Bağçalarda psixoloq və erkən inkişaf üzrə mütəxəssis ştatları açılmalıdır

Bu gün keçirilən parlament iclasında uşaq bağçalarında yeni ştatların yaradılması təklif edilib. Bu təkliflə Azərbaycan Ombusdmanı Səbinə Əliyeva çıxış edib. Belə ki, bağçalarda “uşaq psixoloqu” və “erkən inkişaf üzrə mütəxəssis” ştatlarının əlavə edilməsi təklif edilib. 

Təhsil eksperti Kamran Əsədov məsələ ilə bağlı “Operativ Media"ya fikirlərini bildirib:

“Hazırda Azərbaycanda 1600 uşaq bağçası və körpələr evi mövcuddur. Burada 130 minə yaxın uşaq təlim-tərbiyə prosesinə cəlb edilib.

Qeyd etmək lazımdır ki, 2021-ci ildən bağçalar Elm və Təhsil Nazirliyinin tabeliyinə verildikdən sonra bu sahədə xeyli irəliləyiş baş verib. Belə ki, 2011-2021-ci illərdə uşaq bağçaları icra hakimiyyətlərinin tabeliyində idi. Bu zaman gözləntilər özünü doğrultmadı. Həmin illərdə həm bağça işçilərinin, həm də uşaqların qəbulu prosesində şəffaflıq tam olaraq qoruna bilməmişdi. Amma hazırda bu istiqamətdə ciddi işlər görülür və uşaqların qəbulu tam şəffaf şəkildə aparılır.

Hazırki “Məktəbəqədər təhsil haqqında qanun” köhnədir. Bağçalarda sosial pedaqoq, loqoped, erkən inkişafla bağlı mütəxəssislərə ehtiyac var. Azərbaycanın ali və orta təhsil müəssisələrində məktəbəqədər təhsil müəssisələrində işləmək üçün kifayət qədər kadr potensialı mövcuddur. Hazırda bağçaya qəbul yaşları 1-3 və 3-5 olduğunu nəzərə alsaq, deyə bilərik ki, bağçalarda azyaşlı uşaqlarla işləmək üçün əlavə mütəxəssislərə ehtiyac var.

Dövlət bağçalarında uşaqların sayı ilə işçilərin sayı üst-üstə düşmür. Birmənalı şəkildə hər 6-7 uşağa bir tərbiyəçi nəzarət etməlidir. Həmçinin, bağçalarda uşaq psixoloqu və loqoped mütləq şəkildə fəaliyyət göstərməlidir. Çünki uşaq bağçaları təhsilin ən ciddi pilləsidir. Əgər təhsildə başlanğıc normal olmayacaqsa, biz gələcəkdə nəyəsə nail ola bilməyəcəyik. Bu, uşaqların inkişaf dövrüdür. Uşaqlar düzgün yönləndirilməlidir.

Hazırda uşaq bağçalarında psixoloqlar, erkən inkişaf üzrə mütəxəssis ştatı yoxdur. Bu çox önəmli məqamdır. Uşaqların sosial, intelektual, emosional və fərdi inkişafı bu dövrdə baş verir.

Təhsil eksperti bu sahədə dünya təcrübəsindən də söz açıb:

“Bu sahə üzrə dünya təcrübəsinə də nəzər salaq. Finlandiyada uşaq bağçalarında 25-30 uşağa bir psixoloq və erkən inkişaf üzrə mütəxəssis düşür. Almaniyada hər bir bağçada psixoloq ştatı var və bu dövlət tərəfindən maliyyələşir. ABŞ və Kanadada da hər bir bağçada psixoloji dəstək müəssisələri fəaliyyət göstərir.

İlk olaraq, bağçalarda psixoloq və erkən inkişaf üzrə mütəxəssis ştatları açılmalıdır və dövlət bunu maliyyələşdirməlidir. Amma bu ştatlarla iş bitmir. Bağçalarda bu sahələrin inkişafı üçün müəyyən resurslar olmalıdır. Bağçada işləyən hər bir şəxs təlimlərə cəlb olunmalıdır. Bu isə gələcəyimiz üçün birmənalı şəkildə çox vacibdir”.