Bir neçə həftədən sonra dünyanın sonudur?

Tədqiqatçılar hələ ötən əsrin əvvəllərində əhalinin həddindən artıq çoxalması təhlükəsi barədə xəbərdarlıq edib və dünyanın sonu üçün konkret bir tarix müəyyən ediblər.

Süni intellektin yaranmasını proqnozlaşdıranlardan biri kimi tanınan İllinoys Universitetinin bir qrup alimi bir vaxtlar dünyanın sonunun dəqiq tarixini hesablayıblar.
Lent.az xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, onların riyazi modellərinə görə, əhalinin həddindən artıq çoxalması səbəbindən qlobal fəlakət 2026-cı il noyabrın 13-də baş verə bilər.

Tədqiqatçılar bir vaxtlar iddia ediblər ki, noyabrın 13-ü dünyanın sonu ola bilər. Bu həyəcan verici proqnozlarını dəstəkləmək üçün onlar mürəkkəb riyazi hesablamalardan istifadə ediblər.

"Buna görə də, böyük əminliklə deyə bilərik ki, 100-dən çox nəsildir davam edən “adekvat texnologiya” prinsipi daha ən azı üç nəsil üçün qüvvədə qalacaq. Xoşbəxtlikdən, nəzəriyyəni həddindən artıq ekstrapolyasiya ilə gərginləşdirməyə ehtiyac yoxdur, çünki - və burada pessimistlər yenə də yanıldılar - nəvələrimiz aclıqdan ölməyəcəklər. Onların ölümünə həddindən artıq əhali səbəb olacaq", - Haynts fon Ferster, Patrisiya M. Mora və Lourens V. Amio tədqiqat məqalələrində qeyd ediblər.

Dəhşətli proqnoz 1960-cı illərdə ortaya çıxıb. Daha sonra alimlər Yer kürəsinin əhalisinin təxminən 2000 ildir ki, fasiləsiz artdığını və bu artım tempi tədricən sürətləndiyini qeyd ediblər.

20-ci əsrin birinci yarısına dair məlumatlar xüsusilə diqqət çəkən olub. 60 il ərzində planetin əhalisi təxminən iki dəfə artıb - 1900-cü ildəki 1,6 milyarddan 1960-cı ildə 3 milyarda qədər. Bu artım tempi böyük insan itkilərinə səbəb olan iki dünya müharibəsi fonunda daha da heyrətamiz idi.

Tədqiqatçıların fikrincə, texnoloji inkişaf bəşəriyyətə müəyyən bir müddət ərzində getdikcə daha çox insanı dəstəkləməyə imkan verib. Lakin onlar təxminən üç nəsil ərzində texnoloji imkanların artıq kifayət olmayacağını proqnozlaşdırıblar.

Alimlər qeyd ediblər ki, "artan sıxlığın bir çox hallarda fərdi elementin yaşama ehtimalını azalda biləcəyini görmək asandır" və bu, əhalinin daha da artmasının bəşəriyyəti "məhdud mühitdə yaşamaq uğrunda mübarizə aparmağa" məcbur edə biləcəyini göstərir.

Tədqiqatda istifadə edilən riyazi model xüsusilə dramatik bir nəticə verib: hesablamalarına görə, Yer kürəsinin əhalisi bu il  noyabrın 13-də, cəmi bir neçə həftə sonra sonsuzluğa çatacaq.

Lakin tədqiqatın müəllifləri özləri belə bir proqnozun nə qədər ixtiyari olduğunu başa düşüblər. Xüsusilə, onlar qeyd ediblər ki, "nə vaxtsa, nədənsə, bu daim sürətlənən özünüməhv yarışını dayandıracaq bir şey baş verəcək". O vaxtdan bəri vəziyyət xeyli dəyişib. Xüsusilə, qlobal əhali artım tempi son illərdə əhəmiyyətli dərəcədə yavaşlayıb, buna görə də 20-ci əsrin ortalarındakı tendensiyalara əsaslanan proqnoz sözün əsl mənasında yerinə yetirilməyib.

2002-ci ildə vəfat edən Haynts fon Ferster də süni intellektlə maraqlanıb. 1995-ci ildə "The Information Philosopher" jurnalına verdiyi müsahibədə o, süni intellektdən bəhs edib və onun iş prinsiplərini insan düşüncəsi ilə eyniləşdirməmək barədə xəbərdarlıq edib. O, süni intellektin mürəkkəb problemləri həll edə biləcəyini etiraf edib, lakin süni intellektin insanlar kimi davrana biləcəyi fərziyyəsini "təhlükəli" hesab edib.