ABŞ ın daxilində Trampı ağır zərbə gözləyir

Yaxın aylarda Donald Trampı ABŞ daxilində son dərəcə ciddi siyasi zərbə gözləyir. Respublikaçıların Nümayəndələr Palatasını itirməsi artıq təkcə 2026-cı ilin noyabr ara seçkiləri ilə bağlı ehtimal deyil, bu prosesin daha tez baş vermə ehtimalı kifayət qədər yüksəkdir.

Axar.az xəbər verir ki, bu barədə politoloq Kamran Cəfərov bildirib.

Onun sözlərinə görə, 2024-cü il seçkilərində respublikaçılar mümkün olan hər şeyi qazandılar:

“Ağ Ev, Senat və Nümayəndələr Palatasını. Beləliklə, Tramp faktiki olaraq bütün hakimiyyət qollarını öz əlində cəmləşdirdi. Ancaq o vaxt çoxlarının diqqət yetirmədiyi, bu gün isə həlledici əhəmiyyət daşıyan bir nüans var idi. Nümayəndələr Palatasında üstünlük son 100 ildə ən minimal səviyyədə idi - demokratların 215, respublikaçıların isə cəmi 220 səsi var idi.

Nümayəndələr Palatasının əhəmiyyətini 3 sözlə ifadə etmək olar: ABŞ-ın pul kisəsi. Bu Palatanın razılığı olmadan federal büdcədən 1 dollar belə xərclənə bilməz.

Son 1 il ərzində hər iki partiya 2 üzv itirdi.

Respublikaçılar: Marjori Teylor Qrin Trampla açıq qarşıdurmaya girərək istefa verdi, 6 yanvar 2026-cı ildə konqresmen Duq LaMalfa vəfat etdi;

Demokratlar: Mikki Şerril Nyu Cersi ştatının qubernatoru seçilmək üçün Palatanı tərk etdi (və seçildi), konqresmen Silvester Terner vəfat etdi.

Nəticədə səs balansı 218–213 respublikaçıların xeyrinə formalaşdı”.

Politoloq vurğulayıb ki, respublikaçıların daxilində Trampla açıq qarşıdurmada olan daha bir fiqur var - Tomas Massi:

“O, prinsipial olaraq bir çox əsas məsələlərdə partiya xəttinə qarşı səs verir. Praktiki baxımdan bu, respublikaçılar üçün "minus 1 səs" deməkdir.

Beləliklə, real vəziyyət: 217–213.

Qarşıdan gələn seçkilər

Texas, 18-ci dairə - 31 yanvar

İkinci turda hər iki namizəd demokratdır deyə, seçkilərdən sonra balans: 217-214 olacaq.

Nyu Cersi, 11-ci dairə - 16 aprel

Respublikaçıların bu dairədə şansı faktiki olaraq 0-dır və seçkilərdən sonra balans 217-215 olacaq.

Corciya, 14-cü dairə - 10 mart

Demokratlar güclü namizədlə bu yeri qazanmağa çalışırlar.

Kaliforniya, 1-ci dairə

Duq LaMalfanın ölümündən sonra yer boşalıb. Namizədlər hələ irəli sürülməsə də, 2024-cü ilin noyabrından sonra respublikaçıların ardıcıl məğlubiyyətlərini nəzərə alsaq, bu dairəni də itirmə ehtimalları var.

Əgər demokratlar Corciya və Kaliforniyada qalib gəlsələr, səs balansı 217-217 olacaq.

Senatda 50-50 bərabərlik olduqda həlledici səsi vitse-prezident verir və qərar hakim partiyanın xeyrinə qəbul olunur. Nümayəndələr Palatasında isə bu mexanizm yoxdur. Burada səs bərabərliyi qərarın qəbul edilməməsi deməkdir.

Digər bir önəmli məqam var: 2026-cı ilin noyabr ara seçkiləri ərəfəsində 44 konqresmen vəzifəsini tərk etməyi planlaşdırır. Onların təxminən 2/3-i respublikaçıdır. Bu isə o deməkdir ki, respublikaçıların Palatada çoxluğu seçkilərdən əvvəl belə itirmə ehtimalı çox yüksəkdir.

Nümayəndələr Palatasının itirilməsi Tramp üçün avtomatik olaraq:

- Qanunvericilik blokadası;

- Büdcə nəzarətinin əldən çıxması;

- Siyasi təzyiqlərin kəskin artması deməkdir”.