Icma.az
close
up
RU
Menu

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

20 Yanvar faciəsinin şahidi: Gizli şəkildə morqlara gedib şəkillər çəkdim

20 Yanvar faciəsinin şahidi: Gizli şəkildə morqlara gedib şəkillər çəkdim

Oxu.az portalından alınan məlumata görə, Icma.az xəbər verir.

1990-cı ilin 20 yanvarında sovet hökuməti tərəfindən planlı şəkildə Bakıda mülki əhaliyə qarşı törədilən qətliamın şahidlərindən biri də məşhur fotojurnalist Reza Deqatidir. Onun və türkəsilli Fransa vətəndaşı videoqraf dostunun çəkdiyi fotolar və videolar sayəsində mülki əhaliyə qarşı törədilən qırğın dünya ictimaiyyətinin diqqətinə çatdırılıb.

Fotojurnalist Reza Deqati Oxu.Az-a müsahibəsində bildirib ki, Azərbaycanda əhalinin silahsızlaşdırıldığı, insanların əsas xəbər mənbəyi olan televiziya yayımının dayandırıldığı, Bakıya xarici jurnalistlərin girişinin qadağan olunduğu bir vaxtda o, bu qətliamdan xəbər tutan kimi Parisdən keşməkeşli yollarla Bakıya üz tutub:

- Parisdən birbaşa Bakıya səyahət mümkünsüz olduğu üçün Moskvada baş tutacaq baleti çəkmək adı ilə həmkarlarımla birlikdə sovet vizası alaraq Moskvaya getdik. Moskvada "Rusiya" hotelində mənimlə birlikdə bir sıra xarici media nümayəndələri də var idi və onlar da Bakıdakı hadisəni eşidib, nə baş verdiyi ilə bağlı xəbər hazırlamaq istəyirdilər. Həmin vaxt Moskvada bir nəfər dövlət nümayəndəsi jurnalistlərə onları sabah Bakıya aparacağını bildirdi. Lakin sovet hökumətinin qırğın törətdiyi bir vaxtda onun jurnalistləri Bakıya aparması inandırıcı deyildi. Bunu Moskvadakı Azərbaycan nümayəndəliyinə bildirdim və onlar da mənimlə eyni fikirdə olduqlarını dedilər. Jurnalistlərin girişi qadağan olunduğu üçün azərbaycanlı tanışların köməyi sayəsində Bakıya yola düşdük. Qatarda gizlənərək, təhlükəni nəzərə alıb insanlarla lazımsız ünsiyyətlərdən qaçaraq 48 saatlıq yol qət etdik. Qatarda ilk işimiz isə "Ya po-russki ne znayu" (Mən rusca bilmirəm) və "Ya azerbaydjanets" (Mən azərbaycanlıyam) kimi bəzi rusca cümlələr öyrənmək idi. Çünki rus dili bilməyən azərbaycanlıları çox sorğu-suala tutmurdular. Ancaq kimsə onun sənədlərini yoxlasaydı, bu, artıq son demək idi. Ona görə də yoxlanışa gələn nəzarətçilərə araq hədiyyə verirdilər ki, yoxlanış keçirməsinlər.

- Bəs Bakıya necə çatdınız? Hansı problemlərlə üzləşdiniz? Ümumiyyətlə, həmin ərəfədə şəhərdə ab-hava necə idi?

- Bu uzun səyahətdən sonra Bakıya çatanda gördüyüm mənzərə İkinci Dünya müharibəsi ilə bağlı çəkilən filmlərdəki səhnələri xatırladırdı. Qatar Bakıya çatdığı vaxt artıq Bakıda komendant saatına az qalmışdı və vağzalda sovet əsgərləri hər kəsi yoxlayırdılar. Küçədə gəzmək təhlükəli idi. Sovet tank və əsgər patrulları ilə əhatələnmiş Bakı şəhərində saxta Azərbaycan pasportu ilə gəzmək isə ondan da təhlükəli idi. Açıq şəkildə gördüklərimizin şəkillərini çəkmək çox riskli idi. Lakin həyatımı təhlükəyə atmaq bahasına olsa da, bunu etməli idim. Gizli şəkildə xəstəxanalara, morqlara gedərək, fərqli aspektlərdən - maşının içindən, binaların pəncərələrindən gördüyüm mənzərələrin fotolarını çəkdim.

- Sovet ordusu hətta izdihamı dağıtmaq üçün helikopterdən istifadə edib. Həmin anı necə xatırlayırsınız?

- Helikopterlər izdihamı dağıtmaq üçün qəbiristanlığın üzərində uçuşlar həyata keçirirdilər. Həmin an artıq kadrları çəkib bitirmişdim. Təhlükəsizlik tədbirləri səbəbi ilə fotoaparat və avadanlıqlar olmadan Moskvaya qayıtmağa məcbur olmuşdum. Daha sonra dostlarımın köməyi ilə onları əldə etdim və oradan da Parisə yola düşdüm.

- Fotoları necə və harada yayımladınız?

- Parisə çatdığım günün axşamı 18-dən çox televiziya kanalı mənim çəkdiyim fotoşəkilləri və dostumun lentə aldığı videoları yayımlayaraq Bakıdakı hadisələr barədə danışdı, onlarla radiostansiya 20 Yanvar faciəsi barədə məlumat yaydı. Bundan əlavə, mənim o zaman fəaliyyət göstərdiyim "Sipa Press" foto agentliyi çəkdiyim həmin fotoları 20 mindən çox media qurumuna göndərdi. Mənim və komandamın çəkdiyi fotoşəkillər və videolar sayəsində qan yaddaşımız "Qara Yanvar" nəinki unudulmur, bütün dünya mülki vətəndaşlara qarşı olan bu vəhşilikdən xəbər tutur.

- Bildiyim qədərilə bununla bağlı kitab da yazmısınız…

- Bəli. 20-ci əsrin 80-ci illərinin əvvəllərindən başlayaraq xalqımıza qarşı törədilmiş qırğınlardan bəhs edən, 2014-cü ildə isə ingilis və fransız dillərində nəşr olunan "Günahsızların qətliamı" ("Massacre of the Innocents") kitabım "Qara Yanvar" haqqında dünya miqyasında çap olunan mühüm və dərin əhatəli yeganə nəşrdir. Kitabda 1990-cı il 20 Yanvar faciəsi və 1992-ci il 26 fevralda Xocalıda törədilən soyqırımı zamanı çəkdiyim fotolar, həmçinin dünyanın müxtəlif ölkələrində qanlı tariximizin tanıdılması ilə bağlı keçirilən tədbirlər, qaçqın və məcburi köçkün ailələrinin həyatını əks etdirən fotoşəkillər də yer alıb.

Mərahim Nəsib

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:303
embedMənbə:https://oxu.az
archiveBu xəbər 20 Yanvar 2025 11:01 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see267

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see265

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see247

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see244

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see240

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see227

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see224

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see220

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see219

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see216

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see212

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see210

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see206

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see206

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see204

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see190

Bu ərazidə yeni üç mərtəbəli məktəb TİKİLƏCƏK 9 milyonluq LAYİHƏ

16 Noyabr 2026 18:22see185

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see185

Litva, İslandiya və Estoniya yığmalarından inamlı qələbə Millətlər Liqası

16 Noyabr 2026 23:35see179

Mərkəzi Gömrük Hospitalında “Blue Code sisteminin tətbiqi və təkmilləşdirilməsi” mövzusunda maarifləndirici tədbir keçirilib

17 Noyabr 2026 09:14see179
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri