186 milyon işsiz: Qlobal iqtisadiyyat üçün təhlükədirmi?

Beynəlxalq Əmək Təşkilatının (BƏT) hesabatında bildirilir ki, 2026-cı ilə qədər qlobal işsizlik səviyyəsi 4,9% olacaq. BMT ekspertlərinin fikrincə, bu göstərici 2025-ci il səviyyəsində qalacaq və bu ilin sonuna qədər təxminən 186 milyon insan işsiz qalacaq. Qeyd edilir ki, varlı ölkələrdə iş yerləri 0,5%, yoxsul ölkələrdə isə 3,1% artacaq.

Bəs, 186 milyon işsiz rəqəmi dünya iqtisadiyyatı üçün hansı riskləri yaradır?

İqtisadçı Xalid Kərimli Ölkə.az-a bildirib ki, işsizliyin olması iqtisadiyyat üçün heç bir risk yaratmır:

"Əksinə, işsizlik olduqda sahibkarlar daha ucuz işçi cəlb edə bilirlər. Amma indi özünüz də rəqəmlərdə göstərirsiniz ki, faiz etibarilə dəyişmir. Yəni 2025-ci ildə nə qədərdirsə, o qədər də qalıb. Əsas məsələ də elə həmin faizdir. Tutaq ki, 100 nəfər ümumi işçi varsa, onun təqribən 4,9 faizi işsizdir. Ümumi göstərici dəyişmir, amma faiz dəyişə bilər. Dövlətləri də əsasən bu faiz artanda narahat edir. Amma sahibkarlıq və ümumilikdə iqtisadiyyat üçün işsizliyin olması o qədər də problem deyil.

Sosial məsələ baxımından isə narahatçılıq yarada bilər, çünki işsiz insan dövlət üçün yükdür. Biznes üçün də o zaman problemə çevrilə bilər ki, tələb aşağı düşsün və məhsullarını istədikləri qədər sata bilməsinlər. İşsizlik həmişə olub, hər yerdə var və müəyyən səviyyədə olması normaldır. Söhbət işsizliyin həddindən gedir, yəni neçə faiz olmasından. Dövlətlər bunu ya idarə edə bilir, ya da edə bilmir.

Azərbaycanda da rəsmi statistikaya görə işsizlik 5-6 faiz arasındadır. Görürsünüz ki, hökumət bundan çox da narahat deyil. Hətta bir həftə əvvəl keçirilən müşavirədə də qeyd olundu ki, işləmək istəyən iş tapa bilir. Yəni 5-6 faiz işsizlik hökuməti narahat etmir".

Həmidə İbrahimova