Alimlər dərmanların təsirini gücləndirməyin yolunu tapıblar

Alimlər dərmanların təsirini artırmağa və ya yan təsirlərini azaltmağa imkan verən yeni üsul hazırlayıblar. Höteborq Universitetinin tədqiqatçıları bor əsasında yaradılmış yeni birləşmələr sinfi təqdim ediblər.

Bu üsul hazır dərman preparatlarının hazırlanmasının son mərhələlərində onların kimyəvi quruluşunu dəyişməyə imkan verir.

BAKU.WS xəbər verir ki, tədqiqat "Angewandte Chemie" (AngCh) jurnalında dərc olunub.

Metodun əsasında BF₂-borasikllər adlanan bor birləşmələri dayanır. Bu maddələr metallardan istifadə edilmədən, mürəkkəb təmizləmə mərhələləri olmadan asan və genişmiqyaslı şəkildə sintez oluna bilir. Yüksək stabilliyinə baxmayaraq, onlar sonrakı kimyəvi çevrilmələr üçün zəruri olan reaksiya qabiliyyətini saxlayır. Bu isə tibbi kimyada əsas problemlərdən biri olan bor atomlarının mürəkkəb molekullara dəqiq yerləşdirilməsi məsələsini həll edir.

Yeni yanaşmanın əsas üstünlüyü mövcud dərman preparatlarının dəyişdirilə bilməsidir. Dərman molekulunu sıfırdan yenidən qurmaq əvəzinə, alimlər onun tərkibindəki bir hidrogen atomunu bor-flor birləşməsi ilə əvəz etməyi təklif edirlər. Daha sonra bu birləşmə müxtəlif funksional qruplarla məqsədyönlü şəkildə dəyişdirilə bilər. Bu da onlarla fərqli modifikasiyanı sürətlə sınaqdan keçirməyə və ən effektiv variantı seçməyə imkan verir.

Müəlliflərin sözlərinə görə, bu üsul texnoloji mərhələlərin sayını azaldır, tullantı həcmini minimuma endirir və dərman hazırlanması prosesini daha qənaətcil və ekoloji cəhətdən daha təmiz edir. Aparılan təcrübələr göstərib ki, BF₂-borasikllər halogenlər, spirtlər və azidlər daxil olmaqla geniş kimyəvi qrupları əvəz edə bilir, həmçinin tibbi kimyada geniş istifadə olunan reaksiyalarda tətbiq oluna bilər.

Tədqiqatçılar xüsusilə radioaktiv yodun molekula daxil edilməsi imkanını vurğulayırlar ki, bu da metodun onkoloji xəstəliklərin diaqnostikası və müalicəsində istifadəsi üçün yeni perspektivlər açır.