Icma.az
close
up
RU
Menu

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

ABŞ ın Qrenlandiya yürüşü

ABŞ ın Qrenlandiya yürüşü

Icma.az bildirir, Xalq qazeti portalına istinadən.

Müttəfiqlik böhranı və Avropanın sınağı

ABŞ-ın Qrenlandiya ilə bağlı mövqeyi son günlər beynəlxalq müzakirələrin əsas mövzularından birinə çevrilib. Ağ Evin 6 yanvar tarixli açıqlamasına görə, Prezident Donald Tramp və onun komandası ABŞ-ın Qrenlandiya üzərində nəzarət əldə etməsi ilə bağlı müxtəlif variantları müzakirə edir. Bu variantlara adanın satınalınması ehtimalı ilə yanaşı, hərbi gücdən istifadə imkanının da daxil edilməsi Avropada diqqətlə izlənilir. ABŞ administrasiyası Qrenlandiyanı milli təhlükəsizlik baxımından mühüm ərazi kimi dəyərləndirir.

Qrenlandiya geniş muxtariyyətə malik olsa da, Danimarka Krallığının tərkib hissəsidir və Danimarka NATO-nun üzvüdür. Bu səbəbdən ABŞ-ın mümkün addımları alyans daxilində hüquqi və siyasi suallar yaradır. Danimarkanın Baş naziri Mette Frederiksen bildirib ki, ABŞ tərəfindən Qrenlandiyaya qarşı güc tətbiqi NATO-nun gələcəyi ilə bağlı ciddi nəticələr doğura bilər. NATO müqaviləsinə əsasən, alyans üzvlərindən birinə qarşı hücum hamısına qarşı hücum kimi qiymətləndirilir.

Bununla yanaşı, ABŞ Dövlət katibi Marko Rubio Vaşinqtonun Qrenlandiyaya hərbi müdaxilə planlaşdırmadığını, əsasən diplomatik və iqtisadi mexanizmlərin nəzərdən keçirildiyini bildirib. ABŞ Dövlət Departamenti də Qrenlandiya ilə ticarət və əməkdaşlıq münasibətlərinin inkişaf etdirilməsində maraqlı olduqlarını vurğulayır. ABŞ rəsmilərinə görə, Arktikada Rusiya və Çinin artan fəaliyyəti regionun təhlükəsizlik məsələlərini daha aktual edir.

Avropa ölkələrinin reaksiyası ümumi dəstək xarakteri daşıyır, lakin ton baxımından ehtiyatlıdır. Böyük Britaniya, Fransa, Almaniya, İtaliya, Polşa, İspaniya və Danimarka liderləri birgə bəyanatla Qrenlandiyanın statusu ilə bağlı qərarların yalnız Danimarka və Qrenlandiya tərəfindən qəbul edilməli olduğunu bildiriblər. Eyni zamanda, Arktikanın təhlükəsizliyinin NATO çərçivəsində kollektiv şəkildə təmin edilməsinin vacibliyi qeyd olunub. Bəyanatda beynəlxalq hüququn, xüsusilə suverenlik və ərazi bütövlüyü prinsiplərinə hörmət çağırışı yer alıb.

Qrenlandiyanın Baş naziri Yens-Frederik Nilsen Avropa liderlərinin bu mövqeyini müsbət qiymətləndirərək, məsələnin beynəlxalq hüquqa uyğun və dialoq yolu ilə müzakirə olunmasının vacibliyini qeyd edib. Qrenlandiya tərəfi adanın statusunun mövcud hüquqi çərçivə əsasında müəyyən edildiyini vurğulayır.

Mövzunun gündəmə gəlməsi ABŞ-ın Venesuelada həyata keçirdiyi hərbi əməliyyatdan sonra baş verib və bu amil beynəlxalq müşahidəçilər tərəfindən kontekstual faktor kimi dəyərləndirilir. Həmin hadisələrdən sonra sosial mediada Qrenlandiya ilə bağlı paylaşımlar müzakirələri daha da intensivləşdirib.

Qrenlandiyanın strateji əhəmiyyəti son illər artmaqdadır. Dünyanın ən böyük adası olan Qrenlandiya zəngin təbii ehtiyatlara malikdir. Buraya neft, uran və nadir torpaq metalları daxildir. Bu resurslar müasir sənaye və texnoloji sahələr üçün vacib hesab olunur. Eyni zamanda, iqlim dəyişiklikləri nəticəsində Arktikada yeni dəniz yollarının açılması Qrenlandiyanın nəqliyyat və logistika baxımından əhəmiyyətini artırır. Ada Avropa ilə Şimali Amerika arasında mühüm coğrafi mövqedə yerləşir və NATO üçün strateji əhəmiyyət daşıyan GIUK xətti ilə bağlıdır.

ABŞ-ın Qrenlandiyada “soyuq müharibə” dövründən qalan hərbi bazası mövcuddur və ABŞ müdafiə qurumları Arktika regionunda təhlükəsizlik məsələlərini diqqət mərkəzində saxlayır. Donald Tramp çıxışlarında Qrenlandiyanın ABŞ üçün strateji və iqtisadi əhəmiyyətini vurğulayıb və bu mövzuda müxtəlif imkanların müzakirə edildiyini bildirib.

Ümumilikdə, Qrenlandiya ətrafında gedən müzakirələr beynəlxalq hüquq, müttəfiqlik münasibətləri və Arktikanın gələcək təhlükəsizlik arxitekturası ilə bağlı daha geniş debatların tərkib hissəsidir. Avropa və ABŞ arasında bu məsələnin hansı formada tənzimlənəcəyi, tərəflərin dialoq və əməkdaşlıq mexanizmlərindən nə dərəcədə istifadə edəcəyi qarşıdakı dövrdə regional və qlobal siyasət baxımından əhəmiyyətli olacaq.

Səbuhi MƏMMƏDOV
XQ

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:274
embedMənbə:https://xalqqazeti.az
archiveBu xəbər 09 Yanvar 2026 11:15 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see327

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see323

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see304

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see300

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see282

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see275

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see274

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see269

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see256

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see253

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see245

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see236

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see230

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

19 Noyabr 2026 13:48see226

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

19 Noyabr 2026 15:03see224

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see217

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see207

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see204

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see204

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see201
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri