ABŞ hələ də Çin üzərində üstünlüyü qoruyub saxlayır...

...Müəlliflər Ben Beyql və Stiven Brooks-a görə, Pekinin Vaşinqtonla ticarət qarşıdurmasında son uğurlarına baxmayaraq, ABŞ hələ də daha güclü iqtisadi təsir gücünə malikdir.

SİA-nın əldə etdiyi məlumata görə, bu barədə Foreign Affairs yazır.

Çinin nadir torpaq metallarının ixracına qoyduğu məhdudiyyətlərdən sonra Tramp administrasiyasının güzəştləri Amerika iqtisadiyyatının zəifliyindən deyil, öz üstünlüklərindən effektiv şəkildə istifadə edə bilməməsindən irəli gəlirdi.

Çin, həqiqətən də, dünyanın nadir torpaq elementləri istehsalının təxminən 70 faizi və emalının təxminən 90 faizi üzərində nəzarəti ələ keçirməklə ABŞ-a zərbə vura bilib.

Bu materiallar elektrik nəqliyyat vasitələrinin, tibbi avadanlıqların və qabaqcıl silahların istehsalı üçün vacibdir. Tədqiqatçılar hesab edirlər ki, “bu cür təsir gücün məhdudiyyətləri var. Silahlanmış maneələr zamanla zəifləyir”.

Ölkələr alternativ təchizat zəncirləri yarada bilərlər. Vaşinqtonun əsas üstünlüyü yüksək texnologiyalardadır. ABŞ və müttəfiqləri mikroçiplərin hazırlanmasından təyyarə istehsalına qədər əsas sektorlara nəzarət edir.

Çin Qərb texnologiyasından və komponent tədarükündən asılı olaraq qalır.

Avropa və Asiyadakı tərəfdaşlarla əməkdaşlıq həlledici olacaq. Təkbaşına ABŞ Pekinə yalnız kiçik ziyan vura bilər, lakin müttəfiqlərin birgə hərəkətləri təzyiqi əhəmiyyətli dərəcədə artıra bilər.

Beyql və Bruks yazır ki, "ABŞ və onun tərəfdaşları nəhəng istifadə olunmamış iqtisadi gücə malikdirlər".

Vaşinqton müttəfiqlərindən uzaqlaşmaq əvəzinə, Çin təsirinə qarşı çıxa biləcək geniş iqtisadi koalisiya qurmalıdır.

Əli Babayev