Icma.az
close
up
RU
Azərbaycandan İrana təyyarəsi ilə qaçan pilot geri qaytarıldı...

Azərbaycandan İrana təyyarəsi ilə qaçan pilot geri qaytarıldı...

Axar.az saytından verilən məlumata əsasən, Icma.az məlumatı açıqlayır.

1976-cı ildə Sovetlər Birliyi ilə İran arasında az qala müharibəyə səbəb olacaq hadisə baş verir. Azərbaycandan Amerika ilə münasibətləri çox yaxşı olan İrana (İranda şah rejimi 1979-cu ildə devrilib – red.) təyyarə ilə qaçış həyata keçirilir. Kiçik An-2 təyyarəsi ilə Zabratdan Lənkəran şəhərinə sərnişin və poçt bağlamaları gətirən pilot Valentin Zasimov sentyabrın 23-də təyyarədə daha sərnişin olmadığı anı gözləyir və Xəzər dənizi üzərindən alçaq hündürlükdə uçaraq, Sovet-İran sərhədindən 50 kilometr cənubda yerləşən Əhər şəhərinə çatır.

İran polisləri onu həbs edən zaman o, Amerika Birləşmiş Ştatlarının Tehranda yerləşən səfirliyindən siyası sığınacaq istəyir. Əlbəttə, Amerika dərhal buna reaksiya verir və ona viza verməyə razı olur.

Zasimov siyasi sığınacaq istəməsinə səbəb isə hansısa intizam tənbehinə görə silahlı qüvvələrdən xaric edilməsini və rütbəsinin aşağı salınmasını göstərir.

Beynəlxalq aləmdə öz gücünü göstərmək və qaçağı nümayişkaranə şəkildə geri qaytarmaq üçün SSRİ İrana misli görünməmiş təzyiqlərə başlayır. Tehran Zasimovu təhvil verməkdən imtina etsə, Moskva pul və silahla İranda yerləşən kürd separatçılarına və İran müxalifətçilərinə dəstək verəcəyini bəyan edir.

Sovet-İran sərhədi qaynar nöqtəyə çevrilmək təhlükəsi ilə üzləşir: SSRİ sərhəddə 180 min hərbçini - 19 motoatıcı, tank və hava desant diviziyasını, 4000-dən çox tankı, 500 qırıcısını və 150 strateji bombardmançı təyyarəsini hazır vəziyyətə gətirir.

Tehrana sərfəli olan 3 milyard dollarlıq müqavilə dayandırılır. İran təkcə SSRİ-dən idxal edilən sənaye avadanlıqlarını deyil, həm də metal və quru meyvə bazarını itirmək təhlükəsi ilə üzləşir. Köhnə poçt təyyarəsi və pilot buna dəyərdimi?

İran rəhbərliyi milli təhlükəsizliyi riskə atmamaq qərarına gəlir və 1976-cı il oktyabrın 25-də Valentin Zasimovu ekstradisiya edir. Heç bir hərbi-siyasi sirr daşımayan pilot Amerikanı da maraqlandırmırdı.

Amerikanın Tehrandakı səfirliyi siyasi sığınacaq üçün heç bir müraciət almadıqlarını bildirir.

İranlılar bəzi reputasiya itkilərinə məruz qalsalar da, Sovet İttifaqı ilə münasibətlərini ciddi şəkildə möhkəmləndirirlər. İrana sovet traktorlarının, yüngül zirehli maşınların və “Strela-2” hava hücumundan müdafiə sisteminin tədarükünə dair yarım milyard dollarlıq müqavilə imzalanır, həmçinin təyyarə parkının yenilənməsi və iranlı mütəxəssislərin SSRİ-də hazırlanması barədə razılığa gəlirlər.

Geri qaytarılan Zosimovu ölüm cəzası gözləyirdi, lakin məhkəmə pilotun xidmətlərini və onun hərbçi yoldaşlarının izahatını nəzərə alır. Nəticədə Valentin Zasımov Cinayət Məcəlləsinin 64-cü maddəsi ilə 12 il müddətinə azadlıqdan məhrum edilir.

O, 1985-ci ildə vaxtından üç il əvvəl azad edilir. Valentin Zasimov 1995-ci ildə vəfat edib.

Sonrakı hadisələr barədə daha çox məlumat almaq üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:232
embedMənbə:https://axar.az
archiveBu xəbər 25 İyun 2025 07:01 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see319

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see310

Dislipidemiyanın aktual məsələləri: Qərar qəbuletmə vaxtı mövzusunda Elmi praktiki simpozium həyata keçiriləcək

16 Noyabr 2026 12:04see263

Onkoloji xəstəliklərin müalicəsi sığorta ilə ödənilməlidir Deputatdan TƏKLİF

16 Noyabr 2026 16:37see257

Belçikadan möhtəşəm geridönüş: İtaliya darmadağın edildi

16 Noyabr 2026 01:56see256

Deklan Rays “Arsenal”la beşillik müqavilə barədə razılığa gəldi

17 Noyabr 2026 01:11see241

Musiqi alətində ifa edən uşaqlar daha yaddaşlı OLUR

16 Noyabr 2026 23:43see235

Uşaqlarınızı bu əşyadan qoruyun Azərbaycanlı həkim (VİDEO

16 Noyabr 2026 12:36see232

Uorren Baffet 5,5 milyard dollarlıq səhmlərini xeyriyyə fondlarına bağışlayıb

17 Noyabr 2026 04:19see214

Xərçəngdən sonra ən böyük qorxu: Xəstəlik təkrarlanmasın deyə nə etməli?

16 Noyabr 2026 22:45see214

Ən çox qazanan televiziya aktyorları...

16 Noyabr 2026 20:52see210

Küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı xəbərdarlıq verilib

17 Noyabr 2026 05:32see210

Küləkli havada uşaqlarda qulaq ağrısı və qulaq iltihabı riski artırmı?

16 Noyabr 2026 14:44see208

Dövlət bu xəstələrin də müalicə pulunu ödəyəcək?

16 Noyabr 2026 15:49see207

Ayxan Abbasov: “Ən aşağı pilləyə düşmüşdük, indi yavaş yavaş yüksəlməliyik”

17 Noyabr 2026 01:42see204

Bu ilin büdcəsində niyə profisit yaranıb?

16 Noyabr 2026 17:35see201

Qışı sərt keçən rayonlarda qaz və işıq limitləri dəyişəcək? VACİB AÇIQLAMA

17 Noyabr 2026 13:59see201

Xaçmazda ev yandı, 90 yaşlı sahibəsi həlak oldu

16 Noyabr 2026 20:15see200

Təcili yardım stansiyasının müdiri işçilərdən rüşvət alır? YENİLƏNİB

17 Noyabr 2026 14:53see182

PR də strateji planlaşdırma: uğurlu kommunikasiya necə qurulur?

17 Noyabr 2026 09:13see180
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri