Azərbaycan Pakistan İqtisadi Əlaqələri: Yeni Perspektivlər və Səmərəli Əməkdaşlıq

Abbas Pənahov,

Yeni Azərbaycan Partiyası Nəsimi rayon təşkilatının sədr müavini

Fevralın 24-də Bakıda Azərbaycan-Pakistan biznes forumu keçirilib. Forumda Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və Pakistan İslam Respublikasının Baş naziri Məhəmməd Şahbaz Şərif çıxış ediblər. Tədbir iki ölkə arasında mövcud iqtisadi əlaqələrin genişləndirilməsi, yeni əməkdaşlıq imkanlarının dəyərləndirilməsi və qarşılıqlı sərmayə qoyuluşunun təşviqi məqsədilə təşkil olunub.

Siyasi və İqtisadi Münasibətlərin Tənzimlənməsi

Azərbaycan və Pakistan arasındakı siyasi münasibətlər ən yüksək səviyyədədir. Lakin Prezident İlham Əliyevin də qeyd etdiyi kimi, iqtisadi əlaqələr hələ bu siyasi səviyyəyə uyğun gəlmir. Bu çatışmazlığı aradan qaldırmaq üçün biznes forum kimi tədbirlər çox əhəmiyyətlidir. Prezident İlham Əliyev bildirib ki, ikitərəfli ticarət əlaqələrinin artırılması üçün biznes dairələri arasında fəal əməkdaşlıq mühiti yaradılmalıdır.

Prezident İlham Əliyev çıxışında Azərbaycanın Pakistana 2 milyard ABŞ dolları həcmində sərmayə yatıracağını vurğulayıb. Bu qərar ötən ilin yayında Prezidentin Pakistana səfəri zamanı qəbul olunub və cari ilin noyabr ayında COP29 çərçivəsində müzakirə edilib. Həmçinin, dövlət başçısı qeyd edib ki, aidiyyəti şəxslər tezliklə Pakistana səfər edəcək və bir ay ərzində bütün əsas məsələlər üzrə razılıqlar əldə olunacaq.

Əsas Sektorlar üzrə Əməkdaşlıq

Azərbaycan və Pakistan arasında iqtisadi əlaqələrin genişləndirilməsi üçün əsas sahələrdən biri enerji sektorudur. Bu sahədə konkret sənədlər imzalanıb və maye qazla bağlı əməkdaşlığın daha da genişləndirilməsi planlaşdırılır. Bundan əlavə, nəqliyyat sektorunda da yeni imkanlar nəzərdən keçirilir. Azərbaycan iki mühüm beynəlxalq nəqliyyat dəhlizinin - Şərq-Qərb və Şimal-Cənub dəhlizlərinin üzərində yerləşərək regional əməkdaşlığa töhfə verir.

Eyni zamanda, müdafiə sənayesi sahəsində də əməkdaşlıq məsələləri müzakirə olunub. İki ölkə artıq birgə istehsal müəssisələrinin yaradılması üzərində işləyir. Pakistanın inkişaf etmiş əczaçılıq sektoru nəzərə alınaraq, burada da birgə istehsal müəssisələrinin yaradılması planlaşdırılır. Hazırda Pakistanda istehsal olunan 90 adda məhsul Azərbaycanda qeydiyyatdan keçib və bu sahədə əməkdaşlığın daha da gücləndirilməsi üçün təşəbbüslər irəli sürülüb.

Ticarət Əlaqələrinin Genişləndirilməsi

Pakistanın Baş naziri Məhəmməd Şahbaz Şərif Azərbaycan-Pakistan ticarət dövriyyəsinin artırılmasının vacibliyini vurğulayıb. Hazırda iki ölkə arasındakı ticarət dövriyyəsi 14 milyon dollar təşkil edir ki, bu da mövcud siyasi əlaqələrin səviyyəsinə uyğun deyil. Qarşılıqlı səylər nəticəsində bu dövriyyənin 2 milyard dollar həcmində artırılması planlaşdırılır.

Pakistan Baş naziri Azərbaycandan idxal olunan məhsullara güzəştlər tətbiq edilməsi ilə bağlı təşəbbüsləri dəstəklədiyini bildirib. O, düyü məhsullarına tətbiq olunan rüsumun aradan qaldırılmasını müsbət qiymətləndirib və bunun qarşılığında Pakistanda Azərbaycan məhsullarının satışının təşviq ediləcəyini qeyd edib.

Bundan əlavə, müdafiə sənayesi və JF17 hərbi qırıcı təyyarələrinin istehsalı sahəsində əməkdaşlıq məsələləri də gündəmdədir. Hər iki tərəf bu istiqamətdə konkret addımların atılması üçün qarşılıqlı səyləri gücləndirmək niyyətindədir.

Nəqliyyat və İnfrastruktur Layihələri

Azərbaycan və Pakistan arasında nəqliyyat sektorunda əməkdaşlıq genişlənməkdədir. Pakistanın Qvadar limanı və Azərbaycanın liman infrastrukturu regional ticarət və logistikanın inkişafına əhəmiyyətli töhfə verə bilər. Bu sahədə daha sıx əlaqələrin qurulması məqsədilə nəqliyyat sahəsinə məsul şəxslərə müvafiq təlimatlar verilib.

İnformasiya və Biznes Məlumat Bazasının Yaradılması

Pakistanın Baş naziri Məhəmməd Şahbaz Şərif Azərbaycanın biznes dairələri üçün Pakistan haqqında daha ətraflı məlumatın təqdim edilməsi məqsədilə Bakıda daimi İnformasiya Məlumat Bürosunun yaradılacağını bildirib. Bu büro süni intellekt vasitəsilə Pakistanın biznes imkanlarını və ticarət məlumatlarını Azərbaycan iş adamlarına təqdim edəcək. Eyni zamanda, Azərbaycan Ticarət Palatasının İslamabadda, Pakistan Ticarət Palatasının isə Bakıda nümayəndəliklərinin açılması nəzərdə tutulur.

Tarixi və Mədəni Əməkdaşlıq

İki ölkə arasındakı əməkdaşlıq yalnız iqtisadi sahə ilə məhdudlaşmır. Azərbaycan İslamabad şəhərinin abadlaşdırılması və tarixi abidələrin bərpası istiqamətində dəstək göstərir. Prezident İlham Əliyev Pakistanın müasirləşdirilməsində Azərbaycanın iştirak edəcəyini və bu məqsədlə ekspertlər qrupunun İslamabadda fəaliyyət göstərdiyini bildirib. Pakistanın Baş naziri İslamabadın abadlaşdırılması və yaşıllaşdırılması işlərində Azərbaycan mütəxəssislərinin böyük töhfə verdiyini vurğulayıb.

Azərbaycan və Pakistan arasında iqtisadi əlaqələrdə yeni dövr başlayır. İkitərəfli investisiya layihələri, nəqliyyat və enerji sektorlarında əməkdaşlıq, müdafiə sənayesi və ticarət əlaqələrinin inkişafı bu münasibətlərin daha da güclənəcəyinə işarə edir. Hər iki ölkə siyasi iradə nümayiş etdirərək iqtisadi münasibətləri yüksək səviyyəyə çatdırmağı hədəfləyir. Qarşıdakı aylarda əldə olunacaq razılaşmalar və imzalanacaq müqavilələr Azərbaycan-Pakistan iqtisadi əməkdaşlığının yeni mərhələyə qədəm qoyacağını göstərir.