Alimlər ilk dəfə olaraq hüceyrələri 60 ildən çox müddətə cavanlaşdıra biliblər

Bonn Universitetinin alimləri Axen şəhərindən (Almaniya) olan həmkarları ilə birlikdə 80 yaşlı donorun hüceyrələrini 60 ildən çox cavanlaşdırıblar.
Yeniavaz.com xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri “Aging Cell” jurnalında dərc olunub.
Bildirilib ki, alimlər qan hüceyrələrini birbaşa sinir kök hüceyrələrinə çeviriblər.
Belə ki, tədqiqatçılar 80 yaşlı donordan qırmızı qan hüceyrələrinin sələfi olan hüceyrələri götürərək onları birbaşa sinir kök hüceyrələrinə — sinir toxumasının sələfi olan hüceyrələrə çeviriblər. Eyni zamanda, yaşlanmanı göstərən “epigenetik markerlər” 20 yaşdan kiçik insanlara xas olan səviyyəyə qədər azaldılıb.
“Bizim yanaşmamızda cavanlaşma tədricən baş verib və 100 gündən artıq müddət ərzində izlənilə və idarə oluna bilər. Təxminən 50 gün ərzində hüceyrələrin “molekulyar yaşı” altı onillik azalıb, epigenetik saat isə bir neçə həftə ərzində yenidən qurulub”, - tədqiqatın rəhbəri, professor Oliver Brüstle izah edib.
Bu nə üçün vacibdir?
Yaş Alzheimer xəstəliyi kimi neyrodegenerativ xəstəliklərin inkişafı üçün əsas risk amillərindən biridir. Yaşlı pasiyentin qanından əvvəlcə onları pluripotent hüceyrələrə (və bununla əlaqədar potensial təhlükəli hüceyrələrə) çevirmədən “cavan” sinir hüceyrələri əldə etmək bu cür xəstəliklərin öyrənilməsi və gələcəkdə hüceyrə terapiyasının tətbiqi baxımından cəlbedici perspektivdir.
Müəlliflər vurğulayıblar ki, bu, laboratoriya tədqiqatıdır və orqanizmin qocalmasını “geri çevirmək” üçün hazır üsul deyil. Burada cavanlaşdırılan sınaq borusunda yerləşən ayrı-ayrı hüceyrələrin bioloji yaşıdır. Bu texnologiyanın insanlarda tətbiqi isə ayrıca və hələ həll edilməmiş məsələdir.
Bununla belə, hüceyrələrin cavanlaşmasının idarə oluna və izlənilə bilməsi faktı qocalma elmi üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır. Bu, hüceyrənin bioloji yaşının dəyişməz hökm olmadığını, prinsip etibarilə, idarə oluna bilən bir vəziyyət olduğunu göstərir.