Icma.az
close
up
RU
Dövlət qurumlarının istiqraz layihələri Nə qədər effektivdir?

Dövlət qurumlarının istiqraz layihələri Nə qədər effektivdir?

Bizim media saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

Son illər bəzi dövlət qurumları əlavə dövriyyə vəsaiti cəlb etmək üçün qiymətli kağızlar-istiqrazlar buraxır. Amma məsələyə birtərəfli maraq prizmasından yanaşan bəzi qurumlar sonda istiqraz sahibləri qarşısında çətin duruma düşür.
Məsələn, “Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi” Qapalı Səhmdar Cəmiyyəti istiqraz buraxılışı yolu ilə investorlardan milyonlarla dollar borc alıb. Hazırda o borcların qaytarılmasında problem yaşanır. Çünki QSC-nin xalis mənfəti ilbəil azalır.
 

Belə ki,  “Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi” QSC 2024-cü ili 14 milyon 495 min manat xalis mənfəət ilə başa vurub. Dövlət şirkəti 2023-cü ili 43 milyon 685 min manat xalis mənfəət ilə bağlamışdı. Beləliklə, “Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi”nin xalis mənfəəti 2024-cü ildə 2023-cü illə müqayisədə 3 dəfə azalıb.

QSC-nin əsas əməliyyat gəlirləri 2023-cü ildə 524 milyon 195 min manat ikən 2024-cü ildə 445 milyon 403 min manata düşüb (78 milyon 792 min manat və ya 17,7% azalıb).
Mövzu ilə bağlı Bizim.Media-ya danışan Liberal İqtisadçılar Mərkəzinin sədri Akif Nəsirli deyib ki, son illər dövlətə məxsus qurumların istiqraz buraxması normal maliyyə alətidir:
“Lakin problem istiqrazın özündə yox, ondan əldə olunan vəsaitin necə istifadə olunmasındadır. Əsas səbəblərdən biri odur ki, cəlb edilən pul çox vaxt gəlir gətirən, özünü doğruldan layihələrə yox, mövcud xərclərin örtülməsinə, struktur problemlərin “yamaqlanmasına” və ya səmərəsiz investisiyalara yönəldilir. Nəticədə istiqrazın vaxtı çatanda ödənişi təmin edəcək stabil pul axını yaranmır.
Digər mühüm səbəb zəif maliyyə planlamasıdır.

Bir çox dövlət qurumları borc götürərkən gələcək gəlir azalması, bazar dəyişiklikləri, əməliyyat xərclərinin artması kimi riskləri düzgün hesablamır. Xüsusilə xarici valyutada buraxılan istiqrazlar valyuta riskini artırır. Gəlir manatla formalaşır, borc isə dollarla ödənilməlidir və bu, vəziyyəti daha da ağırlaşdırır”.
Müsahibimiz onu da qeyd edib ki, dövlət şirkətlərində idarəetmə motivasiyası özəl sektor qədər sərt olmur:

“Zərər və ya səmərəsizlik birbaşa rəhbərliyin şəxsi məsuliyyətinə çevrilmədiyi üçün maliyyə intizamı zəifləyir. İstiqrazdan gələn vəsait “ucuz pul” kimi qəbul olunur və onun geri qaytarılma yükü yetərincə ciddiyə alınmır.

Çıxış yolu ilk növbədə maliyyə intizamının gücləndirilməsidir. İstiqraz hesabına cəlb olunan vəsait yalnız real gəlir gətirən layihələrə yönəldilməli, borcun qaytarılması üçün əvvəlcədən konkret pul axını planı olmalıdır. Zərurət yaranarsa, borclar investorlarla razılaşma yolu ilə restrukturizasiya edilməli, müddətlər və ödəniş qrafikləri şirkətin real imkanlarına uyğunlaşdırılmalıdır. Şəffaflıq artırılmalı, investorlar real risklər barədə açıq məlumat almalıdır.
Ən vacibi isə dövlət qurumlarında idarəetmə islahatları aparılmalı, səmərəsiz xərclər azaldılmalı və borc götürmək son çıxış yolu kimi qəbul edilməlidir”.
Maraqlıdır, dövlət qurumları tərəfindən buraxılan istiqrazlar dövlət tərəfindən təminat alırmı və sığortalanırmı?
Bununla bağlı Mərkəzi Banka sorğu ünvanladıq.


Mövzunu diqqətdə saxlayacağıq.
Surxay Atakişiyev, Bizim.Media

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:215
embedMənbə:https://bizim.media
archiveBu xəbər 08 Yanvar 2026 15:09 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

Dünyada ilk: "Qızılalma" Türkiyə ordusunda... Foto

19 Noyabr 2026 19:51see371

Alyona Əliyeva Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasından paylaşım edib

19 Noyabr 2026 21:02see353

Almaniya klubu “Qalatasaray”ın futbolçusuna elçi düşdü

20 Noyabr 2026 01:32see322

Bu gün Xudayar Yusifzadənin doğum günüdür

20 Noyabr 2026 06:19see303

Bakıda 8 yaşlı uşağın ödündən kista çıxarıldı

19 Noyabr 2026 19:14see282

Yaddaşı gücləndirən burun damcıları siçanlar üzərində sınaqdan KEÇİRİLDİ

20 Noyabr 2026 00:00see272

Ağ Ev Trampın sammit zamanı yatması barədə məlumatları təkzib edib

19 Noyabr 2026 21:00see265

Elxan Səmədov: Xankəndi azarkeşlərinin komandalarını öz şəhərlərində dəstəkləməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır

20 Noyabr 2026 00:06see255

“Eyni tempdə davam edirik” Rui Jorje

20 Noyabr 2026 21:10see250

İraola: “Belə bir şey baş verməməlidir”

20 Noyabr 2026 21:35see239

DİN və Baş Prokurorluq 2 noyabr mitinqinin təşkilatçılarına xəbərdarlıq edib

20 Noyabr 2026 06:10see239

“iPhone”un 20 illiyinə özəl model üçün iki fərqli dizayn sınaqdan keçirilir

20 Noyabr 2026 22:20see238

"Sabah" "Sumqayıt"ı darmadağın etdi

20 Noyabr 2026 21:17see236

Anthropic in səhmləri Nasdaq da ticarətin ilk günündə 17 % artıb

20 Noyabr 2026 07:19see235

Tramp: Putin Ukraynadakı müharibəni diplomatik yolla bitirmək istədiyini açıq şəkildə bildirib

20 Noyabr 2026 22:14see226

Bütün dövrlərin ən böyük kino ulduzu seçildi

20 Noyabr 2026 22:37see224

Quba klubu ətrafında qalmaqal: FİF rəhbəri Ayaz Abdullayevin iddialarını təkzib etdi

20 Noyabr 2026 22:29see214

"Barselona" ilə oyunda inanılmaz hekayələrdən birini yazmağa çalışacağıq"

20 Noyabr 2026 22:21see210

Dövlətçilik məfkurəsinə sədaqətin təcəssümü ŞƏRH

20 Noyabr 2026 21:27see205

“Unudulmaz bir hekayə yazmağa çalışacağıq” Dambrauskas

20 Noyabr 2026 21:24see203
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri