Icma.az
close
up
RU
Dövlət qurumlarının istiqraz layihələri Nə qədər effektivdir?

Dövlət qurumlarının istiqraz layihələri Nə qədər effektivdir?

Bizim media saytından əldə olunan məlumata görə, Icma.az məlumat yayır.

Son illər bəzi dövlət qurumları əlavə dövriyyə vəsaiti cəlb etmək üçün qiymətli kağızlar-istiqrazlar buraxır. Amma məsələyə birtərəfli maraq prizmasından yanaşan bəzi qurumlar sonda istiqraz sahibləri qarşısında çətin duruma düşür.
Məsələn, “Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi” Qapalı Səhmdar Cəmiyyəti istiqraz buraxılışı yolu ilə investorlardan milyonlarla dollar borc alıb. Hazırda o borcların qaytarılmasında problem yaşanır. Çünki QSC-nin xalis mənfəti ilbəil azalır.
 

Belə ki,  “Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi” QSC 2024-cü ili 14 milyon 495 min manat xalis mənfəət ilə başa vurub. Dövlət şirkəti 2023-cü ili 43 milyon 685 min manat xalis mənfəət ilə bağlamışdı. Beləliklə, “Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi”nin xalis mənfəəti 2024-cü ildə 2023-cü illə müqayisədə 3 dəfə azalıb.

QSC-nin əsas əməliyyat gəlirləri 2023-cü ildə 524 milyon 195 min manat ikən 2024-cü ildə 445 milyon 403 min manata düşüb (78 milyon 792 min manat və ya 17,7% azalıb).
Mövzu ilə bağlı Bizim.Media-ya danışan Liberal İqtisadçılar Mərkəzinin sədri Akif Nəsirli deyib ki, son illər dövlətə məxsus qurumların istiqraz buraxması normal maliyyə alətidir:
“Lakin problem istiqrazın özündə yox, ondan əldə olunan vəsaitin necə istifadə olunmasındadır. Əsas səbəblərdən biri odur ki, cəlb edilən pul çox vaxt gəlir gətirən, özünü doğruldan layihələrə yox, mövcud xərclərin örtülməsinə, struktur problemlərin “yamaqlanmasına” və ya səmərəsiz investisiyalara yönəldilir. Nəticədə istiqrazın vaxtı çatanda ödənişi təmin edəcək stabil pul axını yaranmır.
Digər mühüm səbəb zəif maliyyə planlamasıdır.

Bir çox dövlət qurumları borc götürərkən gələcək gəlir azalması, bazar dəyişiklikləri, əməliyyat xərclərinin artması kimi riskləri düzgün hesablamır. Xüsusilə xarici valyutada buraxılan istiqrazlar valyuta riskini artırır. Gəlir manatla formalaşır, borc isə dollarla ödənilməlidir və bu, vəziyyəti daha da ağırlaşdırır”.
Müsahibimiz onu da qeyd edib ki, dövlət şirkətlərində idarəetmə motivasiyası özəl sektor qədər sərt olmur:

“Zərər və ya səmərəsizlik birbaşa rəhbərliyin şəxsi məsuliyyətinə çevrilmədiyi üçün maliyyə intizamı zəifləyir. İstiqrazdan gələn vəsait “ucuz pul” kimi qəbul olunur və onun geri qaytarılma yükü yetərincə ciddiyə alınmır.

Çıxış yolu ilk növbədə maliyyə intizamının gücləndirilməsidir. İstiqraz hesabına cəlb olunan vəsait yalnız real gəlir gətirən layihələrə yönəldilməli, borcun qaytarılması üçün əvvəlcədən konkret pul axını planı olmalıdır. Zərurət yaranarsa, borclar investorlarla razılaşma yolu ilə restrukturizasiya edilməli, müddətlər və ödəniş qrafikləri şirkətin real imkanlarına uyğunlaşdırılmalıdır. Şəffaflıq artırılmalı, investorlar real risklər barədə açıq məlumat almalıdır.
Ən vacibi isə dövlət qurumlarında idarəetmə islahatları aparılmalı, səmərəsiz xərclər azaldılmalı və borc götürmək son çıxış yolu kimi qəbul edilməlidir”.
Maraqlıdır, dövlət qurumları tərəfindən buraxılan istiqrazlar dövlət tərəfindən təminat alırmı və sığortalanırmı?
Bununla bağlı Mərkəzi Banka sorğu ünvanladıq.


Mövzunu diqqətdə saxlayacağıq.
Surxay Atakişiyev, Bizim.Media

Daha ətraflı məlumat və yeniliklər üçün Icma.az saytını izləyin.
seeBaxış sayı:203
embedMənbə:https://bizim.media
archiveBu xəbər 08 Yanvar 2026 15:09 mənbədən arxivləşdirilmişdir
0 Şərh
Daxil olun, şərh yazmaq üçün...
İlk cavab verən siz olun...
topGünün ən çox oxunanları
Hal-hazırda ən çox müzakirə olunan hadisələr

İrina Şeykin məşhur sevgililəri: Ronaldodan Bredli Kuperə, Kanye Uestdən...

15 Noyabr 2026 04:05see307

Kanadada minlərlə tələbə etiraz aksiyası keçirdi

15 Noyabr 2026 00:51see297

Zülalla ən zəngin çərəz

15 Noyabr 2026 03:04see281

Türkiyə gözəli beynəlxalq yarışmadan son anda kənarlaşdırıldı

15 Noyabr 2026 04:36see279

Toyuq ətini əvəz edir Tərkibində 25 % zülal var

15 Noyabr 2026 05:06see273

Britaniya Rusiya hərbi bazalarını vurmalıdır

15 Noyabr 2026 01:26see271

Bitkoinin qiyməti 66 min dollardan aşağı düşdü

15 Noyabr 2026 01:34see253

Yuxusuzluq infarkt və insult riskini artırır Həkimdən xəbərdarlıq

15 Noyabr 2026 14:28see224

Dublin səfəri Azərbaycanın Avropa siyasətinin yeni istiqamətlər üzrə paralel şəkildə inkişaf etdiyini göstərdi ŞƏRH

15 Noyabr 2026 13:13see219

Bakını qoyub Ağstafaya köçdü 87 yaşlı Xalq artistinin həyatı necə keçir?

15 Noyabr 2026 15:50see219

Azərbaycanın İKT sektorunda rekord artım: Region ölkələri ilə fərq nə qədərdir?

15 Noyabr 2026 13:53see216

TÜRK MÜDAFİƏ SƏNAYESİNİN YENİ UĞURU... 51 dronu bir neçə saniyədə məhv edir + VİDEO

15 Noyabr 2026 19:14see213

SÖZÜN İŞIĞINDA KEÇƏN ÖMÜR Qazi şair Ədalət Nicatın 60 illiyi qeyd olunub

15 Noyabr 2026 13:40see207

Ozan Güven “Aşk ı Memnu”nun “Behlül”ü ola bilərmiş

16 Noyabr 2026 02:02see203

İngiltərə İspaniyanı məğlub edərək qrup lideri OLDU

16 Noyabr 2026 01:51see197

Azərbaycanda sərnişin mikroavtobusu qəzaya uğradı: Çox sayda yaralı var Video

15 Noyabr 2026 16:38see194

Tuxel İspaniya mediasına sərt reaksiya verdi: “Siz özünüz qalmaqal yaradırsınız”

15 Noyabr 2026 02:17see191

Yuxusuz gecədən sonra bunu edin

15 Noyabr 2026 02:02see188

2040 cı ilə qədər qlobal iqtisadiyyatda nə baş verəcək: Azərbaycan hansı mövqedə olacaq?

15 Noyabr 2026 14:02see180

91 yaşlı əfsanəvi aktrisa uzun fasilədən sonra ictimaiyyət qarşısına çıxdı

15 Noyabr 2026 02:58see179
newsSon xəbərlər
Günün ən son və aktual hadisələri