Yuxu çatışmazlığı Altsheymer riskini artıra bilər

Yuxunun kifayət qədər olmaması Altsheymer xəstəliyinin inkişaf riskini yüksəldə bilər.

Redaktor.az xəbər verir ki, bu barədə gazeta.ru-ya həkim-terapevt Yana Koçetkova məlumat verib.

Həkimin sözlərinə görə, yuxunun əsas funksiyalarından biri beynin maddələr mübadiləsi nəticəsində yaranan zərərli məhsullardan təmizlənməsidir. Gün ərzində yüksək aktivlik göstərən beyin bu maddələri gecə saatlarında xaric etməlidir. Lakin insan kifayət qədər yatmadıqda, xüsusilə amiloid adlı zülalın beyində yığılması baş verir ki, bu da Altsheymer kimi ağır xəstəliklərin yaranmasına səbəb ola bilər.

Mütəxəssis bildirib ki, yuxu çatışmazlığı immun sisteminin fəaliyyətinə də mənfi təsir göstərir. Belə ki, orqanizmin infeksiyalar, viruslar və şiş hüceyrələri ilə mübarizə aparan aktiv hüceyrələrinin sayı və fəaliyyəti azalır. Bundan əlavə, yuxusuzluq kortizol hormonunun ifrazını artırır. Bu hormonun yüksəlməsi immun sisteminin daha da zəifləməsinə və infeksiyalarla mübarizənin çətinləşməsinə gətirib çıxarır.

Həkim əlavə edib ki, müasir dövrdə süni işıqlandırmanın çoxluğu melatonin hormonunun ifrazını pozur. Nəticədə orqanizmdə bioloji ritmlər pozulur, insan daha tez yorulur və stressə meyilli olur. Daha əvvəl asanlıqla yerinə yetirilən fiziki və zehni yüklər ağır hiss edilməyə başlayır.

Koçetkova sağlam yuxu üçün bir sıra tövsiyələr də verib. Onun sözlərinə görə, müntəzəm fiziki aktivlik, düzgün qidalanma rejimi və xüsusilə gecə saatlarında həddindən artıq yeməkdən çəkinmək vacibdir. Həmçinin, yatmazdan 30–60 dəqiqə əvvəl otaqdakı işığın zəiflədilməsi, kənar səslərin aradan qaldırılması və mobil telefon kimi elektron cihazlardan istifadə edilməməsi yuxuya getmə prosesini asanlaşdırır və yuxunun keyfiyyətini artırır.

Nuriyyə NATİQQIZI