Yeni ultrasəs qurğusu sayəsində dəniz qumunun duzluluğu inşaatda təhlükəsiz istifadəyə yararlı olur

Bakı, 20 avqust, AZƏRTAC

Çay qumu qıtlığının artması səbəbindən dəniz qumu tikinti üçün getdikcə daha çox əhəmiyyət kəsb edir. Ultrasəs duzsuzlaşdırma üsulu bu qlobal problemin sürətli və ekoloji cəhətdən təmiz həllidir.

AZƏRTAC “Scientific Reports”a istinadla xəbər verir ki, bütün dünyada tikinti sənayesi yolların, körpülərin və limanların tikintisi üçün mühüm material olan çay qumunun getdikcə artan çatışmazlığı ilə üzləşir. Ətraf mühiti mühafizə qaydaları və həddən artıq mədənçilik səbəbindən çay qumu getdikcə azalır, inşaatçılar alternativ olaraq dəniz qumuna müraciət edirlər. Bununla belə, dəniz qumunun tərkibində çoxlu miqdarda duz var ki, bu da dəmir-betonda polad armaturun korroziyasına səbəb ola bilər, eyni zamanda, strukturların davamlılığını və təhlükəsizliyini təhdid edir. Bu duzun effektiv şəkildə çıxarılması mühəndislər üçün əsas problem olaraq qalır.

Bu kontekstdə Koreya Okean Elmləri və Texnologiyaları İnstitutu (KIOST) dəniz qumundan duzu effektiv şəkildə təmizləyən ultrasəs yuyucu cihaz hazırlayıb. Tədqiqatçılar deyirlər ki, texnologiya təkcə suya qənaət etmir, həm də tikinti materiallarının ciddi təhlükəsizlik standartlarına cavab verməsinə imkan verir.

Koreyanın Torpaq, İnfrastruktur və Nəqliyyat Nazirliyi tikintidə aqreqat kimi istifadə edilən dəniz qumu üçün maksimum duz miqdarının 0,04% olmasını tövsiyə edir. Ənənəvi duzsuzlaşdırma üsulları qumun çoxlu miqdarda su ilə yuyulmasını nəzərdə tutur. Adətən bir ton qumu emal etmək üçün təxminən dörd ton su tələb olunur. Su qıtlığı olan ərazilərdə bu proseslər yavaş, səmərəsiz və qeyri-dayanıqlıdır.

KIOST-un mütəxəssisləri məhdudiyyətləri aradan qaldırmaq üçün ultrasəs duzsuzlaşdırma cihazı hazırlayıblar. Onun əsas texniki xüsusiyyətlərinə kavitasyonun təmizlənməsi, çökən kiçik balonlar vasitəsilə təsirli hissəciklərin çıxarılması, gücləndirilmiş nüfuzetmə gücü və ultrasəs enerjisindən istifadə edərək təmassız təmizləmə daxildir. Ultrasəs cihazı hətta qapalı məkanlarda da işləyir, dəqiq və sürətli duzsuzlaşdırmanı təmin edir. Proses dəniz qumunun su ilə 1:2 nisbətində qarışdırılmasını və üç dəqiqə ərzində 300 vatt və ya daha yüksək olan ultrasəs dalğalarının tətbiqini nəzərdə tutur. Testlər göstərir ki, bu üsul dəniz qumunda duz konsentrasiyasını 0,04% və ya daha az miqdara düşürür ki, bu da tikinti təhlükəsizliyi standartlarına cavab verir.

Su istehlakını azaldan və duzsuzlaşdırmanı sürətləndirən ultrasəs cihazı ənənəvi qum yuyulmasına ekoloji cəhətdən davamlı və sərfəli alternativ təmin edir. Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, duzsuzlaşdırılmış dəniz qumunun düzgün istifadə edilməsi ilə beton konstruksiyaların ömrünü uzatmaq və ümumi təhlükəsizliyi artırmaq olar.

İnfrastruktur və dayanıqlı tikinti metodlarına artan qlobal tələbat fonunda KIOST-un ultrasəs texnologiyası həm ekoloji, həm də material tələblərə cavab vermək baxımından mühüm alətə çevrilə bilər.