Asiya qazsız qalıb

Asiya idxalçıları uzun müddət davam edən "qaz qıtlığı"na və davamlı olaraq artan LNG qiymətlərinin yeni bir mərhələsinə hazırlaşırlar.

SİA xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, Bloomberg agentliyinin 13 aprel bazar ertəsi günü verdiyi məlumata görə , Asiya-Sakit Okean bölgəsinə mayeləşdirilmiş təbii qaz (LNG) idxalı təxminən altı ilin ən aşağı səviyyəsinə düşüb.

Yaxın Şərqdə şiddətlənən hərbi münaqişə qlobal təchizat zəncirlərini iflic vəziyyətinə salıb və dünyanın ən böyük qaz alıcılarını istehlakı ciddi şəkildə məhdudlaşdırmağa və kömürlə işləyən elektrik stansiyalarını yenidən işə salmağa məcbur edib. Ötən həftə sonu regiona 30 günlük xalis LNG tədarükünün orta göstəricisi 600.000 ton həddini aşdı. Bu, qlobal iqtisadiyyatın və qaz tələbatının Covid-19 pandemiyası səbəbindən tam karantinlər səbəbindən iflic olduğu 2020-ci ilin iyun ayından bəri ən aşağı səviyyədir. Asiya idxalçılarının uzun müddət davam edən "qaz qıtlığı"na hazırlaşdıqları bildirilir. ABŞ və İran arasında sülh danışıqlarının uğursuzluğundan sonra böhranın tez bir zamanda həllinə ümidlər azalıb.

Təchizatdakı azalma region iqtisadiyyatlarına zərbə vurur. Məsələn, Pakistan Qətərdən LNG tədarükündən çox asılıdır. Ölkə mart ayının əvvəlindən bəri bir dənə də olsun yanacaq tankeri almayıb. Hindistanın idxalında illik müqayisədə 20% azalma, Çinin idxalında isə 30% azalma müşahidə olunub.

Texnoloji cəhətdən inkişaf etmiş Yaponiya və Cənubi Koreya da daxil olmaqla, digər əsas alıcılara çatdırılma da son altı ildə ən aşağı mövsümi səviyyələrə düşüb. Bu ölkələr davamlı olaraq artan LNG qiymətlərinin yeni bir mərhələsinə hazırlaşırlar.

Şiddətli qaz çatışmazlığı fonunda Asiya hökumətləri təcili, çox vaxt ətraf mühitə zərərli tədbirlər görməyə məcburdurlar. Yaponiyada bir neçə qazla işləyən elektrik stansiyası artıq elektrik enerjisi istehsalını zorla azaltmağa başlayıb. Bu arada, Cənubi Koreya kömürlə işləyən elektrik stansiyalarına qoyulan bütün ekoloji məhdudiyyətləri rəsmi olaraq ləğv edib.

Xatırladaq ki, ABŞ və İsrailin İrana qarşı hərbi əməliyyatının başlamasından sonra Hörmüz boğazından keçən mayeləşdirilmiş təbii qaz tədarükünün azalması qlobal mayeləşdirilmiş təbii qaz tədarükünü azaldıb. Bu arada, ABŞ-ın mayeləşdirilmiş təbii qaz ixrac gücü pik səviyyələrə yaxınlaşır .