadisələrdəki rolunu gördüyündən Türkiyənin gücü ilə hesablaşmaq zorundadır.  

Ankara Suriyanın gələcəyi ilə bağlı qurulacaq keçid hökumətində keçmişdə buraxılan səhvlərə yol verilməməsi tələbini irəli sürməkdədir və bunu da Türkiyə xarici işlər naziri Hakan Fidan bütün diplomatik danışıqlarda gündəmə gətirməkdədir. Ankara kürdlərin də keçid hökumətində yer almasını istəsə də, PKK/YPG/PYD və İŞİD terrorçu təşkilatlarının təmsilçiliyinə qarşıdır və bunu yolverilməz hal hesab edir. 

Ankara böhranın Suriyanın ərazi bütövlüyü, suverenliyi çərçivsəində həllini istədiyindən, PKK/YPG/PYD, o cümlədən İŞİD terrorçu təşkilatlarının keçid hökumətində təmsilçiliyə can atmasını bütövlükdə bölgədə dayanıqlı sülhün, sabitliyin və təhlükəsizliyin təmin olunmasına xidmət etmədiyi qənaətindədir. Ankara Qərbin, xüsusən də ABŞ və İsrailin PKK/YPG/PYD-ni dəstəkləməsinin həmin ölkələrin bölgədə gələcəyə hesablanmış "mina" hesab edir. Zamanı gələndə bu "mina"dan növbəti mərhələdə planlarını reallaşdırmaq üçün istifadə edəcəklər. Bu səbəbdən də Ankara proseslərin indiki mərhələsində həmin "mina"nı zərərsizləşdirməyə çalışır. Buna nə qədər, necə və hansı formada nail olacağını zaman göstərəcək. Çox güman ki, Türkiyə yaxın günlərdə keçid hökumətində PKK/YPG/PYD terror təşkilatının yerinə kürdlərin hansı formada təmsilçiliyinə aydınlıq gətirəcək. Hesab edirəm ki, Ankara bütün tərəfləri razı sala biləcək uğurlu bir forma təqdim edə biləcək.

Tərəflərin konsesusu əsasında keçid hökuməti formlaşdırıla bilər, lakin bu, uzunmüddətli olmaya da bilər və nəticədə dağıla bilər. Bu da yenidən gərginliyə səbəb ola bilər.  

Odur ki, Suriyanın uğurlu gələcəyi formalaşacaq keçid hökumətindən çox asılıdır. Keçid hökumətinin qarşısında təkcə dağılmış Suriyanın yenidən bərpa etmək deyil, eyni zamanda gələcək inkişafı ilə bağlı yeni konstitusiya hazırlamaq, yeni seçkilər keçirmək, hökumət formlaşdırmaq, dövləti yenidən qurmaq, iqtisadiyyatını inkişaf etdirmək üçün investisiyalar cəlb etmək və sair bu kimi çoxsaylı məsələlər durur.  

Bütün bu məsələlər həllini tapmalıdır və onların icrası elə də asan məsələ deyil. Ona görə də keçid hökumətinin üzərinə böyük məsuliyyət düşür. Yoxsa Suriya "kral öldü, yaşasın yeni kral" vəziyyətinə düşməklə siyasi xəritədən silinmə təhlükəsi ilə üzləşəcək.

Mürtəza
Ölkə.Az

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:195
embedMənbə:https://olke.az
archiveBu xəbər 09 Dekabr 2024 15:58 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see338

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see320

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see315

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see298

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see294

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see291

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see282

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see274

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see263

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see258

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see247

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

19 Noyabr 2026 13:48see245

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see241

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

19 Noyabr 2026 15:03see237

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see230

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see221

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see219

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see216

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see215

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see211
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri