Icma.az
close
up
RU
Atatürk bir geyimlə şəhəri işğaldan belə qorudu Tarixi addım

Atatürk bir geyimlə şəhəri işğaldan belə qorudu Tarixi addım

GlobalInfo portalından alınan məlumata görə, Icma.az xəbər verir.


Globalinfo.az Türkiyə Respublikasının qurucusu Mustafa Kamal Atatürklə İtaliyanın faşist diktatoru Benito Mussolini arasında keçən tarixi olayla bağlı yazını təqdim edir:

“Yeni Roma imperatoru”

1925-ci ildə İtaliyada hakimiyyəti ələ keçirən Benito Mussolini “İl Duce” titulunu alaraq özünü diktator elan etdi. Bununla da kifayətlənməyən Mussolini İtaliyanı böyük Avropa dövləti kimi bərpa etməyə cəhd göstərdi. Bu məqsədlə əvvəlcə Liviyanı, daha sonra Efiopiyanı işğal etdi. Bu işğallarla cəsarətlənən Mussolini özünü “Yeni Roma imperatoru” kimi görməyə başladı. Beləcə növbəti hədəf kimi Türkiyəni seçdi.

Mussolini Antalyanın Birinci Dünya müharibəsindən sonra İtaliyaya verildiyini, buna görə də həmin ərazinin geri qaytarılması tələbini irəli sürərək Ankaranı təhdid etməyə başladı. Proseslər ilk vaxtlar italyan tələbələrin Türkiyənin Romadakı səfirliyinin qarşısında nümayiş keçirməsi ilə müşahidə edilsə də, qısa müddət sonra diplomatik kanallarla tələb kimi səslənməyə başladı. Bununla da kifayətlənməyən Mussolini həmin vaxtlar İtaliyanın nəzarətində olan Rodos adasına 40 min hərbçi cəmlədi. Bu, gərginliyi daha da artırdı.

Atatürkün son dəfə marşal forması geyinməsi

1925-1938-ci illərdə Türkiyənin xarici işlər naziri olmuş Tevfik Rüştü Arasın xatiratında qeyd olunur ki, İtaliyanın Ankaradakı səfiri Povli Atatürklə görüşmək üçün Çankayaya – prezidentin iqamətgahına gəlir. Özündənrazı, təkəbbürlü səfir yekəxana tərzdə eyham vurmağa çalışır. Mövzu İzmirə gələndə Atatürk sakitcə ayağa qalxır, “Mənə 10 dəqiqə vaxt verməyinizi xahiş edirəm” deyərək yan otağa keçir.

On dəqiqə sonra Mustafa Kamal Paşa marşal formasında, təpədən dırnağadək qurşanmış şəkildə səfirin yanına qayıdır və “Buyurun, indi sizi dinləyirəm” deyir. İtalyan səfir çaşqın halda ona baxır. Atatürk səfirin gözlərinin içinə baxaraq bunları söyləyir:

“Get o kaftara de ki, 40 min əsgərlə İzmiri ala bilməz, amma mən 4 min əsgərlə Romaya girərəm”.

Atatürkün övladlığa götürdüyü prof.dr.Afət İnanın xatirələrində hadisələr bir qədər fərqli qeyd edilib. Onun sözlərinə görə, İtaliya səfiri Atatürkü qarşısında marşal forması ilə görəndə sadəcə  “Zati-aliləri, Ducenin salamlarını və xoş arzularını çatdırmaq üçün sizi narahat etmişdim” deyib, dərhal oranı tərk edib.

Səhəri gün Mussolini əsgərlərini Rodosdan çıxardı və bir daha Antalyanın adını çəkmədi.

Mənbə:

Ergun Candan, Gizli Yönleriyle Atatürk, s.222

Münir Hayri Egeli, Atatürk’ten Bilinmeyen Hatıralar, Ankara, 1959, s.74–75

Hasan Rıza Soyak, Atatürk’ten Hatıralar II, İstanbul, 1973, s.526.

Turan Rzayev

Globalinfo.az

Ən son yeniliklər və məlumatlar üçün Icma.az saytını izləyin, biz hadisənin gedişatını izləyirik və ən aktual məlumatları təqdim edirik.
seeBaxış sayı:183
embedMənbə:https://globalinfo.az
archiveBu xəbər 04 Noyabr 2024 17:31 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Balıq bazarında bahalaşma var (Video)

14 Noyabr 2026 21:02see337

Yuğ Teatrında Ana tamaşasının premyerası keçirilib FOTOLAR

14 Noyabr 2026 20:23see313

Avropa siyasi məkanında aparılan müzakirələrdə Azərbaycan fəal iştirak edir

14 Noyabr 2026 19:16see310

Musiqi dünyasında tarixi ilk: İnsan deyil, amma ilin ən yaxşı ifaçısı seçildi

15 Noyabr 2026 00:00see284

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see278

Rusların təxminən 90 faizi son üç ildə kredit götürdüyünü etiraf edib

14 Noyabr 2026 19:30see276

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see272

Ermənistanı Avropa İttifaqının tərkibində görürəm Paşinyan

14 Noyabr 2026 19:50see268

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see257

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see253

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see249

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see249

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see219

Həftədə bir məşq fiziki formanı və sağlamlığı yaxşılaşdıra bilərmi?

14 Noyabr 2026 21:54see217

Məşhur model milyarderə ərə getdi

15 Noyabr 2026 00:26see210

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see202

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see198

Türkiyəli aktyor ev sahibi ilə məhkəməni uddu Kirayə qalmaqalı

14 Noyabr 2026 22:18see198

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see193

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see189
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri