Yenidən tikilən ölkə : Qarabağda nələr baş verir? Xocavənddən baxış

Xəbər verildiyi kimi, martın 16-da Azərbaycan Respublikası Prezidenti Administrasiyasının və Azərbaycan Respublikasının işğaldan azad edilmiş ərazilərində məsələlərin mərkəzləşdirilmiş qaydada həlli ilə bağlı Əlaqələndirmə Qərargahının rəhbəri Samir Nuriyevin sədrliyi ilə Xocavənd şəhərində Qərargahın növbəti iclası keçirilib.

Qarabağın məskunlaşdırılması üçün bütün tələblər təmin olunub

İclasda çıxış edən Samir Nuriyev işğaldan azad olunmuş ərazilərə Böyük Qayıdış prosesinin Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən dövlət siyasətinin və ölkənin uzunmüddətli inkişaf strategiyasının əsas istiqamətlərindən biri olduğunu bildirib. Qərargah rəhbəri deyib ki, bu proses yalnız ərazilərin fiziki baxımdan bərpasını deyil, həmin torpaqlarda həyatın yenidən qurulmasını, dayanıqlı sosial-iqtisadi inkişafın təmin olunmasını və keçmiş məcburi köçkünlərin doğma yurdlarına ləyaqətli qayıdışını nəzərdə tutan kompleks yanaşmanı əhatə edir.

Onun sözlərinə görə, işğaldan azad edilmiş ərazilərdə son illər həyata keçirilən genişmiqyaslı bərpa-quruculuq işlərində əsas prioritet baza infrastrukturunun yaradılması olub. Elektrik enerjisi, qaz və su təchizatı infrastrukturunun yenidən qurulması, yolların, körpülərin və tunellərin inşası regionda həyatın bərpası üçün ilkin zəruri şəraiti formalaşdırıb. Hazırkı mərhələdə isə dövlət tərəfindən ayrılan resursların mühüm hissəsi yaşayış fondunun genişləndirilməsinə, fərdi və çoxmənzilli evlərin tikintisinə və bərpasına yönəldilir.

Bununla yanaşı, məktəblər, uşaq bağçaları, tibb məntəqələri və dövlət xidmətləri mərkəzləri kimi sosial obyektlərin fəaliyyətlərinin təşkili paralel şəkildə həyata keçirilir. Qeyd olunub ki, bu yanaşma öz doğma torpaqlarına qayıdan keçmiş məcburi köçkünlərin ilk gündən normal həyat şəraitinə sürətli adaptasiyasına imkan verir.

Böyük Qayıdış Proqramı üzrə tikilən 41 şəhər, qəsəbə və kənd

İşğaldan azad edilmiş ərazilərdə bu günədək ümumilikdə 41 yaşayış məntəqəsinin tikilərək və bərpa edilərək istifadəyə verildiyini, həmin ərazilərə keçmiş məcburi köçkünlərin qayıdışının təmin olunduğunu vurğulayan qərargah rəhbəri görülən işlər nəticəsində hazırda dövlət və özəl sektorlarda işləyənlər, həmçinin təhsil alanlar da daxil olmaqla, işğaldan azad edilmiş ərazilərdə ümumilikdə 80 mindən çox insanın yaşadığını və fəaliyyət göstərdiyini iclas iştirakçılarının diqqətinə çatdırıb. Qeyd edilib ki, qarşıdakı dövrdə aparılan genişmiqyaslı bərpa-quruculuq işləri nəticəsində köç prosesi daha da sürətlənəcək və Böyük Qayıdış Proqramının miqyası genişlənəcək.

Bildirilib ki, işğaldan azad edilmiş ərazilərdə layihələrin icrası Böyük Qayıdışa dair I Dövlət Proqramı çərçivəsində həyata keçirilir. Proqramda nəzərdə tutulmuş tədbirlər ardıcıl şəkildə icra olunur, bu isə qarşıya qoyulan məqsədlərə mərhələli şəkildə nail olunmasına və bərpa-quruculuq prosesinin uğurla davam etdirilməsinə imkan yaradır.

Samir Nuriyev vurğulayıb ki, məskunlaşmanın dayanıqlılığı birbaşa məşğulluq imkanlarının yaradılması ilə bağlıdır. Bu baxımdan yeni iş yerlərinin açılması, kənd təsərrüfatı, xidmət sektoru, istehsal, tikinti və logistika sahələrində fəaliyyət imkanlarının genişləndirilməsi, həmçinin sahibkarlığın təşviqi, investorların cəlb olunması və dəstək mexanizmlərinin tətbiqi mühüm əhəmiyyət daşıyır.

Qərargah rəhbəri tarixi, mədəni və dini abidələrin bərpasının Böyük Qayıdış prosesinin mühüm istiqamətlərindən biri olduğunu qeyd edərək, bunun milli-mədəni irsin qorunması və gələcək nəsillərə ötürülməsi baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıdığını bildirib.

Daha sonra iclasın gündəliyinə uyğun olaraq, Əlaqələndirmə Qərargahının İdarələrarası Mərkəzinin fəaliyyəti, habelə Böyük Qayıdışa dair I Dövlət Proqramı çərçivəsində görülən işlər barədə məlumatlar təqdim olunub. Məskunlaşma, iqtisadi fəallığın artırılması, sahibkarlığın inkişafı və mədəni irsin bərpası istiqamətində aparılan işlərə dair məruzələr dinlənilib.

