Zelenskinin qara günləri indi başlayır: Ən çox uduzan tərəf məhz Ukraynadır

ABŞ strateji rəqibi olan Rusiyanı öz tərəfinə çəkməklə bir neçə hədəfə nail olmaq istəyir

ABŞ və Rusiya nümayəndə heyətinin Sədiyyə Ərəbistanında keçirilən 5 saatlıq görüşü ciddi müzakirə mövzusudur. Görüşdə tərəflər bir sıra prinsiplər üzrə razılığa gəliblər. Ukrayna münaqişəsinin həlli üçün danışıqlar qrupunun yaradılması, Rusiya-ABŞ münasibətlərində “qıcıqlandırıcı” amilləri aradan qaldırmaq üçün məsləhətləşmə mexanizminin yaradılması barədə razılıq əldə olunub. Həmçinin, Vaşinqton və Moskvadakı səfirliklərin ştatlarının bərpa edilməsi, geosiyasi maraq doğuran məsələlərdə əməkdaşlıq etməklə bağlı razılaşma olub. İlkin razılaşmalar üzrə danışıqların davam edəcəyi gözləniləndir. Hətta bir sıra ekspertlər Ukrayna müharibəsinin cəbhədən diplomatik müstəviyə keçəcəyini deyirlər. Lakin əksini düşünənlər də az deyil. Onların baxışına görə, həlledici qərar ABŞ və Rusiyaya məxsus olsa da, Avropanın kənarda saxlanması yanlışdır. Ən önəmlisi isə münaqişə tərəflərindən biri olan Ukraynanın məqsədyönlü şəkildə prosesdən uzaqda tutulması yolverilməzdir. ABŞ Prezidenti Donald Tramp Ər-Riyadda keçirilən ABŞ-Rusiya danışıqlarını müsbət dəyərləndirsə də, münaqişənin həllinə inamı gücləndirdiyini desə də, görüş günü Türkiyəyə səfər etmiş Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski fərqli düşüncədədir. Zelenski açıq şəkildə bildirib ki, Ukraynanın iştirakı olmayan danışıqları qəbul etməyəcəklər. Onun sözlərinə görə, Ukraynaya konkret təhlükəsizlik təminatları lazımdır: “Putin əgər müharibəyə dönmək istəsə, müzakirə masasında onu dayandıracaq insanlar olmalıdır. Bizə sözlə deyil, real və konkret təhlükəsizlik təminatlarını verə biləcək kimlərsə olmalıdır. Biz belə bir dialoqa hazırıq. Diplomatiyanın nə olduğunu bilirik. Əlbəttə, Putinlə danışmağı o qədər də xoşlamıram. Biz düşmənik və düşmənçiliyimiz davam edir. Ancaq biz bu müharibəni bitirmək üçün hər şeyi edəcəyik. Tərəfdaşlar arasında hər şey açıq kommunikasiya ilə olmalıdır. Biz şahmat oynaya bilmərik. Çünki şahmatda hər bir addımınız bəzən onlarla, bəzən yüzlərlə, bəzən isə minlərlə insanın ölümünə səbəb olur”. Zelenski ABŞ-nin Rusiya ilə ikitərəfli əlaqələrinə də münasibət bildirib: “Bəyənsəm də, bəyənməsəm də, bu, onların ikitərəfli əməkdaşlığıdır və ABŞ-nin öz qərarıdır. Yoxsa, əlbəttə, onların Putini siyasi izolyasiyadan çıxardıqlarını müşahidə edirik, amma yenə deyirəm ki, bu, onların qərarıdır. Ancaq nə vaxt ki, “Bizim müharibənin başa çatmasına dair planlarımız bunlardır” deyildiyində, bu, bizdə suallar yaradır. Biz müzakirə masasının harasındayıq? Müharibə Ukraynada gedir. Putin ukraynalıları öldürür, amerikalıları, ya da avropalıları yox. Elə buna görə də biz açıq şəkildə bildiririk ki, siz nə istəsəniz, müzakirə edə bilərsiniz, amma bizsiz Ukraynanı müzakirə etsəniz, qəbul etməyəcəyik. Məncə, bu, olduqca ədalətlidir”. Müharibəni bitirmək üçün həm Ukraynanın, həm də Rusiyanın danışıqlar masası arxasında olmasına diqqət çəkən Zelenski danışıqlarda təkcə Avropa İttifaqının deyil, Avropa qitəsinin də təmsil olunmasının vacibliyini bildirib: "Ukraynalılar özlərini aldadılmış hiss edirlər. Mən xalqımın hissləri ilə oynanılmasını istəmirəm". 

Millət vəkili Tural Gəncəliyev "Sherg.az"a deyib ki, Rusiya-Ukrayna müharibəsi NATO-Rusiya qarşıdurması kimi dəyərləndirilirdi. Deputatın sözlərinə görə, Ər-Riyad görüşü və son günlərdə gedən proseslər göstərdi ki, Qərbin içərisində güclü ixtilaflar var: