Icma.az
close
up
RU
Menu

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

Aşağı karbonlu iqtisadiyyat əhalinin xərclərini artıracaq?

Aşağı karbonlu iqtisadiyyat əhalinin xərclərini artıracaq?

Cebheinfo portalından verilən məlumata görə, Icma.az xəbər yayır.

Azərbaycanın aşağı karbonlu iqtisadiyyata keçidi ölkənin gələcək iqtisadi inkişafı, enerji təhlükəsizliyi və ekoloji dayanıqlılığı baxımından mühüm istiqamətlərdən biri hesab olunur.

Bu proses çərçivəsində bərpaolunan enerji mənbələrindən istifadənin genişləndirilməsi, istehsal müəssisələrinin daha ekoloji texnologiyalara keçməsi, enerji səmərəliliyinin artırılması və karbon emissiyalarının azaldılması nəzərdə tutulur. Bununla belə, yaşıl iqtisadiyyata keçid yalnız sənaye və enerji sektorunda deyil, əhalinin gündəlik həyatında da müəyyən dəyişikliklərə səbəb ola bilər.

Yeni texnologiyaların tətbiqi, müəssisələrin əlavə investisiya xərcləri və enerji istehsalının yenidən qurulması elektrik enerjisi, yanacaq və ərzaq qiymətlərinə təsir göstərə bilər. Bu baxımdan əsas sual yaşıl keçidin iqtisadi və ekoloji üstünlükləri ilə yanaşı, vətəndaşların büdcəsinə hansı yükü gətirə biləcəyidir. 

Bəs aşağı karbonlu iqtisadiyyata keçid Azərbaycanda bahalaşma riskini artıracaqmı və bu prosesin əhalinin rifahına mənfi təsir göstərməməsi üçün hansı iqtisadi mexanizmlər tətbiq olunmalıdır?

İqtisadçı-ekspert Asif İbrahimov “Cebheinfo.az”-a bildirib ki,Azərbaycanın aşağı karbonlu iqtisadiyyata keçidi uzunmüddətli perspektivdə həm iqtisadi, həm də ekoloji baxımdan mühüm əhəmiyyət daşıyır. Lakin bu prosesin əhalinin sosial rifahına və gündəlik xərclərinə təsirləri də ciddi şəkildə nəzərə alınmalıdır:

“Aşağı karbonlu iqtisadiyyata keçidin ilkin mərhələsində müəyyən investisiya xərclərinin yaranması qaçılmazdır. Bərpaolunan enerji mənbələrinin genişləndirilməsi, elektrik şəbəkələrinin yenilənməsi, enerji saxlama sistemlərinin qurulması və yeni texnologiyaların tətbiqi böyük maliyyə resursları tələb edir. Bu investisiyaların maliyyələşdirilməsi düzgün təşkil olunmadıqda, əlavə xərclərin elektrik enerjisi tariflərinə təsir göstərməsi mümkündür".

Digər tərəfdən, yanacaq sektorunda ekoloji tələblərin sərtləşdirilməsi və nəqliyyat sisteminin yenilənməsi daşınma xərclərini artıra bilər:

"Bu isə ərzaq və digər gündəlik istehlak məhsullarının qiymətlərində özünü göstərə bilər. Çünki istehsal və logistika xərclərindəki artım son nəticədə istehlak qiymətlərinə ötürülə bilir.

Müəssisələr baxımından da müəyyən risklər mövcuddur. Yaşıl texnologiyalara keçid üçün yeni avadanlıqların alınması, istehsal proseslərinin dəyişdirilməsi və ekoloji standartların tətbiqi sahibkarların maya dəyərini artıra bilər. Müəssisələrə bu istiqamətdə dövlət dəstəyi göstərilmədikdə, əlavə maliyyə yükünün məhsul və xidmətlərin qiymətinə daxil edilməsi ehtimalı yüksəlir.

Bu risklərin qarşısını almaq üçün bir neçə iqtisadi mexanizmin tətbiqini vacib hesab edirəm. İlk növbədə, yaşıl texnologiyalara investisiya qoyan müəssisələrə vergi güzəştləri, subsidiyalar və aşağı faizli uzunmüddətli kreditlər verilməlidir. Kiçik və orta sahibkarlığın ekoloji transformasiyası xüsusi dövlət proqramları ilə dəstəklənməlidir".

Eyni zamanda, aztəminatlı ailələrin müdafiəsi üçün kommunal xidmətlər üzrə ünvanlı kompensasiya mexanizmləri yaradılmalıdır:

"Enerji tariflərində mümkün dəyişikliklər əhalinin gəlir səviyyəsi və alıcılıq qabiliyyəti nəzərə alınmaqla həyata keçirilməlidir.

Müəssisələrdə ISO 14001 ekoloji idarəetmə və ISO 50001 enerji idarəetmə standartlarının tətbiqi də xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Bu standartlar resurslardan səmərəli istifadəni, enerji itkilərinin azaldılmasını və istehsal xərclərinin optimallaşdırılmasını təmin edən idarəetmə mexanizmləri yaradır.

Mənim fikrimcə, Azərbaycanın aşağı karbonlu iqtisadiyyata keçid siyasətində üç əsas meyar qorunmalıdır: ekoloji dayanıqlılıq, iqtisadi rəqabətqabiliyyətlilik və sosial ədalət. Bu üç istiqamət arasında tarazlıq təmin edilmədikdə, yaşıl keçid əhalinin xərclərini artıran əlavə iqtisadi amilə çevrilə bilər.

Nəticə etibarilə, yaşıl iqtisadiyyata keçidin uğuru yalnız karbon emissiyalarının azaldılması ilə ölçülməməlidir”.

İqtisadçı qeyd edib ki, bu proses eyni zamanda, vətəndaşların həyat səviyyəsini qoruyub saxlamalı, müəssisələrin rəqabət qabiliyyətini zəiflətməməli və ölkənin iqtisadi inkişafına real töhfə verməlidir.

Aişə
“Cebheinfo.az”

Açar sözlər: Aşağı karbon Asif İbrahimov

Problemlərinizi bizə yazın, şahidi olduğunuz hadisələri çəkib göndərin

Hadisənin gedişatını izləmək üçün Icma.az saytında ən son yeniliklərə baxın.
seeBaxış sayı:178
embedMənbə:https://cebheinfo.az
archiveBu xəbər 06 Noyabr 2026 19:03 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

C vitaminini necə qəbul etmək lazımdır? Həkimdən məsləhət

19 Noyabr 2026 09:27see322

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see319

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see300

Hövsanda dəniz qəhvəyi rəngə boyandı Xəzəri kim çirkləndirir? Foto/video

19 Noyabr 2026 14:04see295

Bəxtiyar Aslanbəyli: AÇG də sərbəst qaz layihəsi üzrə işlər qrafikə və büdcəyə uyğun aparılır

19 Noyabr 2026 15:22see277

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see271

İstehlakçıları hansı hallarda aldadırlar? 41 protokol tərtib edilib

19 Noyabr 2026 17:17see271

Xərçəngə səbəb olan qidalar Siyahı yeniləndi

19 Noyabr 2026 18:59see265

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see253

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see250

Azərbaycan Milli İncəsənət Muzeyinin direktoru Şirin Məlikova Türkiyədə beynəlxalq konqresdə çıxış edib (Foto)

19 Noyabr 2026 18:45see243

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see234

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see228

PR süni intellekt axtarış sistemlərindəki təsirini necə ölçməlidir?

19 Noyabr 2026 13:48see222

Deputat: “Vyetnam Azərbaycan üçün yeni bazar ola bilər”

19 Noyabr 2026 15:03see222

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see212

Azərişıq ASC elektroenergetika sektorunda əldə olunan nailiyyətləri beynəlxalq enerji forumunda təqdim edib

19 Noyabr 2026 17:30see203

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see200

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see200

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see199
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri