ABŞ dan deportasiya olunan azərbaycanlılar da Quantanamoya GÖNDƏRİLƏCƏKLƏR?

ABŞ İmmiqrasiya Agentliyi deportasiya təhlükəsi ilə üzləşən bir milyon yarıma yaxın miqrantın siyahısını dərc edib. Bu barədə mənbələrə istinadla "NBC News" telekanalı məlumat yayıb.
Barələrində deportasiya qərarı verilənlər arasında Azərbaycan vətəndaşları da var.
Siyahıya digər ölkələrlə yanaşı, 709 Azərbaycan, 3103 Türkiyə, 3518 Rusiya, 1862 Ukrayna və 2808 Ermənistan vətəndaşı daxildir. Vətənlərinə göndərilməsi planlaşdırılan ən çox miqrant Latın Amerikası ölkələrinin - Honduras, Qvatemala, Meksika və El Salvadorun payına düşür.
Xatırladaq ki, ABŞ-nin yeni Prezidenti Donald Tramp hələ seçkiqabağı kampaniya dönəmində ölkəsində miqrantlara qarşı tədbirləri sərtləşdirəcəyini açıqlamışdı. “Bloomberg” Trampın hakimiyyəti dönəmində 11 milyona yaxın xarici ölkə vətəndaşının ABŞ-dən deportasiya ediləcəyini yazmışdı.
Bundan əlavə, deportasiya olunmalı olan qeyri-qanuni miqrantların bir hissəsinin ABŞ-ın Kubadakı həbsxanası olan Quantanamo həbsxanasına göndəriləcəyi bildirilir. Hansı ki, Quantanmo terror ittihamı ilə saxlanılan şəxslərin göndərildiyi həbsxana hesab olunur. Bura obrazlı şəkildə ABŞ-ın “işgəncə bazası” da deyilir.
ABŞ-dan deportasiya olunan azərbaycanlıların aqibəti görəsən necə olacaq? Onları da Quantanamaya göndərəcəklər?
Mövzu ilə bağlı Bizim.Media-ya açıqlamasında politoloq Tofiq Abbasov bildirir ki, söhbət terror təşkilatları ilə bağlı adamlardan gedirsə, belələrinin Quantanama həbsxanasına göndəriləcəyi entimalı böyükdür:
“Trampın gəlişilə bağlı ABŞ-da qalıb-qalmamaq imkanları ilə əlaqədar yeni dalğa baş qaldırıb. Nəticədə ABŞ cəmiyyətində hazırda böyük narazılıq dalğası yaranıb. Təsadüfi deyil ki, son günlər Trampın populyarlıq reytinqi ciddi şəkildə aşağı düşməyə başlayıb. Tramp faktiki olaraq Amerika dövlətinin təşkilində mühüm rol oynayan azadlığın hər şeydən üstün olduğu barədə fundamental prinsipə qarşı gedir. Bununla da bir çoxlarının hiddədinə səbəb olur.
Trampı ən çox qayğılandıran miqrantlar Latın Amerikası ölkələrindən gələnlərdir. Hansı ki, onların əksəriyyəti ABŞ-da qeyri-qanuni yaşayır. O cümlədən ola bilsin Azərbaycandan gedənlərin də bir çoxları tələb olunan sənədləşmə işlərini düzgün tərtib etməyib, qeyri-qanuni üsullardan istifadə ediblər. Prosesdə gərəkdir ki, tam şəffaflıq olsun.
Amerika qanunvericiliyi də üzərinə düşən məsuliyyəti dərk edərək qərar verməlidir.
Elə şəxslər var ki, onların bu və ya digər ölkədən çıxmaq səbəbləri hardasa Amerika dövlətinin prinsiplərinə uyğundur və onlarla bağlı heç bir şübhə yoxdur. Amma Tramp adminstrasiyası “nənəm mənə kor deyib, gələn-gedəni vur deyib” prinsipilə hərəkət etsə, Anerika cəmiyyətində ciddi narazılıqlar yaranacaq. Hansı ki, bu heç Trampın özünə də lazım olan hal olmayacaq.
Azərbaycandan çıxan vətəndaşlara gəldikdə, onların Amerikada getmələrinin nə ilə bağlı olduğunu bilmirəm. Müxtəlif səbəblərdən gedən insanlar var. Asiya, Afrika ölkələri və postsovet məkanından bir çox hallarda saxta sənədlərlə gedirlər ki, təki Amerikaya çatsınlar.
Onlar arasında siyasi fəaliyyətlə bağlı saxta arayışlar təqdim edənlər, cinsi azlıqlara mənsub olduqlarını iddia edənlər də var. Söhbət terror təşkilatları ilə bağlı adamlardan getmirsə, belələrinin Quantanamo düşərgəsinə göndəriləcəyi ehtimalı demək olar ki, yoxdur. Çünki Quantanama təcridxanasına yalnız terrorda ittiha edilənlər aparılır”.
Ekspert qeyd edir ki, onlarla hər hansı əlaqələri olanların taleyi barədə qərarı Hərbi Prokurorluq verir:
“Bütün hallarda bu məsələlər ABŞ qanunvericik bazası, hüquqi aktlar və demokratiya prosesinin kontekstilə bağlıdır. O baxımdan elə başa düşürəm ki, bir çox həllarda bu məsələlər fərdi qaydada nəzərdən keçiriləcək. Depotrasiyadan söhbət gedəcəksə, əlbəttə ki, buna da gedəcəklər. Bu yeni prosesdir. Amerika prosesual sistemin özündə də bəzi boşluqlar var ki, onlarla bağlı hələ qəti qərar yoxdur”.
Rüfət Sultan, Bizim.Media