İclasın yekununda Azərbaycan Respublikasının Prezidenti tərəfindən müəyyən edilmiş strateji vəzifələrin səmərəli icrası üçün zəruri tədbirlərin vaxtında həyata keçirilməsinin vacibliyi vurğulanıb. Qeyd olunub ki, hər bir məsələ üzrə konkret addımlar atılmalı və verilmiş tapşırıqlar operativ şəkildə icra olunmalıdır.

Yenidən qurulan Xocavənd: Bərpa tam sürətlə davam edir

Səfər çərçivəsində Əlaqələndirmə Qərargahının üzvləri Xocavənd rayonu ərazisində həyata keçirilən bərpa, infrastruktur və iqtisadi layihələrlə, o cümlədən Xocavənd şəhəri və Hadrut qəsəbəsinin Baş planları ilə tanış olublar. Xocavənd şəhərində təmir olunmuş fərdi evlərə, Hadrut qəsəbəsində ilk yaşayış məhəlləsinə və Quzeyxırman kəndində aparılan təmir-bərpa işlərinə əyani baxış keçirilib.

Həmçinin Hadrutda turizm inkişaf konsepsiyası təqdim olunub, təmir edilməsi nəzərdə tutulan mehmanxana layihəsi ilə bağlı məlumat təqdim edilib.

Səfər çərçivəsində Xocavənd rayonunda “İmperium Agro MMC” bağçılıq təsərrüfatına da baxış keçirilib.

Daha sonra Xocavəndin Qırmızı Bazar qəsəbəsində yerləşən günəbaxan yağları zavoduna baxış keçirilib. Tədbirdə müəssisənin fəaliyyəti və yerli iqtisadiyyata verdiyi töhfə haqqında məlumat dinlənilib.

Xocavəndə səfər çərçivəsində Əlaqələndirmə Qərargahının üzvlərinə Azıx mağarasının infrastrukturunun inkişaf konsepsiyası təqdim olunub. Qərargahın üzvlərinə, həmçinin ərazidə aparılan arxeoloji tədqiqatlar barədə məlumat verilib.

Səfər zamanı Hadrut məscidi də ziyarət edilib.

Dünyada ən yaxşı nümunələrdən biri olan "Yaşıl bölgə"

Göründüyü kimi, Qarabağın bərpası, şəhər və kəndlərin yenidən qurulması, infrastruktur sistemlərinin və istehsal müəssiələrinin, həmçinin sosial-mədəni obyektlərin tikintisi tam sürətlə davam edir. Ən böyük layihələrin Şuşa, Xankəndi, Ağdam kimi bölgələrdə həyata keçirilməsinə baxmayaraq digər rayonlar da böyük tikinti quruculuq meydançasına çevrilib. Xocavənd rayonu da bərəkətli torpaqları, su ehtiyatları, təbii resursları, gözəl təbiəti ilə Qarabağın ən gözəl guşələrindəndir. Bu rayonda aparılan abadlıq və tikinti işləri Xocavəndi müasir və gözəl bir diyara çevirir. Burada həm də böyük turizm potensialı var.

Qarabağ bölgəsində quruculuq və bərpa işlərinin miqyası təsəvvür edilməzidir. Ərazisi bir sıra ölkələrin sahəsindən çox olan bu bölgədə çox nəhəng layihələr həyata keçirilir. Sanki bütpv bir ölkə sıfırdan yaradılır. Buna çox böyük zəhmət, vaxt və maliyyə vəsaitləri sərf olunur. İşlərin bu sürətlə davam etməsi onu deməyə əsas verir ki, bir neçə ildən sonra Qarabağ və Şərqi Zəngəzur bölgəsi ölkəmizin ən abad, müasir, inkişaf etmiş və iqtisadi fəal zonasına çevriləcək. Bu isə həm vaxtilə Ermənistanın işğalı nəticəsində oradan köçməyə məcbur olmuş əhalinin doğma yurdlarına qayıdaraq böyük bir bölgəmizi məskunlaşdırmasına, həm ölkə iqtisadiyyatında bu zonanın böyük paya malik olmasına, həm də ölkəmizin sosial mədəni həyatının əsas mərkəzlərindən birinə çevrilməsinə səbəb olacaq.

Bu ərazilər tamamilə "Yaşıl bölgə" olacaq. Yaşıl enerji, yaşıl iqtisadiyyat, yaşıl həyat ölkəmizin bu bölgəsindən dünyaya əyani nümunə göstərir. Bölgədə görülən bütün işlərdə ekoloji məsələlər ön planda tutulur. Eyni zamanda, bu bölgə müasir şəhərsalma texnologiyalarının ən son nümunələrinin tətbiq olunduğu bir bölgə olaraq dünyada ən yaxşı nümunələrdən biri olaraq tanınır. Şübhə yoxdur ki, burada qazanılan təcrübə digər bölgələrimizin də bu sistemlə formalaşdırılmasında mayaq rolunu oynayacaq və tezliklə ölkəmizin ümumi mənzərəsi dəyişəcək. Azərbaycan dünyada tamamilə yaşıl iqtisadiyyat, yaşıl enerji, müasir ekokommunal sistemlərin əsasında qurulmuş bir ölkəyə çevriləcək.

Elçin Bayramlı