ABŞ və Rusiya Ukraynaya alternativ seçim imkanı vermir

“Rusiya-Ukrayna müharibəsi qlobal proseslərə təsir edir. Prezident Trampın irəli sürdüyü sülh təşəbbüsü konkret olaraq Amerikanın maraqlarını həyata keçirmək, bu savaşdan uduşlu çıxmaq məqsədilə savaş tərəflərinə təsir etməkdən ibarətdir. Amerikanın siyasətində hansısa ciddi dəyişikliklər olacağını indidən söyləmək çətin olsa da, müəyyən dəyişikliklər göz önündədir”.

Bunu Reyting.az-a siyasi şərhçi Oqtay Qasımov deyib.
O qeyd edib ki, Ukrayna prezidenti Zelenski ilə Vaşinqtonda baş verənlər ciddi suallar doğurur:
“Burada iki məqama diqqət çəkmək lazımdır. Birincisi, görəsən, Amerika doğurdanmı siyasətini köklü şəkildə dəyişir? Əgər dəyişirsə, bu başqa məsələdir.
İkincisi, yox, əgər siyasət köklü şəkildə dəyişmirsə, sadəcə, Ukraynaya təzyiq etmək üçün görüntü yaradılırsa, bu, zamanla üzə çıxacaq”.
O. Qasımov diqqəti Vaşinqton-Kiyev münasibətləri fonunda Londonun fəallaşmasına, Britaniya baş nazirinin prezident Zelenski ilə görüşünə, Avropa liderlərinin Ukrayna sammiti, daha sonra London və Vaşinqton arasında əlaqə saxlanılmalarına yönəldib: “Əslində bütün bunlar Britaniyanın fəallaşdığına işarədir. Nəzərə almaq lazımdır ki, bu savaş başlayan gündən Britaniya Ukraynanın yanındadır və onu dəstəkləyən ölkələrdən biridir. Amma indi Britaniyanın Amerikanı əvəz etmək və bu savaşda Ukraynanın əsas müdafiəçisi funksiyasını üzərinə götürmək imkanı yoxdur. Ən azı ona görə ki, İngiltərə ordusu belə imkanlara malik deyil və hərbi sənaye kompleksinin istehsal gücünün bu savaşın tələbatını qarşılaması real sayılmır. İngiltərə və bütövlükdə Avropa 80 ildən çoxdur ki, ABŞ-nın təhlükəsizlik çətiri altındadır. Ona görə də, İngiltərənin Ukrayna ilə bağlı fəallağı ABŞ-a təsir göstərməkdir. Həmçinin Avropa ölkələri real durumu nəzərə almaqla, öz hərbi büdcələrini artırmaqla qitəni fəallaşdırır. Avropa Birliyinin liderləri qeyd edirlər ki, onların 800 milyard avroluq hərbi büdcəyə ehtiyacı var və ilkin mərhələdə bu sahəyə 200 milyard avroya qədər vəsait ayrılacaq. Əgər reallaşacaqsa, bu, prezident Trampın qələbəsi olacaq”.

O. Qasımov
O. Qasımov xatırladıb ki, prezident Trampın Avropadan müəyyən tələbləri var: “Vaşinqton açıq mesaj verir ki, indiyə qədər Avropanın təhlükəsizliyini təmin edib, bundan sonra o şərtlə təmin edə bilər ki, Avropa özü bunun maliyyə yükünü çəksin. Həmçinin tələb olunur ki, Avropa Ukraynaya ABŞ qədər dəstək verməlidir ki, bundan sonra ABŞ da bu məsələyə yenidən baxsın”.
Siyasi şərhçi sonda əlavə edib ki, bütün hallarda D. Tramp Ukrayna ilə danışıqlar masasına oturacaq: “Ukrayna tərəfi də Trampla işləmək məcburiyyətindədir, çünki başqa seçim yoxdur. Avropa ölkələri də açıq mətinlə Zelenskiyə deyir ki, Ukraynaya təhlükəsizlik təminatı ABŞ-nın iştirakı olmadan Avropa tərəfindən verilə bilməz”.
Y. QACAR